Nowe dane rządu federalnego pokazują, że Niemcy znów mają ponad milion długotrwale bezrobotnych! Według nich Federalna Agencja Pracy (BA) policzyła 1 042 517 osób (stan na listopad 2025), które pozostają bez pracy co najmniej od roku. Ponad połowa z nich nie pracuje od ponad dwóch lat, a prawie co piąty — od ponad pięciu lat. Tak wynika z odpowiedzi niemieckiego rządu na zapytanie poselskie zgłoszone przez deputowanego AfD Jana Fesera (40). Oznacza to, że 36,1% wszystkich bezrobotnych w kraju jest długotrwale bezrobotna.

Co trzeci bez niemieckiego paszportu

Szczególnie istotny jest podział ze względu na pochodzenie: co trzeci długotrwale bezrobotny nie posiada obywatelstwa niemieckiego. Trend w ostatnich latach wyraźnie się nasilił: podczas gdy w 2014 roku było 196 122 długotrwale bezrobotnych cudzoziemców, obecnie jest ich 317 377.

Największy wzrost odnotowano wśród osób z tzw. krajów pochodzenia uchodźców. Ich liczba wzrosła z 19 053 (2014) do 92 244 (2024) — niemal się pięciokrotnie zwiększając. Obecnie prawie co dziesiąty długotrwale bezrobotny pochodzi z kraju objętego konfliktem. Ogółem udział cudzoziemców w tej grupie prawie się podwoił od 2014 roku.

Ogromne koszty dla państwa

Ma to również poważne konsekwencje finansowe. Tylko w 2024 roku państwo wypłaciło 3,26 mld euro świadczeń Bürgergeld długotrwale bezrobotnym cudzoziemcom. W sumie na wsparcie tej grupy wydano 9,9 mld euro.

Co istotne: rząd federalny sam zaznacza, że nie posiada danych dotyczących pełnych kosztów długotrwałego bezrobocia — koszty mieszkań, opieki zdrowotnej czy konsekwencji emerytalnych nie są wliczone.

Setki tysięcy dzieci bez perspektyw

Szczególnie alarmujące są skutki społeczne. Obecnie 491 369 dzieci żyje w gospodarstwach domowych z co najmniej jednym długotrwale bezrobotnym rodzicem — a w grupie młodzieży od 15 do 18 lat dotyczy to niemal co trzeciego dziecka.

Pomimo niedoboru siły roboczej w całym kraju widoczny jest kolejny problem: tylko 5,7% długotrwale bezrobotnych posiada wykształcenie w tzw. zawodzie deficytowym. Jednocześnie 60,3% nie ma żadnego zawodu, a ponad 23% nie ukończyło nawet szkoły głównej. Przekłada się to na niską skuteczność w kierowaniu tych osób na rynek pracy: w 2024 roku tylko 155 000 długotrwale bezrobotnych znalazło zatrudnienie, z czego 115 000 — bez wsparcia.

Polityczna burza

Dane ujawnił deputowany AfD Jan Feser. Jego zdaniem to „akt kapitulacji”: „Najnowsze dane rządu dotyczące długotrwałego bezrobocia pokazują bez ogródek to, czego SPD, Zieloni i Lewica nie chcą przyznać od lat: masowa migracja i błędna polityka rynku pracy są głównymi czynnikami długotrwałego bezrobocia w Niemczech”. Feser dodał, że Bürgergeld nie poprawił sytuacji, lecz ją „zacementował”.

źródło: Bild

Po spektakularnym napadzie na filię Sparkasse w Gelsenkirchen, gdzie złodzieje zrabowali ponad 100 milionów euro z sejfów klientów, w mediach społecznościowych zaczęły krążyć niepotwierdzone podejrzenia.

Wśród poszkodowanych również odbiorcy Bürgergeld?

Pojawiły się sugestie, że wśród poszkodowanych mogą być również odbiorcy Bürgergeld — niemieckiej formy wsparcia socjalnego dla osób o niskich dochodach. Niektórzy internauci twierdzili, że beneficjenci świadczeń mogli ukrywać majątek i przechowywać go właśnie w wynajętych skrytkach bankowych, nie informując o tym odpowiednich urzędów.

Przepisy o ochronie danych osobowych uniemożliwiają kontrolę

Jednak Jobcenter w Gelsenkirchen nie ma możliwości sprawdzenia tych podejrzeń ze względu na przepisy dotyczące ochrony danych. Jak podkreśliła dyrektor urzędu Anke Schürmann-Rupp, instytucja nie może wglądać w informacje o tym, kto posiada sejfy ani co się w nich znajduje. Dyrektorka wyjaśniła, że jeśli pojawią się konkretne sygnały o ukrytym majątku, urząd — w ramach obowiązujących przepisów — sprawdzi, czy dane fakty były wcześniej znane Jobcenter i podejmie odpowiednie kroki.

W internecie krążą spekulacje o nielegalnych pieniądzach ukrytych w skrytkach

Oznacza to, że gdyby okazało się, iż niektórzy odbiorcy Bürgergeld korzystali z nienależnych świadczeń, mogłoby to doprowadzić do konsekwencji finansowych i prawnych wobec tych osób. Na razie jednak Jobcenter nie prowadzi takich dochodzeń, ponieważ to zadanie należy do policji lub ewentualnie urzędów skarbowych. W mediach i dyskusjach online pojawiają się też różne spekulacje co do pochodzenia ogromnych sum znalezionych w skrytkach — od oszczędności, przez środki zgromadzone na święta czy na przyszłe inwestycje, aż po nielegalne źródła czy omijanie systemu podatkowego.

źródło: Die Welt

Rekordowa liczba wniosków, jakiej wcześniej nie notowano

W Niemczech doszło do bezprecedensowego wzrostu liczby tzw. wtórnych wniosków azylowych (Asyl-Folgeanträge). Jak wynika z danych Federalnego Urzędu ds. Migracji i Uchodźców (BAMF), w 2025 roku złożono ich więcej niż kiedykolwiek wcześniej. Jeszcze przed latem nic nie wskazywało na zbliżający się rekord, jednak w kolejnych miesiącach nastąpił gwałtowny i trudny do przewidzenia skok.

Do końca listopada 2025 roku BAMF zarejestrował 51 138 wtórnych wniosków azylowych, co oznacza wzrost o ponad 141 procent w porównaniu z rokiem poprzednim. Zdecydowaną większość tych wniosków złożyli obywatele Afganistanu.

Afganistan na pierwszym miejscu. Kobiety dominują w statystykach

Spośród wszystkich wtórnych wniosków azylowych aż 37 110 pochodziło od Afgańczyków. Szczególnie wyraźny był udział kobiet i dziewcząt:

• 21 759 wniosków złożyły kobiety i nieletnie dziewczęta,
• 15 351 wniosków pochodziło od mężczyzn i chłopców.

W około 86 procentach spraw rozpatrzonych do tego momentu BAMF przyznał osobom składającym wtórne wnioski ochronę międzynarodową, co dodatkowo podkreśla skalę i wagę zjawiska.

Wyrok Trybunału Sprawiedliwości UE jako punkt zwrotny

Podstawą prawną dla masowego składania wtórnych wniosków stał się wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) z października 2024 roku. Trybunał uznał w nim, że afgańskim kobietom w sposób rażący i systematyczny odmawia się podstawowych praw wynikających z godności ludzkiej, wyłącznie ze względu na płeć.

W konsekwencji TSUE zakwalifikował Afgańki jako grupę podlegającą prześladowaniom z definicji, ze względu na politykę prowadzoną przez talibów. Oznacza to, że sam fakt bycia kobietą pochodzącą z Afganistanu może stanowić wystarczającą podstawę do uzyskania azylu, bez konieczności przeprowadzania indywidualnej analizy sytuacji danej osoby.

Wzrost o niemal 2000 procent w ciągu kilku miesięcy

Między styczniem a listopadem 2025 roku liczba wtórnych wniosków składanych przez obywateli Afganistanu wzrosła niemal o 2000 procent. BAMF przyznał w wypowiedzi dla „Frankfurter Allgemeine Zeitung”, że orzecznictwo TSUE mogło – poprzez sposób, w jaki było odbierane na zewnątrz – zachęcić do masowego składania takich wniosków.

Jednocześnie urząd zwraca uwagę na nietypowe opóźnienie reakcji. Dynamiczny wzrost nie nastąpił bezpośrednio po wydaniu wyroku, lecz dopiero kilka miesięcy później. Przyczyn tej zwłoki BAMF nie potrafi jednoznacznie wyjaśnić.

Rola organizacji pomocowych? Brak dowodów na skoordynowane działania

Pojawiły się spekulacje, czy organizacje pomocowe nie zaczęły z opóźnieniem intensywniej informować afgańskie kobiety o skutkach wyroku TSUE, zachęcając je do składania wtórnych wniosków w celu uzyskania korzystniejszego statusu ochronnego. Südwestrundfunk informował, że takie porady rzeczywiście były udzielane.

Jednak – jak podkreśla BAMF – gdyby był to główny czynnik, wzrost liczby wniosków miałby raczej charakter stopniowy, a nie nagły i lawinowy. Federalny urząd zaznacza, że nie posiada żadnych informacji o skoordynowanej kampanii prowadzonej przez organizacje pomocowe.

Polityka deportacyjna nowego rządu jako czynnik zapalny

Organizacja Pro Asyl wskazuje na inny możliwy powód gwałtownego wzrostu. Jej zdaniem decydującą rolę odegrała zmiana kursu politycznego po objęciu władzy przez nowy rząd federalny.

Na początku maja 2025 roku w umowie koalicyjnej zapowiedziano intensyfikację deportacji do Afganistanu, a w połowie lipca zrealizowano pierwszy lot deportacyjny. Według Pro Asyl sygnał ten wywołał silny niepokój w afgańskiej społeczności w Niemczech.

– „To uruchomiło dzwonki alarmowe i najwyraźniej doprowadziło do dynamicznej reakcji wśród Afgańczyków” – powiedziała Wiebke Judith z Pro Asyl.

System pod presją

Skala wzrostu wtórnych wniosków azylowych stawia niemiecki system azylowy przed poważnym wyzwaniem administracyjnym i politycznym. Dane BAMF pokazują, że zjawisko to nie ma charakteru marginalnego, lecz stało się jednym z kluczowych problemów migracyjnych Niemiec w 2025 roku, z konsekwencjami, które będą odczuwalne również w kolejnych latach.

źródło: bild.de

Dobrowolna rezygnacja z ochrony uchodźczej, ale bez realnej drogi wyjazdu

To jeden z tych przypadków, które budzą zdumienie nawet wśród doświadczonych funkcjonariuszy służb bezpieczeństwa. Obywatel Afganistanu przebywający w Niemczech dobrowolnie zrzekł się statusu uchodźcy i zadeklarował chęć powrotu do ojczyzny, jednak niemieckie instytucje nie tylko nie ułatwiają mu wyjazdu, lecz w praktyce przerzucają całą odpowiedzialność na niego samego – mimo że przebywa on w zamkniętej placówce psychiatrycznej.

Przyjazd w czasie kryzysu migracyjnego

Safiuallah F. (31) przybył do Niemiec w 2015 roku, podczas masowego napływu migrantów do Europy. Niemieckie władze przypisały mu administracyjnie datę urodzenia 1 stycznia 1995 roku, co jest częstą praktyką w przypadkach braku dokumentów tożsamości.

Jego pierwotny wniosek azylowy został odrzucony. Jak ustalił dziennik BILD, Afgańczyk twierdził, że utrzymywał pozamałżeński związek z dziewczyną z sąsiedztwa, przez co miał być prześladowany przez jej rodzinę. Według osób zajmujących się procedurami azylowymi jest to jedna z najczęściej powielanych narracji, które migranci otrzymują od przemytników ludzi.

Ochrona przyznana po wyroku sądu

Mimo pierwotnej odmowy, w 2019 roku niemiecki sąd przyznał Safiuallahowi F. ochronę uchodźczą. Decyzja zapadła jednak na zupełnie innej podstawie – uznano, że jako osoba homoseksualna byłby w Afganistanie narażony na prześladowania.

Od tego momentu Afgańczyk legalnie przebywał w Niemczech i pobierał świadczenia socjalne, które w ostatnim okresie wynosiły około 600 euro miesięcznie.

Atak nożem w ośrodku dla uchodźców w Dreźnie

Safiuallah F. mieszkał w ośrodku dla uchodźców w Dreźnie do 28 listopada 2025 roku. Tego dnia, około godziny 11:30, doszło do niebezpiecznego incydentu.

Najpierw mężczyzna rzucał w ludzi nożem do masła, a następnie zagroził współlokatorowi ostrym nożem. Na miejsce wezwano policję. Rzecznik policji w Dreźnie, Thomas Geithner, poinformował:

„Zamknięta jednostka interwencyjna zabezpieczyła mężczyznę i przeprowadziła jego przeszukanie”.

Umieszczenie w placówce psychiatrycznej

Po zdarzeniu Afgańczyk został umieszczony w zamkniętym oddziale psychiatrycznym. Z informacji uzyskanych przez BILD wynika, że cierpi na schizofrenię, a dodatkowo nie ma świadomości choroby i bez przypomnień nie przyjmuje leków.

Mimo tego, od momentu hospitalizacji wielokrotnie deklarował chęć opuszczenia Niemiec i powrotu do Afganistanu, rezygnując formalnie ze statusu uchodźcy.

Status prawny: brak obowiązku natychmiastowego wyjazdu

Landesdirektion Sachsen, czyli najwyższy organ ds. cudzoziemców w Saksonii, potwierdziła w odpowiedzi dla BILD, że:

„Osoba ta zrzekła się statusu uchodźcy, jednak obecnie nie podlega natychmiastowemu obowiązkowi opuszczenia kraju, ponieważ nadal posiada ważne zezwolenie na pobyt”.

Oznacza to, że formalnie nie można jej deportować, mimo jej wyraźnej woli wyjazdu.

„Niech sam zorganizuje powrót do Afganistanu”

Największe kontrowersje budzi jednak dalsza część stanowiska władz. Jak poinformował rzecznik burmistrza Landesdirektion Sachsen, Béli Bélafiego:

„Kwestia tego, czy i na jakich warunkach możliwy jest wjazd tej osoby do Afganistanu, musi zostać przez nią samodzielnie wyjaśniona z właściwymi władzami afgańskimi. W ramach swoich możliwości władze Saksonii będą ją w tym wspierać”.

W praktyce – jak wynika z ustaleń BILD – żadne realne wsparcie nie zostało udzielone.

Krytyka ze strony służb bezpieczeństwa

Z kręgów bezpieczeństwa płynie otwarta krytyka takiego podejścia. Jeden z informatorów BILD nie kryje zdumienia:

„Jak osoba przebywająca w zamkniętej placówce psychiatrycznej w Dreźnie ma samodzielnie uzyskać dokument zastępczy w Konsulacie Generalnym Afganistanu w Monachium?”

Jak podkreślają rozmówcy, z punktu widzenia prawa karnego nie istnieją żadne przeszkody dla dobrowolnego wyjazdu.

Koszty zamiast rozwiązania

Zdaniem osób z kręgu bezpieczeństwa, władze powinny były niezwłocznie przetransportować mężczyznę do Monachium, aby umożliwić mu dopełnienie formalności. Zamiast tego:

• nadal wypłacane są świadczenia socjalne,
• państwo ponosi wysokie koszty hospitalizacji psychiatrycznej,
• a sprawa pozostaje w biurokratycznym impasie.

Jak podsumowuje jeden z rozmówców:

„Zamiast rozwiązać problem, system go konserwuje – i to za pieniądze podatników”.

źródło: bild.de

Ponad 100 milionów euro łupu

Po spektakularnym włamaniu do Sparkasse Gelsenkirchen-Buer w Nadrenii Północnej-Westfalii setki klientów znalazły się w dramatycznej sytuacji finansowej. Z sejfów bankowych zniknęły duże ilości gotówki, złote monety i sztabki oraz prywatna biżuteria, gromadzone często przez dziesięciolecia. Według ustaleń śledczych i informacji medialnych łup sprawców może przekraczać 100 milionów euro.

Dla wielu ofiar oznacza to utratę całego dorobku życia. Jedną z nich jest 56-letnia Ümmühan Y., która podkreśla, że wraz z mężem przez 30 lat przechowywała w banku środki przeznaczone na zabezpieczenie przyszłości pięciorga dzieci oraz własnej emerytury.

Jedna stawka odszkodowania: 10 300 euro za skrytkę

Sparkasse Gelsenkirchen poinformowała, że każda z około 3250 splądrowanych skrytek sejfowych jest ubezpieczona na kwotę 10 300 euro. To oznacza, że bank zamierza wypłacić taką samą sumę każdemu poszkodowanemu, niezależnie od faktycznej wartości przechowywanych przedmiotów.

Problemem jest jednak konieczność wiarygodnego udowodnienia zawartości skrytki. Wielu klientów twierdzi, że przechowywało w nich złoto i gotówkę o wartości kilkuset tysięcy euro, a nawet więcej.

Prawnicy: bank mógł rażąco naruszyć obowiązek staranności

Coraz ostrzejsze stanowisko zajmują prawnicy reprezentujący poszkodowanych. Jürgen Hennemann, adwokat specjalizujący się w prawie ubezpieczeniowym, wskazuje na możliwe rażące zaniedbania po stronie banku.

Jego zdaniem fakt, że sprawcy przez wiele godzin, a według części ustaleń nawet przez dwa dni, mogli przy użyciu wiertnic rdzeniowych forsować pomieszczenie sejfowe bez uruchomienia alarmu, świadczy o niewystarczającym nadzorze i zabezpieczeniach. W takiej sytuacji odpowiedzialność instytucji finansowej może wykraczać poza standardową sumę ubezpieczenia.

Kluczowe znaczenie ma dokładna lista strat

Prawnicy apelują do poszkodowanych o maksymalną precyzję przy sporządzaniu wykazu utraconych przedmiotów. Dokumentacja powinna obejmować rachunki, potwierdzenia zakupu, daty nabycia oraz inne dowody, które mogą potwierdzić rzeczywistą wartość mienia.

Jak podkreśla Hennemann, klienci mają tylko jedną możliwość przedstawienia kompletnej listy – późniejsze korekty mogą podważyć wiarygodność roszczeń.

Możliwe odszkodowania powyżej limitu

Jeżeli w toku postępowania zostanie wykazane zawinione działanie lub poważne zaniedbania Sparkasse, możliwe są roszczenia przekraczające kwotę 10 300 euro, w tym również dotyczące skradzionej gotówki. Każdy przypadek będzie jednak oceniany indywidualnie.

Adwokat Burkhard Benecken, który reprezentuje wielu poszkodowanych, zwraca uwagę, że informowanie klientów o niskim limicie odpowiedzialności jedynie w drobnym druku umów jest niewystarczające. Jego zdaniem bank powinien jasno i jednoznacznie informować o tym jeszcze przed zawarciem umowy.

Milionowe straty i rosnąca wartość złota

Według informacji medialnych wśród poszkodowanych mają być osoby, które przechowywały w skrytkach ponad milion euro, m.in. przedsiębiorcy operujący dużą ilością gotówki. Dodatkowo gwałtowny wzrost cen złota sprawił, że wartość wielu depozytów znacząco wzrosła w ostatnich latach.

źródło: bild.de

Producent obniża cenę jeszcze przed rządowymi dopłatami

Na niemieckim rynku motoryzacyjnym doszło do przełomu cenowego. Dacia Spring stała się najtańszym nowym samochodem oferowanym w Niemczech – i to samochodem elektrycznym. Rumuńska marka należąca do koncernu Renault obniżyła cenę swojego najmniejszego modelu jeszcze przed wprowadzeniem nowego programu dopłat do aut elektrycznych przez rząd federalny.

„Elektromobilność dla wszystkich” – cena spada o 5000 euro

W ramach akcji promocyjnej nazwanej przez producenta „Elektromobilność dla wszystkich”, cena Dacii Spring została obniżona o 5000 euro. W efekcie zamiast 16 900 euro samochód kosztuje teraz 11 900 euro, co czyni go najtańszym nowym autem dostępnym obecnie na niemieckim rynku. Jednocześnie Spring pozostaje najtańszym samochodem elektrycznym w Europie.

Obniżka nie jest związana z państwowym wsparciem – to bezpośredni rabat producenta, obowiązujący niezależnie od formy zakupu.

Modernizacja techniczna i wyższa moc silnika

Decyzja o obniżeniu ceny zapadła krótko po technicznej modernizacji modelu Spring. Samochód otrzymał mocniejszy silnik elektryczny – 71 KM zamiast dotychczasowych 45 KM. Mimo poprawy parametrów technicznych, producent zdecydował się na wyraźne obniżenie ceny, aby pobudzić sprzedaż.

Jak przyznaje rzecznik Dacii Andreas Lübeck, marka wyprzedza działania niemieckiego rządu, który planuje wprowadzenie nowego „Umweltbonus” w 2026 roku. Według zapowiedzi państwowe dopłaty mają wynosić od 3000 do 5000 euro, w zależności od dochodów i wielkości gospodarstwa domowego.

Zasady przyznawania „elektrobonusu” Dacii

Rabat Dacii obowiązuje przy zakupie gotówkowym, finansowaniu oraz leasingu. Można go uzyskać zarówno poprzez stronę internetową producenta, jak i u autoryzowanych dealerów. Promocja skierowana jest do klientów indywidualnych i obowiązuje do 28 lutego 2026 roku.

W cenie 11 900 euro oferowana jest wersja podstawowa Spring „Essential Electric 70” z silnikiem o mocy 71 KM.

Ładowanie: prosto, ale bez pośpiechu

Dacia Spring oferuje ładowanie prądem przemiennym (AC) do 7 kW oraz ładowanie prądem stałym (DC) do 40 kW. Jak jednak przyznaje producent, większość użytkowników korzysta ze zwykłego gniazdka domowego (Schuko). W takim przypadku pełne ładowanie akumulatora trwa około dziesięciu godzin.

Mimo ograniczeń technicznych Spring pozostaje propozycją skierowaną przede wszystkim do kierowców miejskich, dla których kluczowe są niskie koszty zakupu i eksploatacji.

Decyzja Dacii wyraźnie pokazuje, że elektromobilność w Niemczech zaczyna wchodzić w segment naprawdę niskobudżetowy, jeszcze zanim na dobre ruszą nowe programy rządowego wsparcia.

źródło: bild.de

Decyzja po przejęciu About You i reorganizacji logistyki

Niemiecki gigant sprzedaży internetowej odzieży Zalando ogłosił, że z końcem września zamknie swoje centrum logistyczne w Erfurcie, w którym zatrudnionych jest około 2700 pracowników. Informację przekazał koncern notowany w indeksie DAX, mający siedzibę w Berlinie.

Restrukturyzacja europejskiej sieci logistycznej

Powodem zamknięcia zakładu jest — jak wyjaśnia firma — kompleksowa reorganizacja europejskiej sieci logistycznej Zalando. Ma ona na celu zwiększenie efektywności i ograniczenie kosztów operacyjnych. Kluczowe znaczenie w tym kontekście ma przejęcie konkurencyjnej platformy About You, do którego doszło w ubiegłym roku.

Zalando zakłada, że transakcja ta przyniesie w dłuższej perspektywie dodatkowy zysk operacyjny w wysokości około 100 milionów euro rocznie, m.in. dzięki optymalizacji procesów logistycznych. Już w trzecim kwartale koncern odnotował wyraźny wzrost przychodów.

Zamknięcie zakładu i rozmowy o osłonach socjalnych

Spółka zarządzająca zakładem w Erfurcie, będąca spółką zależną Zalando, zakończy działalność wraz z końcem roku. Do tego czasu praca w centrum logistycznym ma przebiegać bez zmian. Jednocześnie firma zapowiedziała rozpoczęcie negocjacji z radą zakładową w sprawie planu socjalnego dla pracowników.

Dodatkowo Zalando poinformowało, że nie przedłuży umów z zewnętrznymi operatorami trzech centrów logistycznych za granicą, co wpisuje się w szerszą strategię restrukturyzacyjną.

Erfurt – kluczowy, lecz wygaszany punkt na mapie logistyki

Centrum logistyczne w Erfurcie zostało uruchomione w 2012 roku i — według danych koncernu — było jedynym własnym obiektem Zalando tej wielkości we wschodnich Niemczech. Firma nadal będzie prowadzić duże centra logistyczne m.in. w Gießen, Lahr w Schwarzwaldzie oraz Mönchengladbach.

Po zakończeniu reorganizacji Zalando planuje utrzymać łącznie 14 centrów logistycznych w siedmiu krajach, co ma zapewnić stabilność dostaw przy jednoczesnym obniżeniu kosztów działalności.

źródło: spiegel.de