Masażysta/masażystka w Niemczech to zawód reglamentowany

Zawód masażysty/masażystki jest zawodem regulowanym przepisami krajowymi w Niemczech. Kształcenie w tym zawodzie trwa 2,5 roku i odbywa się w szkołach zawodowych. Do podjęcia nauki zawodu konieczne jest świadectwo ukończenia szkoły głównej (Hauptschulabschluss) lub szkoły realnej (Mittelschulabchluss). Obowiązkowo wymagane jest zaświadczenie lekarskie o stanie zdrowia (ärztliches Attest über die gesundheitliche Eignung). Dodatkowo mogą być wymagane zaświadczenie ortopedyczne o stanie zdrowia (orthopädisches Gesundheitszeugnis), badanie na obecność gruźlicy (Tuberkulose-Untersuchung) oraz test na alergie (Allergietest). W niektórych landach wymagane jest także zaświadczenie o niekaralności (Führungszeugnis). Niektóre placówki oświatowe wymagają odbycia praktyk (berufliches Vorpraktikum) przed rozpoczęciem kształcenia w tym zawodzie. W innych szkołach wymagane są rozmowy kwalifikacyjne, a nawet wstępne egzaminy w formie pisemnej. Pod uwagę brana jest też średnia ocen. Kształcenie kończy się egzaminem państwowym.

Uznanie w Niemczech polskich kwalifikacji jako masażystka/masażysta

Uznanie kwalifikacji masażysty/masażystki zdobytych zagranicą (na przykład w Polsce) nie jest automatyczne, gdyż zawód należy do grupy zawodów reglamentowanych. Według obowiązującej ustawy Gesetz über die Berufe in der Physiotherapie (Masseur- und Physiotherapeutengesetz – MPhG) wykonywanie tego zawodu i używanie tytułu zawodowego masażysty/masażystki jest możliwe po uzyskaniu oficjalnego zezwolenia państwowego.

Perspektywy zawodowe w zawodzie masażystki/masażysty w Niemczech

Perspektywy zawodowe i możliwości zatrudnienia dla masażystów są bardzo dobre w Niemczech i obejmują szpitale, gabinety masażu leczniczego, ośrodki zdrowotne, kliniki rehabilitacyjne, domy pogodnej starości, placówki opiekuńcze dla osób niepełnosprawnych, służby pielęgniarskie, sauny, ośrodki odnowy biologicznej, placówki sportowe i związki sportowe (piłki nożnej, boksu, siatkówki itd.). Zawód oferuje doskonały start w przypadku otworzenia własnej działalności gospodarczej i pracy jako mobilny masażysta lub właściciel gabinetu masażu. Wielu masażystów zdobywa dodatkowo wykształcenie w dziedzinie fizjoterapii lub ergoterapii i łączy te dwie kwalifikacje w pracy codziennej.

Zarobki masażysty/masażystki w Niemczech

Wynagrodzenie początkującego masażysty zatrudnionego na umowę o pracę wynosi od 1500 do 1800 euro, a przeciętne zarobki osób z pięcioletnim doświadczeniem zawodowym leżą między 2300 a 2600 euro brutto miesięcznie. W przypadku masażystów pracujących na własny rachunek zarobki uwarunkowane są rodzajem oferowanych usług i czasem ich trwania. Przykładowo koszt masażu pleców i masażu reflektorycznego stóp (Fußreflexzonenmassage) trwającego 60 minut kosztuje od 60 euro wzwyż, 30 minutowy masaż pleców to 35 euro, cena 60 minut masażu całego ciała zaczyna się od 60 euro.

Zawody związane z wellness i spa (Wellness-Berufe) w Niemczech

Zdobycie zawodu doradcy w zakresie wellness (Wellnessberater/in) trwa stosunkowo krótko. Kształcenie w tym zawodzie trwa 12 miesięcy, jest uregulowane przepisami landu i odbywa się w pełnym lub niepełnym (Vollzeit/Teilzeit) wymiarze godzin lub w trybie zdalnym (Fernunterricht). Z kolei zawód specjalisty ds. wellness i beauty jest uregulowany jedynie wewnętrznymi przepisami placówek kształceniowych i nie ma specjalnych kryteriów dopuszczających do jego wykonywania.

Zawód doradcy w zakresie wellness lub spa oraz specjalisty ds. wellness i beauty stanowią znakomite uzupełnienie zawodu kosmetyczki, fryzjera/ki lub masażysty/masażystki.

Typowymi miejscami pracy są placówki wellness, ośrodki wypoczynkowo-sportowe i kluby sportowe, sauny i salony lub gabinety odnowy biologicznej, branża hotelarsko-wypoczynkowe, placówki zdrowotne i gabinety kosmetyczne.

Zawód fryzjera (lub fryzjerki) to jeden z najpopularniejszych zawodów w Niemczech. Jest on zdobywany w trybie dualnym, co oznacza, że praktyczna nauka zawodu odbywa się w zakładzie lub w salonie fryzjerskim, a część teoretyczna w szkole. Kształcenie trwa przeciętnie trzy lata. Zawód fryzjera nie jest reglamentowany w Niemczech, co oznacza, że kwalifikacje zdobyte w Polsce i prawo do wykonywania zawodu są uznawane automatycznie w Niemczech.

Kształcenie w zawodzie fryzjerki/fryzjera w Niemczech

Kształcenie w tym zawodzie wymaga jedynie świadectwa ukończenia szkoły głównej (Hauptschulabschluss) oraz podpisania umowy o kształceniu zawodowym (Ausbildungsvertrag) z zakładem lub salonem fryzjerskim. Do przedmiotów ogólnokształcących nauczanych w szkole należą język niemiecki, religia lub etyka, nauka o społeczeństwie i wychowanie fizyczne. Przedmioty zawodowe to między innymi organizacja i zarządzanie miejscem pracy i klientami, higiena miejsca pracy, pielęgnacja i układanie włosów, strzyżenie, formowanie fryzur, zmiana koloru i techniki farbowania. W drugim roku dochodzą dodatkowe przedmioty związane z kosmetyką oraz pielęgnacją rąk i paznokci. W trzecim roku dochodzą kompleksowe usługi fryzjerskie, fryzury ślubne, okolicznościowe, upięcia i fryzury dekoracyjne (na przykład styling fryzjerski na pokazy mody).

Zawód fryzjera wymaga wysokich zdolności manualnych oraz koordynacji ruchowej. Ponieważ fryzjer używa nożyczek i innych ostrych narzędzi do strzyżenia włosów i golenia, konieczne jest zachowanie odpowiedniej higieny, dezynfekcja rąk i narzędzi pracy oraz zachowanie czystości i porządku stanowiska pracy.

Podczas strzyżenia i układania włosów szczególnie obciążone są ręce, nadgarstki, ramiona i plecy fryzjera. Zawód jest wykonywany w pozycji siedząco-stojącej, dlatego ważna jest odpowiednia pozycja ciała oraz zachowanie przerw w pracy. Kontakt z farbami i chemikaliami fryzjerskim może powodować uczulenie skóry i alergie.

Ile kosztuje fryzjer w Niemczech?

Ceny usług fryzjerskich są w Niemczech dość wysokie. Strzyżenie męskie na sucho kosztuje ok 12-15 euro, na mokro do 20 euro. Ceny usług fryzjerskich damskich liczone są w zależności od długości włosów. Przykładowa, orientacyjna cena za usługę „mycie, strzyżenie, układanie” (Waschen, schneiden, fönen) wynosi od 29 do 45 euro,  nałożenie farby na całe włosy to 35 do 80 euro, farbowanie odrostów to 26 do 56 euro, pasemka na folii to 1,5 do 2,5 euro za pasmo, a balejaż (Balayage) kosztuje od 70 do 300 euro.

Perspektywy zawodowe w zawodzie fryzjerki/fryzjera w Niemczech

Perspektywy zawodowe są bardzo dobre, aczkolwiek zarobki w tym zawodzie nie należą do najlepszych. Minimalne wynagrodzenie ucznia fryzjerstwa wynosi 515 euro w pierwszym roku, 611 euro w drugim roku i 695 euro brutto miesięcznie w trzecim roku. Początkująca fryzjerka może zarobić 1600 euro brutto miesięcznie, a z pięcioletnim doświadczeniem nawet 2400 euro brutto.

Własny gabinet fryzjerski w Niemczech

Otworzenie samodzielnego gabinetu fryzjerskiego w Niemczech możliwe jest wyłącznie po zdaniu egzaminu na mistrza fryzjerstwa i otrzymaniu dyplomu mistrzowskiego (Meisterbrief).

Uzyskanie dyplomu mistrzowskiego związane jest z uczestnictwem w obowiązkowych kursach doskonalenia zawodowego (koszt około 4000 euro) i zdaniem egzaminu przed Izbą Rzemieślniczą (opłata egzaminacyjna wynosi 750 euro).

W kwestii uznania fryzjerskiego egzaminu mistrzowskiego z Polski należy zgłosić się do odpowiedniej miejscowo Izby lub Cechu/Zrzeszenia Rzemieślniczego (Handwerkerinnung).

Zawody związane z szeroko pojętą branżą kosmetyczno-usługową należą do jednych z najbardziej popularnych w Niemczech. Takie zawody jak kosmetyczka, charakteryzator, wizażysta, manikiurzystka, pedikiurzystka, fryzjer, drogistka, doradca o specjalności wellness czy masażysta może nie należą do najlepiej płatnych zawodów (w porównaniu do możliwości zarobkowych w branży IT lub techniczno-inżynierskiej), ale dla osób przedsiębiorczych i nie bojących się wyzwań mogą one stanowić doskonałą możliwość do rozwoju zawodowego, otworzenia własnej firmy i tym samym zrobienia kariery. Zawody te należą wprawdzie do domeny kobiet, aczkolwiek coraz więcej mężczyzn decyduje się na podjęcie kształcenia w tej branży.

Do zawodów związanych z branżą kosmetyczno-usługową należą (w nawiasach tłumaczenie zawodu lub jego polski odpowiednik):

• Kosmetikerin (kosmetyczka),
• Maskenbilder/in (charakteryzator),
• Kosmetolog (kosmetolog),
• Pediküre i (medizinische) Fußpflege/Podologie (pedikiurzysta/ka kosmetyczna i medyczna/podologia),
• Friseur/in (fryzjer i fryzjerka),
• Drogistin (drogistka),
• Wellnessberater/in (doradca o specjalności wellnes),
• Fachkraft Beauty und Wellnes (specjalista Beauty i Wellness),
• Masseur/Masseuse (masażysta),
• Technologe/Ingenieur der Kosmetika und Waschmittel (technolog/inżynier kosmetyki i środków piorących)

Dodatkowe kursy doskonalenia zawodowego:

• Visagist/in (wizażysta), Make Up Artist
• Maniküre i Nageldesign (manikiurzysta/ka i Nail Artist),
• Farb-, Typ- und Stilberatung (doradztwo w zakresie stylizacji i budowania własnego stylu).

Jak zostać kosmetyczką w Niemczech?

Specjaliści w tej dziedzinie pracują głównie w gabinetach kosmetycznych (kosmetische Praxis) i odnowy biologicznej, placówkach spa i wellness, w drogeriach i w perfumeriach, w hotelach, sanatoriach i ośrodkach wypoczynkowych oraz w gabinetach lekarzy-dermatologów oraz lekarzy specjalizujących się w chirurgii plastycznej i medycynie estetycznej.

Kształcenie w zawodzie kosmetyczki w Niemczech odbywa się w trybie szkolnym lub w ramach zawodowego kształcenia dualnego i trwa trzy lata. Placówki kształcące same wyznaczają kryteria przyjęcia do szkoły. W niektórych szkołach kształcenie w tym zawodzie może być podjęte po zdobyciu świadectwa ukończenia szkoły głównej (Hauptschulabschluss), w innych natomiast może być wymagane ukończenie szkoły realnej (Realschule) i przedłożenie świadectwa Mittlere Reife uzyskiwanego po ukończeniu dziesiątej klasy. Niektóre ze szkół wymagają matury zawodowej (Fachabitur) lub ogólnokształcącej (allgemeinbildendes Abitur).

W trakcie kształcenia jako kosmetyczka w Niemczech konieczne jest zdanie dwóch egzaminów zawodowych (Zwischenprüfung na koniec drugiego roku i Abschlussprüfung na koniec trzeciego roku). Program kształcenia obejmuje między innymi następujące przedmioty zawodowe: wiedza o zawodzie, prawo pracy i prawo taryfowe, struktura i organizacja miejsca pracy, bezpieczeństwo i ochrona zdrowia, ochrona środowiska, obsługa aparatów i instrumentów kosmetycznych, sprzedaż produktów i usług oraz gospodarka materiałowa, prowadzenie rozmów z klientami i opieka nad nimi, ocena stanu skóry i metody jej oczyszczania, kosmetyka pielęgnacyjna, kosmetyka dekoratywna, masaż kosmetyczny, poradnictwo żywieniowe i promocja zdrowia. Z przedmiotów ogólnokształcących obowiązkowe są język niemiecki, angielski, nauki o społeczeństwie, wychowanie fizyczne, religia lub etyka.

Czy zawód kosmetyczki zdobyty w Polsce jest uznawany w Niemczech?

Osoby, które zdobyły zawód kosmetyczki w Polsce, mogą bez przeszkód wykonywać go w Niemczech. Zawód kosmetyczki jest mianowicie w pełni uznawany w tym kraju, co oznacza, że kwalifikacje zawodowe zdobyte w Polsce są równoważne kwalifikacjom niemieckim i wystarczają zarówno do znalezienia zatrudnienia w tym zawodzie, jak i na rozpoczęcie własnej działalności gospodarczej.

W tym kontekście bardzo często pojawia się wyrażenie „staatlich geprüft oder staatlich anerkannt“ (posiadający dyplom państwowy lub uznany oficjalnie przez państwo). Oznacza, że egzamin końcowy w danym zawodzie został złożony przed niemiecką Komisją Egzaminacyjną Izby Przemysłowo-Handlowej (die Prüfungskommission der Industrie- und Handleskammer) lub przed niemiecką Komisją Egzaminacyjną Cechu Rzemieślniczego (die Prüfungskommission der Handwerkerinnung). Dla osób, które zdobyły wykształcenie w innym kraju niż Niemcy, oznacza to, że mogą one wprawdzie pracować w zawodzie kosmetyczki, lecz nie wolno im używać tego dodatkowego określenia „staatlich geprüft oder staatlich anerkannt“.

Studia kosmetologii w Niemczech

W Niemczech można także podjąć studia na kierunku kosmetologii (Kosmetologie) lub nauki kosmetyczne (Kosmetikwissenschaft) zwieńczone tytułem Bachelor of Science lub Master of Science. W takim wypadku należy uważać, gdyś wiele szkół zawodowych oferuje kursy w zakresie kosmetologii, które nie mają nic wspólnego z kosmetologią lub naukami o kosmetyce jako kierunkiem studiów, lecz są jedynie dodatkowymi kursami zawodowymi.

Wynagrodzenie kosmetyczek jest bardzo zróżnicowane. Uczennice zawodu otrzymują w pierwszym roku od 550 do 730, w drugim roku 690 do 820, a w trzecim roku od 710 do 950 euro brutto miesięcznie. Początkująca kosmetyczka może liczyć na wynagrodzenie od 1500 euro brutto miesięcznie, a wynagrodzenie doświadczonej kosmetyczki w ośrodkach wypoczynkowych może wynieść od 2000 do nawet 3000 euro brutto miesięcznie. Zarobki kosmetyczek mających własną działalność gospodarczą są bardzo zróżnicowane i zależą od rodzaju oferowanych usług.

Jak zostać wizażystką w Niemczech?

Osoby uzdolnione artystycznie mają możliwość rozwijania swojego talentu na kursach doskonalenia zawodowego wizażu. Kształcenie jako wizażystka w Niemczech odbywa się w prywatnych szkołach i instytutach kosmetycznych i jest płatne. Kursy takie mogą trwać od dwóch do sześciu miesięcy w pełnym lub w niepełnym wymiarze godzin (Vollzeit lub Teilzeit) i kosztować od 1500 do 6000 euro w zależności od szkoły i landu.

Niektóre szkoły oferują także roczne kursy doskonalenia zawodowego jako Professional Make Up Artist & Hairstylist trwające od sześciu do dwunastu miesięcy. Kursy te odbywają się zarówno w pełnym, jak i w niepełnym wymiarze godzin, a ich średnia cena wynosi od 8000 do 16.000 euro.

Jaka jest różnica między wizażystką a Make Up Artist?

Różnica między wykształceniem i możliwościami zatrudnienia wizażysty i Make Up Artist w Niemczech jest znaczna. Wizażyści zajmują się przede wszystkim makijażem ślubnym klientów prywatnych, pracują w gabinetach kosmetycznych, w drogeriach lub w perfumeriach. Make Up Artists są zatrunieni przy sesjach zdjęciowych, na pokazach mody, w branży fotograficznej, filmowej lub telewizyjnej, w redakcjach gazet, agencjach reklamowych lub w innych obszarach komercyjno-redakcyjnych. W odróżnieniu od wizażystów praca ich jest bardziej kreatywna i muszą oni pracować niezwykle starannie i nienagannie stylistycznie, w związku z czym ich kształcenie jest bardziej intensywne i wymagające.

Jak zostać charakteryzatorką w Niemczech?

Zawód charakteryzatora (Maskenbildner/in), podobnie jak zawód kosmetyczki, należy do grupy oficjalnych zawodów w Niemczech i obejmuje trzyletnie, klasyczne wykształcenie zawodowe. Przed rozpoczęciem właściwego kształcenia niektórzy z przyszłych charakteryzatorów decydują się dodatkowo na zdobycie zawodu fryzjera. Różnice między zawodem charakteryzatora a Make Up Artist są w Niemczech wyraźne i jednoznacznie zdefiniowane, aczkolwiek w kontekście międzynarodowym używane jest zazwyczaj pojęcie Make Up Artist.

Według niemieckiej definicji charakteryzator zajmuje się makijażem silnie zmieniającym rysy twarzy lub wygląd zewnętrzny osób, sporządzaniem masek, sztucznych części twarzy i ciała, sporządzaniem peruk i owłosienia (na przykład broda, wąsy). Charakteryzatorzy pracują głównie w teatrach, na planach filmowych lub w studiach telewizyjnych.

Drogist/ka (Drogist/in) – zawód i jego perspektywy

Zawód drogisty lub drogistki nie jest zawodem znanym w Polsce. W Niemczech z kolei jest to oficjalnie uznany zawód w branży handlu i usług kosmetycznych. Kształcenie w nim odbywa się w trybie dualnym i trwa trzy lata. Drogiści zajmują się sprzedażą suplementów, kosmetyków, produktów do pielęgnacji ciała, artykułów żywnościowych, środków czystości i higieny. Do ich zadań należy także doradztwo konsumenckie, prezentacja produktów i zarządzanie asortymentem towarów.

Drogiści pracują w handlu detalicznym, w perfumeriach (Douglas, Sephora), drogeriach (Rossmann, dm) i działach drogeryjnych domów towarowych (Kaufhof, Karstadt) oraz w butikach kosmetycznych (Kiehls, Barbor), w hotelach i ośrodkach wypoczynkowych. Dodatkowe możliwości otwierają się w handlu hurtowym produktami kosmetycznymi, pielęgnacyjnymi oraz farmaceutycznymi oraz jak przedstawiciele handlowi.

Zarobki w tym zawodzie dla początkujących drogistów zaczynają się od 2100 euro brutto miesięcznie i rosną w miarę zdobywanego doświadczenia zawodowego.

Jak zdobyć w Niemczech dodatkowe kwalifikacje w dziedzinach manicure, pedicure i medycznej pielęgnacji stóp (podologia)

Wykonywanie manicure to podstawowa część wykształcenia zawodowego każdej kosmetyczki. Umiejętności te mogą być zdobywane także w trakcie płatnych, prywatnych kursów doskonalenia zawodowego. W zakresie pielęgnacji rąk istnieje dodatkowo możliwość zdobycia kwalifikacji jako Nail Artist, czyli Nageldesinger/in. Kształcenie to trwa od 2 tygodni do 3 miesięcy, zarobki po ukończeniu kursu mogą wynieść od 1400 do 2800 euro brutto na miesiąc. Dla osób przedsiębiorczych istnieje oczywiście możliwość otworzenia własnego studia zajmującego się manicure artystycznym.

Pedicure, czyli kosmetyczna pielęgnacja stóp, to także część wykształcenia zawodowego kosmetyczek. Pedikiurzystki zajmują się obcinaniem paznokci i usuwaniem zrogowaciałego naskórka i odcisków na stopach.

Czym się rózni pedicure od medycznej pielęgnacji stóp?

W tym kontekście należy rozróżnić kosmetyczne pedicure od medycznej pielęgnacji stóp, czyli podologii. Podologia (Podologie/medizinische Fußpflege) jest zawodem, w którym obowiązuje dwuletnie, ujednolicone kształcenie zawodowe kończące się egzaminem państwowym. Zawód należy do grupy zawodów reglamentowanych. Oznacza to, że według Ustawy o Zawodzie Podologa (Gesetz über den Beruf der Podologin und des Podologen, Podologengesetz – PodG) prawo do jego stałego wykonywania i do używania tytułu zawodowego „Podolog” mają jedynie osoby, które uzyskały na to oficjalne zezwolenie państwowe (staatliche Erlaubnis). Aby zdobyć prawo do jego stałego wykonywania na terenie Niemiec należy zwrócić się do odpowiedniego, zależnego od landu/okręgu administracyjnego urzędu celem uznania jego równoważności (Gleichwertigkeitsprüfung) i ewentualnego uzupełnienia różnic programowych.

Po uznaniu zawodu istnieje możliwość otworzenia własnego gabinetu podologicznego (Praxis für medizinische Fußplege) oraz świadczenia usług pielęgnacji medycznej stóp oraz refundowanych przez kasy chorych usług pielęgnacji stóp dla osób chorych na cukrzycę.

Ile zarabia medyczna kosmetyczka stóp w Niemczech?

Zarobki w tej branży kształtują się od 1400 euro dla początkujących podologów i mogą wynieść do 2500 euro brutto miesięcznie dla osób z ponad pięcioletnim doświadczeniem zawodowym. Dochody osób prowadzących własną działalność gospodarczą można jedynie oszacować.

Ile kosztuje zabieg pielęgnacji stóp w Niemczech?

Warto wiedzieć, że cena zabiegu pielęgnacji stóp waha się od około 25 euro do 70 euro w zależności od rodzaju zabiegu. Na tej podstawie można oszacować ewentualne zarobki. Należy jednak pamiętać o wydatkach związanych z działalnością oraz podatkach.

Szukacie pracy w Niemczech? Może zdobyliście nawet zawód w Polsce, ale nie ma na niego zapotrzebowania w regionie, w którym mieszkacie? Myślicie o przekwalifikowaniu się i zmianie zawodu? Jeżeli tak, to zapraszamy was serdecznie do zapoznania się z naszym artykułem na temat zawodów w branży leczniczo zdrowotnej, do której zaliczają się między innymi zawody medyczne, terapeutyczne i pielęgniarskie. Osoby, które zdecydowały się na podjęcie kształcenia zawodowego (Ausbildung), doskonalenia zawodowego (Fortbildung) lub na dokształcanie się w jednym z tych zawodów (Weiterbildung), mogą być pewne, że wybrały one zawody z przyszłością.

Kategorie zawodów w branży zdrowotnej i leczniczej w Niemczech

Do kategorii zawodów związanych z szerokim pojęciem zdrowia, leczenia, rehabilitacji, odżywiania i poradnictwa należą następujące grupy:

1. Zawody medyczne i pielęgniarskie – Medizinische Berufe und Berufe in der Pflege, przykładowe zawody to lekarz, lekarz-specjalista, pielęgniarz/pielęgniarka ogólna (czyli Pflegefachmann, nowe określenie zawodu Krankenpfleger i Altenpfleger obowiązujące od 1 stycznia 2020), pielęgniarz-opiekun osób starszych (określenie do 31 grudnia 2019), położna/położnik, farmaceuta, aptekarz, psychiatra.
2. Zawody o profilu terapeutycznym (nielekarskie) – Berufe in der Therapie (nichtärztlich), przykładowe zawody to ergoterapeuta, osoba lecząca metodami niekonwencjonalnymi lub z zakresu medycyny naturalnej (Heilpraktiker), terapeuta artystyczny (Kunstherapeut), kąpielowa/kąpielowy o profilu medycznym (medizinischer Bademeister/in), fizjoterapeuta, podolog, pedikiurzysta/pedikiurzystka medyczna (medizinischer Fußpfleger/in).
3. Zawody związanie z żywieniem – Berufe in der Ernährung, przykładowo dietetyk (Diätassistent), doradca żywieniowy (Ernährungsberater), kucharz.
4. Zawody w obszarze techniki medyczno-rehabilitacyjnej – Berufe in der Medizin- und Rehatechnik, czyli zawody protetyk, optyk, technik dentystyczny, technik ortopedyczny.
5. Zawody związane z ratownictwem – Berufe im Rettungsdienst, czyli Rettungsassistent (ratownik medyczny), sanitariusz ratunkowy (Rettungssanitäter), sanitariusz (Notfallsanitäter), instruktor pierwszej pomocy (Erste-Hilfe-Ausbilder).
6. Zawody o profilu psychologicznym – Berufe mit Psychologie, czyli psycholog, psychiatra, psychoterapeuci o różnych specjalnościach (kliniczny, młodzieżowy, dziecięcy, w więziennictwie), psychoanalityk.
7. Zawody związane ze sportem i aktywnością fizyczną – Berufe rund um Sport und Bewegung, czyli różnego rodzaju terapeuci ruchowi, nauczyciele jogi, instruktorzy zajęć sportowych, wykwalifikowani kąpielowi o specjalności medycznej i wodoleczniczej (medizinischer Bademeister).

Uznanie wykształcenia w zawodach leczniczo-zdrowotnych w Niemczech

W ramach równego dostępu do rynku pracy w Unii Europejskiej uzyskane kwalifikacje i zdobyte wykształcenie zawodowe w większości przypadków uznawane są automatycznie. Niestety, nie dotyczy to branży zdrowotno-leczniczej. gdyż tutaj obowiązują specjalne procedury oficjalnego uznania kwalifikacji zawodowych oraz konieczność spełnienia dodatkowych wymogów.

Większość zawodów medycznych i pielęgniarskich (zarówno tych akademickich, jak i nieakademickich, zdobywanych w ramach nauki zawodu) wymaga oficjalnego uznania kwalifikacji.

Zawody akademickie wymagające uznania i zezwolenia na prowadzenie tytułu zawodowego to lekarz, stomatolog, farmaceuta, psycholog-psychoterapeuta i psychiatra.

Szczególne w przypadku zawodów lekarskich (lekarz ogólny, lekarz specjalista, lekarz stomatolog, psychiatra) w dalszym ciągu obowiązują rygorystyczne przepisy i wymagana jest aprobacja, czyli oficjalne zezwolenie na wykonywanie zawodu i używanie tytułu lekarza medycyny ogólnej lub specjalistycznej.

Konkretne wymogi dotyczące tzw. Gleichwertigkeitsprüfung, czyli uznania równoważności wykształcenia są zależne od landu i okręgu administracyjnego zamieszkania, a decyzja podejmowana indywidualnie. Lekarze, którzy ukończyli studia w kraju Unii Europejskiej, mogą otrzymać niemiecką aprobację na wykonywanie zawodu. Wymagane dokumenty są również zależne od landu/okręgu administracyjnego, w którym zamierzacie podjąć pracę jako lekarz.

Lista nieakademickich zawodów leczniczych wymagających procedury uznania równoważności wykształcenia w landzie Nordrhein-Westfalen (w nawiasach tłumaczenie lub polski odpowiednik zawodu, o ile taki istnieje):

• Gesundheits- und Krankenpfleger/in (pielęgniarstwo ogólne osób dorosłych),
• Gesundheits- und Kinderkrankenpfleger/in (pielęgniarstwo pediatryczne),
• Gesundheits- und Krankenpflegeassistent/in (asystent pielęgniarski),
• Fachweiterbildungen zur Intensivpflege, OP/Anästhesie, etc. (pielęgniarstwo specjalistyczne),
• Hebamme / Entbindungspfleger (położnictwo),
• Physiotherapeut/in (fizjoterapia),
• Ergotherapeut/in (ergoterapia),
• Logopäde/in (logopedia),
• Diätassistent/in (asystent dietetyczny
• Masseur/in und medizinische/r Bademeister/in (masażysta i kąpielowy o specjalności medycznej/wodoleczniczej),
• Medizinisch–technische/r Laborassistent/in (medyczno-techniczny laborant),
• Medizinisch–technische/r Radiologieassistent/in (medyczno-techniczny asystent radiologiczny),
• Medizinisch–technische/r Assistent/in für Funktionsdiagnostik (medyczno-techniczy asystent diagnostyki czynnościowej),
• Orthoptist/in (ortoptysta),
• Pharmazeutisch-technische/r Assistent/in (farmaceutyczno-techniczny asystent),
• Podologe/in /(podolog),
• Rettungsassistent/in (ratownik medyczny),
• Altenpflege, Altenpflegehilfe und Familienpflege (pielęgniarstwo i opieka nad osobami starszymi, pielęgniarstwo rodzinne).

Uwaga: W Niemczech pielęgniarstwo i ratownictwo medyczne nie są zawodami akademickimi!

Wymagania zawodowe: umiejętności miękkie

Zawody związane z branżą zdrowotną i leczniczą nie należą do łatwych. Osoby zamierzające podjąć naukę zawodu w tej branży muszą także wziąć pod uwagę, że od ich postępowania, zdolności obserwacyjnych, szybkości reakcji oraz dokładności zależy zdrowie i życie ludzkie. Ponieważ praca w tym zawodach związana jest z ciągłym kontaktem (także fizycznym) z osobami chorymi z różnych kręgów kulturowych, w różnym wieku i o różnym wykształceniu, stopniu sprawności fizycznej, a także niepełnosprawnymi intelektualnie, znajdującymi się pod wpływem leków, przed operacjami lub zabiegami, wymaga to osób w nich zatrudnionych wytrzymałości psychicznej, stabilnego charakteru i wysokiej odporności na stres. W związku z tym nie nadają się one dla osób mających problemy z bezpośrednim kontaktem z ludźmi, chorobliwie nieśmiałymi lub nielubiących fizycznego kontaktu.

Każda z tych grup zawodów ma także swoiste wymagania związane z ich specyfiką. Zawody te wymagają zdolności manualnych, doskonałej zdolności wyrażania się w słowie i piśmie, talentu organizacyjnego, zdolności do przedmiotów ścisłych, ekonomicznych oraz przedsiębiorczości.

Zawody medyczne i pielęgnacyjne w Niemczech

Do tej grupy zawodów należą lekarze i lekarze-specjaliści, MTA, czyli asystenci medyczno-techniczni, PTA, czyli asystenci farmaceutyczno-techniczni, farmaceuci i aptekarze, podolodzy, położne, higienistki dentystyczne, dokumentaliści medyczni, pielęgniarze ogólni i specjalistyczni, laboranci, instrumentariusze (operationstechnische Assistenten/Angestellte). Do głównych zadań należy przeprowadzanie badań medycznych, leczenie dolegliwości, opieka medyczna nad osobą chorą, pielęgnacja, poradnictwo medyczne oraz zadania organizacyjne w opiece zdrowotnej.

Wynagrodzenie zależy od rodzaju zawodu, pozycji zawodowej, zbiorowego układu pracy w placówce, wieku, miejsca zamieszkania oraz stażu zawodowego.

Na przykład lekarz-stażysta (Assistenzarzt) może liczyć na wynagrodzenie między 55.000 a 85.000, lekarz-specjalista (Facharzt) zarabia od 70.000 od 95.000 euro, a ordynator (Oberarzt) między 100.000 a 160.000 euro brutto rocznie.

Przedstawiciele zawodów pielęgniarskich (Krankenschwester/Krankenpfleger) niestety nie mogą liczyć na podobne zarobki. W zależności od landu i rodzaju placówki (państwowa, prywatna lub kościelna) różnica w wynagrodzeniu podstawowym może wynosić nawet 1000 euro brutto miesięcznie.

Aprobacja lekarska w Niemczech

Jak wspomniano wyżej, aby móc wykonywać zawód lekarza, niezbędna jest aprobacja lub pozwolenie na wykonywanie zawodu lekarza i to bez względu na to, kto i gdzie ukończył studia medyczne. Uzyskanie ich jest konieczne dla wszystkich – zarówno dla lekarza niemieckiego, który ukończył studia w Niemczech, jak i dla lekarza polskiego, który ukończył studia w Polsce. Różnica polega na przebiegu procedury aprobacyjnej i czasu oczekiwania na jej wynik. W przypadku absolwentów niemieckich uczelni medycznych procedura ta trwa szybciej.

Uwaga: Na podstawie informacji Niemieckiej Izby Lekarskiej istnieje różnica między aprobacją lekarską oraz pozwoleniem na wykonywanie zawodu lekarza. Raz uzyskana aprobacja lekarska jest bezterminowa i ważna na terenie całych Niemiec. Pozwolenie na wykonywanie zawodu lekarza jest ograniczone zarówno czasowo, jak i miejscowo (na przykład do jednego landu, okręgu administracyjnego, a czasem nawet do jednej, konkretnej placówki zdrowotnej). W przypadku pytań lub wątpliwości prosimy o zwrócenie się do Niemieckiej Izby Lekarskiej.

W celu uzyskania aprobacji lekarskiej należy przedłożyć następujące dokumenty:

• Wniosek o udzielenie aprobacji (formularz online specyficzny dla danego landu/okręgu administracyjnego),
• Życiorys w formie tabelarycznej,
• Przetłumaczona przez tłumacza przysięgłego i uwierzytelniona kopia świadectwa ukończenia studiów włącznie z przebiegiem studiów,
• Przetłumaczona przez tłumacza przysięgłego i uwierzytelniona kopia dowodu osobistego,
• Przetłumaczona przez tłumacza przysięgłego i uwierzytelniona kopia aktu urodzenia,
• Przetłumaczona przez tłumacza przysięgłego i uwierzytelniona kopia lekarskiego zaświadczenia o zdolności do wykonywania zawodu lekarza lub jego niemiecki odpowiednik,
• Przetłumaczona przez tłumacza przysięgłego i uwierzytelniona kopia aktu ślubu (o ile osoba składająca wniosek o aprobację jest żonata/zamężna),
• Własnoręczne oświadczenie o niekaralności w kraju pochodzenia,
• Zaświadczenie o niekaralności w Niemczech (amtliches Führungszeugnis Belegart O „Inland”),
• Potwierdzenie znajomości języka niemieckiego w formie zdanego egzaminu językowego (certyfikat językowy),
• Dodatkowe dokumenty, które mogą zostać zażądane w ramach procesu aprobacji,
• Potwierdzenie uiszczenia opłat manipulacyjnych.

Zawody o profilu terapeutycznym (nielekarskie) w Niemczech

Do obszaru terapii nielekarskiej należą wszystkie zawody zajmujące się opieką i terapią osób zdrowych i chorych za pomocą nielekarskich metod leczniczych i terapeutycznych mających na celu polepszenie ich stanu zdrowia lub samopoczucia oraz poprawienia zdolności motoryczno-funkcyjnych organizmu człowieka za pomocą terapii oddechowej, odprężającej i ruchowej. Do tej grupy zaliczają się też osoby prowadzące terapię za pomocą niekonwencjonalnych metod leczenia oraz metod medycyny naturalnej.

Przykładowymi zawodami są Heilpraktiker (osoba lecząca metodami niekonwencjonalnymi), Naturheilpraktiker (osoba lecząca metodami medycyny naturalnej), logopedzi i terapeuci mowy, terapeuci ruchowi, taneczni, konni, wodni, muzyczni, itd.

Przedstawiciele tych zawodów pracują albo w placówkach terapeutycznych albo prowadzą własną działalność gospodarczą. Wynagrodzenie za godzinę pracy zależy od stażu pracy, doświadczenia zawodowego oraz od tego, czy dana osoba pracuje na własny rachunek czy też jest zatrudniona w gabinecie terapeutycznym lub placówce sanatoryjnej. Wynagrodzenie (honorarium) za godzinę terapii może wynieść od 40 do 70 euro brutto.

Zawody związane z żywieniem w Niemczech

Osoby wykonujące te zawody zajmują się przygotowywaniem potraw, sporządzaniem planów dietetycznych, żywieniowych, diet odchudzających i zdrowotnych oraz udzielają porad w zakresie zdrowego żywienia. Niektóre zawody z tej grupy, takie jak dietetyk, wymagają oficjalnego uznania, a z kolei inne (kucharz, pomocnik kuchenny, doradca żywieniowy) mogą być wykonywane w każdym landzie.

Szczególnie polecany dla osób interesujących się dietetyką jest zawód doradcy żywieniowego. W przeciwieństwie do reglamentowanego zawodu dietetyka zawód doradcy żywieniowego nie jest zawodem chronionym (kein geschützter Beruf). Aby zostać uznanym za wykwalifikowanego doradcę żywieniowego przez kasy chorych, wystarczy zdobyć jeden z czterech certyfikatów zawodowych wydawanych przez zrzeszenie zawodowe:

• Certyfikat Ernährungsberater/DGE (Deutschen Gesellschaft für Ernährung e. V.),
• Certyfikat doskonalenia zawodowego wydawany przez Verband der Diätassistenten – Deutscher Bundesverband e. V. (VDD).
• Certyfikat Ernährungsberater/in VDOE wydawany przez Berufsverbands Oecotrophologie e.V. (VDOE).
• Certyfikat Qualifizierte(r) Diät- und Ernährungsberater(in) VFED wydawany przez Verband für Ernährung Diätetik e. V. (VFED).

Zawody w obszarze techniki medyczno-rehabilitacyjnej w Niemczech

Do głównych zadań przedstawicieli tej grupy zawodowej należy projektowanie, sporządzanie, dopasowywanie i sprzedaż sprzętu medycznego, wszelkiego rodzaju protez ortopedycznych, obuwniczych, dentystycznych, kostnych, protez, aparatów i urządzeń pomocniczych dla osób niedosłyszących, głuchych, niedowidzących i niewidomych.

Szczególnie popularny jest zawód technika dentystycznego (Dentaltechniker, Zahntechniker). Widełki zarobków wynoszą od 1500 euro brutto dla początkującego technika dentystycznego do 2200 euro brutto dla osoby z minimum pięcioletnim stażem zawodowym.

Zawody związane z ratownictwem w Niemczech

Zawody ratownictwa medycznego należą do jednych na najbardziej wyczerpujących zawodów – zarówno pod względem psychicznym, jak i fizycznym. Do zadań ratowników medycznych należy udzielanie pierwszej pomocy rannym, chorym i poszkodowanym, koordynacja interwencji i akcji ratunkowych, transport i przewóz osób chorych, obrona czynna oraz kształcenie w zakresie pierwszej pomocy.

Do tej grupy należą następujące zawody: Rettungsassistent (zawód reglamentowany, ratownik medyczny, w krajach angielskojęzycznych określany jako EMT, czyli Emergency Medical Technician, zawód ten wymaga oficjalnego uznania kwalifikacji), Notfallsanitäter (zawód reglamentowany, sanitariusz), Rettungssanitäter (sanitariusz ratunkowy, nie ma polskiego odpowiednika), Rettungshelfer (pomocnika ratownika medycznego, nie ma polskiego odpowiednika) oraz instruktora pierwszej pomocy (Erste-Hilfe-Ausbilder). W Niemczech istnieje też zawód inżyniera o specjalności ratownictwo/ratownictwo cywilne.

Zarobki w tej grupie kształtują się w zależności od kwalifikacji. Początkujący ratownik medyczny (Rettungsassistent) otrzymuje 27.960 euro brutto rocznie. Doświadczony ratownik może zarobić w Niemieckim Czerwonym Krzyżu nawet 3600 euro brutto miesięcznie. Z kolei Notfallsantitäter może liczyć na zarobki od 2100 do 2900 euro brutto miesięcznie. Rettungshelfer należy do grupy mniej opłacalnych zawodów, osoby w nim pracujące mogą liczyć na miesięczne zarobki w wysokości od 1400 do 1800 euro miesięcznie brutto, co wynosi rocznie do 16.800 to 21.600 euro brutto.

Zdobycie kwalifikacji jako instruktor pierwszej pomocy nie jest skomplikowane. Wykształcenie w kierunku medycznym lub pielęgniarskim jest oczywiście pomocne. Wstępnie wymagana jest znajomości pierwszej pomocy, zatem na początku trzeba samemu ukończyć kurs pierwszej pomocy i zdobyć tak zwany „Erste Hilfe Schein” na dwudniowym kursie o łącznej ilości 16 godzin lekcyjnych. Formalne zdobycie zawodu instruktora pierwszej pomocy według regulacji DGUV 304-001 odbywa się w dwóch etapach. Na pierwszym etapie konieczne jest ukończenie kursu sanitariusza w wymiarze 48 godzin lekcyjnych, po którym następuje część pedagogiczna trwająca 55 godzin lekcyjnych.

Jako instruktor pierwszej pomocy możecie znaleźć zatrudnienie w szkołach lub instytutach edukacyjnych (Bildungswerk) kształcących przyszłych sanitariuszy, pielęgniarzy, opiekunów osób starszych, pracowników przedszkoli, domów opieki, zakładów opiekuńczych i innych placówek. Dodatkowo istnieje też możliwość rozpoczęcia własnej działalności gospodarczej i udzielania kursów pierwszej pomocy (Erste-Hilfe-Lehrgänge) dla kandydatów na prawo jazdy oraz prowadzenia szkoleń pierwszej pomocy dla młodzieży i osób dorosłych. Warto wiedzieć, że każdy zakład pracy na obowiązek regularnego przeprowadzania szkoleń w zakresie pierwszej pomocy dla swoich pracowników (szkolenia w zakresie. „Betrieblicher Ersthelfer”), co otwiera dodatkowe możliwości zawodowe.

Zawody psychologiczne i psychoterapeutyczne w Niemczech

Zawody związane z psychologią i psychoterapią – podobnie jak zawody lekarskie, pielęgniarskie i farmaceutyczne –wymagają aprobacji oraz spełnienia dodatkowych wymogów kwalifikacyjnych regulowanych ustawowo. Aczkolwiek zawód psychologa nie jest zawodem reglamentowanym, to używanie określenia zawodowego „psycholog” jest reglamentowane. Na mocy wyroku Trybunału Federalnego BGH 1985 AZ: I ZR 147/83 tytułu psychologa może używać jedynie osoba, która ukończyła studia II stopnia na kierunku psychologii („darf sich nur Psychologe/Psychologin nennen, wer einen Master/ein Diplom in Psychologie hat”). Dyplomy z innych krajów Unii Europejskiej są oczywiście ważne pod warunkiem ich uznania i ewentualnego wyrównania różnic programowych.

Zarobki psychologów kształtują się w zależności od tego, czy prowadzą oni własną działalność gospodarczą czy też pracują na umowę o pracę. Początkujący psycholog może zarobić ok 2000 euro brutto miesięcznie. Maksymalne wynagrodzenie psychologa może wynieść nawet 7000 euro brutto miesięcznie.

Bycie psychologiem nie oznacza automatycznie, że może on pracować jako terapeuta. Zawód terapeuty psychologicznego jest ściśle regulowany ustawowo i wymaga – podobnie jak zawód lekarza i lekarza-psychiatry – uzyskania aprobacji.

W celu uzyskania zgody na otworzenie gabinetu terapeutycznego, czyli „Praxis”, należy złożyć oficjalny wniosek o uznanie kwalifikacji zawodowych. Wymagane dokumenty są zależne od landu/okręgu administracyjnego, w którym zamierzacie pracować jako terapeuta. Biorąc pod uwagę, że wynagrodzenie psychologa-terapeuty 10-letnim stażem może wynieść od 3500 do 4900 euro brutto, studia i wnioskowanie o uznanie kwalifikacji jest z całą pewnością opłacalne.

Zawody związane ze sportem i aktywnością fizyczną

Zawody ruchowo-sportowe mają tylko częściowo bezpośredni związek z leczeniem. Do głównych zadań osób zajmujących się tymi zawodami należy prowadzenie treningów sportowych i zajęć gimnastycznych w różnych dyscyplinach sportowych, organizacja i przeprowadzanie zawodów, imprez i eventów związanych ze sportem. Niektórzy przedstawiciele tych zawodów zdobywają dodatkowo uprawnienia w zawodzie terapeuty (fizjo- lub ergoterapeuci) i pracują w placówkach medycznych lub w gabinetach terapeutycznych.

Do tej grupy należą przykładowo nauczyciele jogi, tańca, eurytmii, instruktorzy różnych dyscyplin sportowych, aerobiku, fitnessu, gimnastyki czy też kulturystyki.

W większości przypadków osoby wykonujące te zawody prowadzą własną działalność gospodarczą. Zarobki instruktora fitnessu za godzinę wynoszą od 10 do 20 euro brutto, instruktora prowadzącego zajęcia grupowe od 20 do 40 euro brutto, trenera-specjalisty od 50 do 100 euro brutto., a trenera personalnego od 50 do 120 euro brutto. W przypadku zatrudnienia na umowę o prace w pełnym wymiarze godzin średnie zarobki wynoszę 1900 euro brutto i wahają się od 1300 do 3020 euro miesięcznie.

Wymagania językowe w zawodach związanych z branżą zdrowotną i leczniczą

Wymagania językowe w zawodach tej branży są bardzo wysokie. Aby móc ubiegać się o aprobację lekarską lub psychoterapeutyczną należy udowodnić znajomość języka niemieckiego na poziomie B2 lub nawet wyższym. W przypadku braku kwalifikacji językowej aprobacja może zostać wstrzymana aż do momentu uzyskania przez kandydata wymaganego poziomu znajomości języka. W niektórych okręgach administracyjnych podania o aprobację nie są przyjmowane, jeżeli kandydat nie przedstawi wymaganego certyfikatu.

W przypadku zawodów pielęgniarskich w zależności od landu wymagany jest poziom B1 lub B2.

W celu udowodnienia poziomu znajomości języka konieczne jest przedłożenie oficjalnego certyfikatu językowego (np. od Instytutu Goethego) o zdanym egzaminie. Samo zaświadczenie o odbytym kursie językowym na poziomie B1/B2 nie jest w tym przypadku wystarczające.

Jeżeli chodzi o wysokie wymagania językowe w branży zdrowotno-leczniczej, to wynika to ze szczególnej odpowiedzialności spoczywającej na osobach wykonujących te zawody. W końcu od tego, czy lekarz, pielęgniarka, położna, aptekarz, psychoterapeuta, kucharz, dietetyk lub ratownik medyczny zrozumieją swoich kolegów w pracy, przełożonych, i pacjentów, zależy życie oraz zdrowie.