Ubezpieczenie na życie w Niemczech może zabezpieczyć bliskich finansowo po śmierci osoby ubezpieczonej. Najpierw trzeba jednak rozróżnić polisę chroniącą wyłącznie to ryzyko od produktu, który dodatkowo służy gromadzeniu kapitału.
Rodzaje ubezpieczenia na życie w Niemczech
Poszczególne polisy różnią się celem, sposobem wypłaty i kosztami, dlatego warto najpierw ustalić, jakiej ochrony faktycznie potrzebujecie. Najczęściej spotyka się:
- Risikolebensversicherung: wypłaca ustaloną sumę, jeśli ubezpieczony umrze w czasie obowiązywania ochrony. Co do zasady nie ma wypłaty za samo dożycie końca umowy.
- Kapitallebensversicherung: łączy ochronę na wypadek śmierci z częścią kapitałową. Ma inne koszty, zasady wypłat i opodatkowania.
- Sterbegeldversicherung: służy przede wszystkim zabezpieczeniu kosztów pogrzebu. Nie zastępuje dużej sumy potrzebnej rodzinie do utrzymania lub spłaty kredytu.
Komu może być potrzebne ubezpieczenie na życie w Niemczech?
Warto rozważyć ją wtedy, gdy partner, dzieci lub wspólnik finansowo zależą od Twojego dochodu albo pracy. Dotyczy to także osoby zajmującej się domem — po jej śmierci rodzina może potrzebować pieniędzy na opiekę i inne obowiązki.
Przy kredycie ustalcie, jaką część zobowiązania mają zabezpieczyć pieniądze i kto otrzyma świadczenie. Sam zakup polisy nie powoduje automatycznego umorzenia zadłużenia.
Jak dobrać sumę i czas ochrony ubezpieczenia na życie w Niemczech?
Zsumujcie zobowiązania i przewidywane potrzeby bliskich, a następnie odejmijcie dostępne oszczędności i pewne świadczenia. Okres ochrony można dopasować np. do usamodzielnienia się dzieci lub spłaty kredytu. Nie ma jednej właściwej sumy dla każdej rodziny.
Porównajcie stałą i malejącą sumę ubezpieczenia. Sprawdźcie możliwość zwiększenia ochrony po narodzinach dziecka lub zakupie mieszkania oraz zasady wskazywania osoby uprawnionej do wypłaty.
Co wpływa na cenę ubezpieczenia na życie w Niemczech i decyzję ubezpieczyciela?
Na cenę ubezpieczenia na życie w Niemczech wpływają m.in. wiek, stan zdrowia, palenie, wykonywany zawód, ryzykowne aktywności, suma ubezpieczenia i czas ochrony. Odpowiadajcie dokładnie na pytania dotyczące wskazanych okresów. Wcześniejsze choroby mogą oznaczać wyższą składkę, dodatkowe warunki lub odmowę, a nie z góry taki sam procent dopłaty dla wszystkich.
Czego standardowe ubezpieczenie na życie w Niemczech nie zapewnia?
Zwykła Risikolebensversicherung nie wypłaca automatycznie pieniędzy za pobyt w szpitalu, narodziny dziecka, utratę pracy czy każde zachorowanie. Takie świadczenia wymagają odpowiednich dodatków lub innych produktów. Zakres wynika z warunków umowy.
Czy wypłata z ubezpieczenia na życie w Niemczech podlega podatkowi?
To zależy od rodzaju polisy i sposobu wypłaty. Przy zwykłej terminowej polisie na życie bez części oszczędnościowej (Risikolebensversicherung) świadczenie wypłacane po śmierci ubezpieczonego nie jest w Niemczech opodatkowane podatkiem dochodowym jako zysk z polisy. Może jednak mieć znaczenie dla podatku od spadków — zależnie m.in. od tego, kto otrzymuje pieniądze, jak skonstruowano umowę i jaka relacja łączy beneficjenta z ubezpieczonym.
Przy polisach kapitałowych i innych produktach z częścią oszczędnościową zasady są inne. Przy wypłacie za życia opodatkowany może być zysk, a sposób rozliczenia zależy m.in. od daty zawarcia umowy, czasu jej trwania, wieku przy wypłacie i konstrukcji produktu. Nie należy więc zakładać, że opodatkowana jest zawsze cała wypłacona kwota.
Jeżeli osoba ubezpieczona mieszka w Niemczech, a beneficjent w Polsce, przed wypłatą warto sprawdzić również skutki podatkowe po polskiej stronie. W takim przypadku znaczenie może mieć rezydencja podatkowa i konkretna konstrukcja polisy, dlatego przy większej sumie rozsądne jest skonsultowanie rozliczenia przed wskazaniem beneficjenta lub zmianą umowy.
Kto otrzyma pieniądze z niemieckiej polisy na życie?
W dokumentach spotkacie trzy różne określenia: Versicherungsnehmer to osoba zawierająca umowę, versicherte Person — osoba, której życie jest ubezpieczone, a Bezugsberechtigter — wskazany odbiorca świadczenia. Nie zawsze jest to ta sama osoba. Uporządkowanie tych danych jest szczególnie ważne przy związku bez ślubu i rodzinie mieszkającej w Polsce.
Osobą uprawnioną może być także ktoś spoza rodziny. Po ślubie, rozstaniu lub narodzinach dziecka sprawdźcie, czy wskazanie nadal odpowiada Waszym planom. Zapytajcie, czy jest odwołalne i jak je zmienić. Jeśli prawa z polisy przekazano bankowi jako zabezpieczenie kredytu, ustalcie, jaka część wypłaty trafi do banku, a jaka do bliskich.
Praca w Niemczech, rodzina w Polsce — jak dobrać ochronę?
Zacznijcie od kwoty, którą co miesiąc przekazujecie na utrzymanie rodziny, oraz czasu, przez jaki byłaby potrzebna po Waszej śmierci. Dodajcie pozostające kredyty i większe wydatki, np. opiekę nad dziećmi. Przy wydatkach w złotych uwzględnijcie, że wypłata w euro będzie przeliczana po przyszłym kursie.
Ustalcie z ubezpieczycielem zasady wypłaty osobie mieszkającej w Polsce, wymagany język dokumentów oraz postępowanie po śmierci za granicą. Przed stałym powrotem do Polski zapytajcie o dalsze obowiązywanie umowy. Nie zakładajcie, że zmiana kraju jest dla każdej taryfy obojętna.
Jak przygotować bliskich do zgłoszenia świadczenia z polisy na życie?
Zostawcie im informację, u kogo macie polisę, jej numer oraz sposób kontaktu. Po śmierci ubezpieczonego trzeba powiadomić firmę i uzyskać listę dokumentów. Zwykle potrzebny jest akt zgonu; dodatkowe dokumenty zależą od okoliczności i umowy. Przy polskim akcie zgonu najpierw zapytajcie o akceptowaną wersję, zamiast od razu zamawiać kosztowne tłumaczenie.
Przy zakupie nowej ochrony nie rezygnujcie pochopnie ze starej. Najpierw sprawdźcie decyzję nowego ubezpieczyciela, wyłączenia i datę rozpoczęcia umowy. Sam wynik porównywarki nie jest jeszcze potwierdzeniem przyjęcia do ubezpieczenia.
Porównywarka ubezpieczeń na życie w Niemczech i odstąpienie od umowy
W poniższym formularzu porównywarki ubezpieczeń na życie w Niemczech „Versicherungssumme” to suma ubezpieczenia, „Laufzeit” — okres ochrony, „Raucher” — palacz, a „Zahlweise” — częstotliwość płatności. Porównujcie pełny koszt roczny i warunki wypłaty. Przy ubezpieczeniu na życie co do zasady obowiązuje 30 dni na odstąpienie zgodnie z niemiecką ustawą o umowie ubezpieczenia (Versicherungsvertragsgesetz, VVG), liczone po spełnieniu warunków dotyczących dokumentów i pouczenia.
Źródła i materiały
Verbraucherzentrale – polisa na wypadek śmierci, VVG § 152, BaFin – polisa na wypadek śmierci i uprawnieni do wypłaty, VPV – przykład warunków zgłoszenia świadczenia.
