Adresy oraz właściwość terytorialna polskich urzędów konsularnych w Niemczech

Polskie urzędy konsularne w Niemczech zostały podzielone na specjalne okręgi. Każdy okręg obejmuje swoim zasięgiem kilka landów. W zależności od tego, w którym niemieckim landzie mieszkacie, w sprawach konsularnych będziecie się musieli zgłosić do konsulatu opiekującego się Waszm rejonem:

  • Berliński okręg konsularny – obsługiwany przez Wydział Konsularny Ambasady RP
    w Berlinie – właściwy dla obywateli polskich przebywających w Berlinie, Brandenburgii, Saksonii, Turyngii, Saksonii Anhalcie, Meklemburgi Przedmorzu
  • Hamburski okręg konsularny – obsługiwany przez Konsulat Generalny RP
    w Hamburgu – właściwy dla obywateli polskich przebywających w Hamburgu, Bremie, Dolnej Saksonii oraz Szlezwiku-Holsztynie
  • Koloński okręg konsularny – obsługiwany przez Konsulat Generalny RP w Kolonii
    – właściwy dla obywateli polskich przebywających w Hesji, Nadrenii Północnej – Westfalii, Nadrenii-Palatynacie i Kraju Saary
  • Monachijski okręg konsularny – obsługiwany przez Konsulat Generalny RP
    w Monachium – właściwy dla obywateli polskich przebywających w Bawarii i Badenii-Wirtembergii

Zasięg polskich okregów konsularnych w Niemczech. Źródło: www. berlin.msz.gov.pl

Zasięg polskich okregów konsularnych w Niemczech. Źródło: www. berlin.msz.gov.pl

Dane adresowe polskich urzędów konsularnych w Niemczech

Poniżej prezentujemy dane adresowe oraz informacje kontaktowe do polskich urzędów konsularnych w Niemczech:

Wydział Konsularny i Polonii

adres: Unter den Linden 70-72, 10117 Berlin
e-mail: [email protected]
telefon: + 49 30 22 313 201
faks: + 49 30 22 313 212
ePUAP: AmRPBerlin

Okręg konsularny Wydziału Konsularnego i Polonii Ambasady RP w Berlinie obejmuje: Berlin, Brandenburgię, Meklemburgię-Pomorze Przednie, Saksonię, Saksonię-Anhalt, Turyngię.

godziny przyjmowania interesantów: pon, śr, czw, pt 9:00-14:00; wt 13:00-18:00 (uwaga, w dniach 24 grudnia i 31 grudnia 2024 obowiązują godziny przyjęć: 9.00 – 14:00)
godziny pracy urzędu: pon, śr, czw, pt 8:15-16:15, wt 10:30-18:30

Konsulat Generalny RP w Kolonii

adres: Im Mediapark 5C, 50670 Köln
telefon: + 49 221 937 300
infolinia:  + 49 30 7001 48 00
faks: + 49 221 93 73 0206 (nowy numer)
e-mail: [email protected] lub [email protected]

Okręg konsularny Konsulatu Generalnego RP w Kolonii obejmuje: Hesję, Nadrenię Północną-Westfalię, Nadrenię-Palatynat, Kraj Saary.

godziny przyjmowania: poniedziałki, środy, czwartki, piątki 9:00-14:00;  wtorki 13:00-18:00;
dostępność telefoniczna: poniedziałki, środy, czwartki, piątki 15:00-16:00; wtorki 11:00-12:00;
godziny przyjmowania skarg i wniosków: wtorki 16:00-17:00.

Konsulat Generalny RP w Hamburgu

adres : Gründgensstr. 20, 22309 Hamburg
telefon : + 49 40 611 870
infolinia: + 49 30 7001 48 00
faks: +49 40 632 5030
e-mail: [email protected]
adres skrzynki EPUAP: KG_Hamburg

Okręg konsularny Konsulatu Generalnego RP w Hamburgu obejmuje: Bremę, Dolną Saksonię, Hamburg, Szzlezwik-Holsztyn.

Godziny przyjmowania: poniedziałki, środy, czwartki, piątki 9:00-14:00; wtorki 13:00-18:00
Dostępność telefoniczna: poniedziałki, środy, czwartki, piątki 14:00 -16:00; wtorki 10:30-12:30

Konsulat Generalny Rzeczypospolitej Polskiej w Monachium

adres: Röntgenstr. 5, 81679 München
telefon: + 49 89 418 60 80 
e-mail:   [email protected] lub [email protected]
faks: + 49 89 471 318

Okręg konsularny Konsulatu Generalnego RP w Monachium obejmuje: Bawarię i Badenię-Wirtembergię.

Godziny przyjmowania interesantów: poniedziałki, środy, czwartki, piątki 9:00-14:00; wtorki 13:00-18:00
Dostępność telefoniczna: poniedziałki, środy, czwartki, piątki 8:00-16:00; wtorki 10:30-18:30

Urzędy konsularne kierowane przez konsulów honorowych

Oprócz tego na terenie Niemiec działają urzędy konsularne kierowane przez konsulów honorowych. Należy pamiętać, iż urzędy konsularne kierowane przez konsulów honorowych nie załatwiają spraw paszportowych, wizowych, obywatelstwa polskiego oraz  spraw prawnych.

Konsulat Honorowy RP w Düsseldorfie

Konsul Honorowy Arndt G. Kirchhoff

adres: Uerdinger Straße 58, 40474 Düsseldorf
telefon: + 49 211 97 63 11 44
e-mail: [email protected]

zakres terytorialny: Nadrenia Północna-Westfalia
języki: niemiecki
godziny przyjęć: po uzgodnieniu

Placówka właściwa w sprawach konsularnych: Konsulat Generalny RP w Kolonii

Konsulat Honorowy RP w Schwerinie

Konsul Honorowy Helmuth Freiherr von Maltzahn

adres: Lindenstr. 1, 19055 Schwerin
telefon: + 49 385 593 782 51; + 49 385 593 782 50
faks: + 49 385 593 782 52
e-mail: [email protected][email protected]

zakres terytorialny: Meklemburgia-Pomorze Przednie
języki: niemiecki, angielski
godziny przyjęć: po uzgodnieniu

Placówka właściwa w sprawach konsularnych: Wydział Konsularny i Polonii Ambasady RP w Berlinie

Konsulat Honorowy RP w Brunszwiku

Konsul Honorowy dr Uwe Oliver Horn

adres: Steinbrecherstrasse 19, 38106 Braunschweig
telefon: + 49 531 482 835 48
faks: + 49 531 482 835 49
e-mail: [email protected]

zakres terytorialny: Dolna Saksonia
języki: niemiecki, angielski
godziny przyjęć: czwartki w godz. 17:00-18:00 oraz po uzgodnieniu

Placówka właściwa w sprawach konsularnych: Konsulat Generalny RP w Hamburgu

Konsulat Honorowy RP w Lipsku

Konsul Honorowy Markus Koop

adres: Wächterstraße 15, 04107 Leipzig
telefon: +49 341 442418 83
faks: +49 341 442418 84
e-mail: [email protected]

strona internetowa: https://honorarkonsulat-polen-sachsen.de/

zakres terytorialny: Saksonia
języki: polski, niemiecki, angielski
godziny przyjęć: poniedziałek, środa w godz. 9:00-13:00

Placówka właściwa w sprawach konsularnych: Wydział Konsularny i Polonii Ambasady RP w Berlinie

Konsulat Honorowy RP w Konstancji

Konsul Honorowy Gideon Nissenbaum

adres: Sigismundstrasse 19, 78462 Konstanz
telefon: +49 7531 804 20 18
faks: +49 7531 804 20 17
e-mail: [email protected]
strona internetowa: www.honorarkonsulat-polen.de
zakres terytorialny: Badenia-Wirtembergia
języki: polski, niemiecki, angielski
godziny przyjęć: poniedziałki w godz. 10:00-12:00 oraz po uzgodnieniu

Placówka właściwa w sprawach konsularnych: Konsulat Generalny RP w Monachium

W jakich sytuacjach możemy liczyć na pomoc konsula?

Tego dowiecie się z następującego artykułu:

Pomoc konsularna w Niemczech – w jakich sytuacjach można na nią liczyć?

10 najpiękniejszych zabytków i atrakcji w okolicy Jeziora Bodeńskiego

Jezioro Bodeńskie o długości 63 km jest trzecim co do wielkości jeziorem w Europie Środkowej. Atrakcje nad jeziorem można znaleźć w Niemczech, w Austrii i Szwajcarii. Znajdują się tu zarówno romantyczne miejsca, niepowtarzalne pomniki przyrody, jak i atrakcje dla całej rodziny. To naprawdę duży i niesamowity obszar. Co więc warto zobaczyć nad Jeziorem Bodeńskim?

Wyspa Kwiatów Mainau

Ta atrakcja nad Jeziorem Bodeńskim zachwyca kolorami i bioróżnorodnością. Kwiatowa wyspa Mainau, o powierzchni 45 hektarów, jest trzecią co do wielkości wyspą na Jeziorze Bodeńskim i jednym z najpopularniejszych celów wycieczek w okolicy. Większość z około 1,2 miliona turystów odwiedzających Jezioro Bodeńskie rocznie wybiera Wyspę Kwiatów jako jeden z obowiązkowych punktów na mapie.

 

Sieh dir diesen Beitrag auf Instagram an

 

Ein Beitrag geteilt von Insel Mainau (@inselmainau)

Ze względu na przyjemny, łagodny klimat wokół Jeziora Bodeńskiego, na wyspie Mainau można zobaczyć nie tylko bujną roślinność kwiatową, ale także rośliny śródziemnomorskie, takie jak palmy lub drzewa figowe.

Wyspę warto odwiedzić bez względu na porę roku – wiosną można tu zobaczyć kolorowe rabaty z ponad milionem przepięknych tulipanów, latem tysiące kwitnących róż, a jesienią nawet 12 tysięcy wspaniałych dalii.

Na wyspie Mainau znajduje się również wiele atrakcji dla rodzin z dziećmi. Mainau Kinderland to duży plac zabaw pełen atrakcji i farma. Wszystkie atrakcje podzielone są według grup wiekowych. W „wiosce krasnoludków” przeznaczonej dla dzieci w wieku 1-4 lat znajdują się małe chatki, drewniana kolejka i wodne place zabaw dla najmłodszych.

Starsze dzieci mogą wyszaleć się na specjalnie przygotowanych równoważniach, siatkach wspinaczkowych, wejść do małych domków i wież połączonych mostami wiszącymi i kładkami łańcuchowymi. Tuż obok znajduje się farma, na której dzieci mogą odwiedzić mini zoo, przejechać się na kucykach, poznać rzadkie rasy zwierząt i obejrzeć życie alpak, królików, kóz, osłów, owiec i krów z cielętami.

Adres: Insel Mainau 1, 78465 Insel Mainau

Godziny otwarcia: przez cały rok od wschodu do zachodu słońca

Ceny wstępu: bilet normalny: 21,50 euro; bilet ulgowy 12,50 euro; dzieci do 12 lat bezpłatnie

Strona internetowa: www.mainau.de

Wyspa klasztorna Reichenau

Kolejną atrakcją nad Jeziorem Bodeńskim jest największa i najludniejsza wyspa na Jeziorze Bodeńskim: wyspa klasztorna Reichenau. W 724 roku na wyspie został założony niewielki klasztor. W 1757 klasztor został rozwiązany, a budynek jest obecnie wykorzystywany jako ratusz gminy. W 1838 roku wyspę z lądem połączyła zapora, na której obecnie znajduje się ścieżka rowerowa i szeroki chodnik. Wyspa została wpisana na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO w 2000 roku.

 

Sieh dir diesen Beitrag auf Instagram an

 

Ein Beitrag geteilt von Insel Reichenau im Bodensee (@reichenau_bodensee)

Dobrze zachowane kościoły na wyspie pokazują przykłady architektury monastycznej z IX-XI wieku. Pomiędzy wyspą klasztorną a wyspą kwiatową znajduje się największe miasto Jeziora Bodeńskiego – Konstancja. Urokliwa starówka, piękny port i zabytki, które sięgają starożytności zachęcają do idyllicznych spacerów po mieście. Całość dopełnia zapierający dech w piersiach widok na Jezioro Bodeńskie.

Strona internetowa: www.reichenau-tourismus.de

Kościół Wallfahrtskirche Birnau

Kościół św. Marii, lepiej znany jako Bazylika Birnau, jest również jedną z najpiękniejszych atrakcji Jeziora Bodeńskiego. Został on zbudowany w latach 1746-1749. Zamknięty w 1804 roku stał pusty do końca I wojny światowej. Po ponownym otwarciu w 1919 r. kościół został ponownie zamknięty pod rządami narodowych socjalistów w latach 1941-1945, a mieszkających tam mnichów wypędzono lub uwięziono. W latach 1964-1969 budynek został po raz pierwszy gruntownie wyremontowany. W 1996 roku rozpoczęły się najszersze prace remontowe.

 

Sieh dir diesen Beitrag auf Instagram an

 

Ein Beitrag geteilt von Holger Nagel 😎 (@holna79)

Kościół pielgrzymkowy Birnau jest uważany za najważniejszą atrakcję baroku Górnej Szwabii. Wnętrze zostało zaprojektowane w ozdobnym stylu rokoko i do dziś zapiera dech w piersiach. W 2004 roku zakończono remont elewacji zewnętrznej. Wysoka na 51 metrów dzwonnica idealnie wkomponowuje się w ogólny wygląd kościoła.

Z placu kościelnego roztacza się imponujący widok na Jezioro Bodeńskie i zachwycające Alpy. To doskonałe miejsce na zrobienie panoramicznych zdjęć, rodem z najpiękniejszych kartek pocztowych.

Adres: Bazylika Birnau, Birnau-Maurach 5, 88690 Uhldingen-Mühlhofen

Godziny otwarcia: lato: 7:30 do 19:00, zima: 7:30 do 17:30

Opłaty za wstęp: wejście bezpłatne

Strona internetowa: www.birnau.de

Affenberg Salem

Affenberg Salem jest również jedną z wyjątkowych atrakcji Jeziora Bodeńskiego. W 20-hektarowym lesie żyje ponad 200 wolnożyjących makaków berberyjskich. Zwierzęta znajdują się w Czerwonen księdze gatunków zagrożonych, więc Affenberg stanowi cenny rezerwat. W 1976 roku cała grupa (około 150 zwierząt) makaków berberyjskich została z powodzeniem wypuszczona w Afryce Północnej w 1986 roku. Małpy żyją na zewnątrz przez cały rok i wyraźnie czują się jak w domu nad Jeziorem Bodeńskim, ponieważ warunki klimatyczne są podobne do tych w ich ojczystym Maroku i Algierii.

 

Sieh dir diesen Beitrag auf Instagram an

 

Ein Beitrag geteilt von Affenberg Salem (@affenbergsalem)

Ideą obiektu jest ograniczenie się do jednego gatunku zwierząt i zaoferowanie mu wielkowymiarowej przestrzeni do zamieszkania. Między zwiedzającymi a małpami nie ma krat ani rowów, tylko stałe ścieżki z drewnianymi płotami. Karmienie odbywa się kilka razy dziennie, ale jako gość można również nakarmić małpy specjalnie przygotowanym, darmowym popcornem.

Od początku listopada do połowy marca obowiązuje przerwa zimowa, ponieważ jest to czas godów małp. Dla dzieci przygotowano również plac zabaw z wieżą wspinaczkową. Na teren obiektu nie można wprowadzać psów, ponieważ są one naturalnymi wrogami małp berberyjskich i na obecność psów reagują agresywnie.

W Salem chronione są nie tylko małpy afrykańskie, ale także rodzime zwierzęta. Tereny Jeziora Bodeńskiego w pobliżu Affenberg obejmują gniazda bocianów. Po wyginięciu bociana białego na wielu obszarach w latach 70. niektóre pary lęgowe zostały ponownie wprowadzone do rezerwatu w 1978 r. To dzięki temu przesiedleniu w Badenii-Wirtembergii znów pojawiają się bociany.

W Affenberg znajduje się także wybieg dla danieli, w którym zwiedzający mogą również zbliżyć się do zwierząt. W ośrodku mieszka duży jeleń i około 20 łań wraz z młodymi. Podczas codziennego karmienia o 16:15 można podziwiać zwierzęta w pełnej krasie.

Adres: Mendlishauser Hof, 88682 Salem

Godziny otwarcia: 16 marca – 27 października: codziennie od 9:00 do 18:00, od 28 października do 3 listopada codziennie od 9:00 do 17:00

Opłaty za wstęp: bilet normalny 9 euro; bilet ulgowy od 5 euro; dzieci do lat 6 bezpłatnie

Strona internetowa: www.affenberg-salem.de

Zamek Salem

Kolejna atrakcja nad Jeziorem Bodeńskim czeka w pobliżu Affenberg: dawny klasztor i dzisiejszy pałac Salem. Klasztor z XII wieku jest najstarszym klasztorem cystersów i najbogatszym opactwem nad Jeziorem Bodeńskim. Kompleks zachował się w bardzo dobrym stanie. Od 1920 r. budynek jest również siedzibą szkoły z internatem Schloss Salem, jednak nadal można zwiedzać zarówno zamek, jak i klasztor.

Dziś w kompleksie znajdują się liczne muzea i sale wystawowe, takie jak muzeum straży pożarnej, muzeum gorzelnictwa czy zabytkowa kuźnia. Duży wybór wycieczek z przewodnikiem umożliwia jasne zrozumienie historii tego zabytku Jeziora Bodeńskiego. W ofercie przewodników znajduje się codzienna wycieczka po zamku i klasztorze, niedzielna wycieczka dla rodzin z dziećmi, a także zwiedzanie piwnicy z winami.

Mówi się, że piwnica win jest nawiedzona przez ducha jednego z mnichów. Domowe wino miało pełnić istotną rolę w życiu klasztoru. Jeden z mnichów miał zakraść się w nocy do owej piwnicy, jednak kran był zablokowany. Rozczarowany mnich wspiął się więc na dużą beczkę, by móc pobrać wino przez górny otwór. Niestety pod ciężarem mnicha wieko zapadło się, a mnich wpadł do wina i utonął. Od tego czasu piwnicę z winem ma nawiedzać duch mnicha.

Adres: Kloster und Schloss, 88682 Salem

Godziny otwarcia: 1 kwietnia – 1 listopada: od 9:30 do 18:00

Ceny wstępu: bielt normalny 9 euro, bilet ulgowy 4,50 euro

Strona internetowa: www.salem.de

Muzeum domów na palach w Unteruhldingen

Jedna z atrakcji Jeziora Bodeńskiego zabiera turystów na wycieczkę do epoki kamienia: Pfahlbaumuseum Unteruhldingen jest jednym z największych muzeów na wolnym powietrzu w Europie i co roku odwiedza go prawie 300 000 odwiedzających. Muzeum prezentuje zrekonstruowane domy na palach z epoki kamienia i brązu (od 4000 do 850 p.n.e.). Kompleks składa się w sumie z 23 replik domów na palach i dwóch budynków muzealnych. Do Pfalhbauhäuser można dotrzeć drewnianymi ścieżkami. W 2011 roku UNESCO wpisało „Prehistoryczne domy na palach wokół Alp” na Listę Światowego Dziedzictwa.

 

Sieh dir diesen Beitrag auf Instagram an

 

Ein Beitrag geteilt von Andrea (@viewsbya)

Adres: Pfahlbaumuseum Unteruhldingen, Freilichtmuseum und Forschungsinstitut, Strandpromenade 6, 88690 Uhldingen-Mühlhofen

Godziny otwarcia: 1 kwietnia – 3 października: codziennie 9:00-18:30, 4 października – 3 listopada: codziennie 9:00-17:00, 4-30 listopada: sobota i niedziela 9:00-17:00, 1-19 grudnia: wtorek-czwartek: 14.00 wycieczka otwarta, w inne dni nieczynne

Ceny wstępu: bilet normalny 10 euro, bilet ulgowy 6 euro

Strona internetowa: www.pfahlbauten.de

Zamek Meersburg

Zamek Meersburg znajduje się na stromym klifie nad miastem i Jeziorem Bodeńskim i jest najstarszym zamieszkałym zamkiem w Niemczech. Uważa się, że pierwszy zamek powstał w tym miejscu w VII wieku. Mówi się, że zamek został założony około 630 roku przez Dagoberta I, ostatniego potężnego króla Merowingów. Na przestrzeni wieków zamek nigdy nie został zdobyty ani zniszczony.

 

Sieh dir diesen Beitrag auf Instagram an

 

Ein Beitrag geteilt von Burg Meersburg (@burg_meersburg)

Dziś zamek pełni funkcję muzeum, gdzie odwiedzić można ponad 30 umeblowanych pokoi, w tym starą kuchnię zamkową, salę broni, salę rycerską, stajnie, loch zamkowy, salę tortur i wiele innych. Warto również wspiąć się na Dagobertsturm, skąd roztacza się imponujący widok na Stare Miasto i Jezioro Bodeńskie.

Adres: Schloßpl. 10, 88709 Meersburg

Godziny otwarcia: marzec – październik: 9:00-18:30, listopad-luty: 10:00-18:00

Ceny wstępu: bilet normalny 12,80 euro, bilet ulgowy 8 euro

Strona internetowa: www.burg-meersburg.de

Stare miasto Lindau

Kolejna atrakcja na Jeziorze Bodeńskim znajduje się na wyspie o powierzchni niespełna 0,7 km²: stare miasto Lindau. Początki miasta sięgają założenia klasztoru z IX wieku. Lindau było miastem cesarskim od 1275 roku, a w 1496 roku w ratuszu w Lindau zwołano Reichstag. W 1806 r. miasto utraciło niepodległość i zostało włączone do Królestwa Bawarii. W latach 1945-1955 Lindau było ciekawostką w świetle prawa konstytucyjnego: Podczas gdy reszta Bawarii należała do strefy amerykańskiej, Lindau było francuską enklawą. W mieście można zobaczyć przepiękne stare miasto, wierzę widokową, port i wiele innych zachwycających miejsc.

 

Sieh dir diesen Beitrag auf Instagram an

 

Ein Beitrag geteilt von Lindau. Bodensee. Urlaub. (@lindau_bodensee)

Więcej informacji można znaleźć na stronie internetowej miasta: www.lindau.de

Opactwo St. Gallen

Wycieczka do pięknej Szwajcarii! Kolejną atrakcją w okolicy Jeziora Bodeńskiego jest wpisane w 1983 roku na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO Opactwo St. Gallen. Klasztor został założony około 720 roku i był opactwem benedyktynów do 1805 roku. Kolegiata św. Gallena została zbudowana w latach 1755-1766 i jest uważana za jedną z ostatnich monumentalnych budowli sakralnych późnego baroku, o czym świadczy zarówno imponująca architektura wnętrz, jak i bliźniacze wieże o wysokości 68 metrów.


Warto także odwiedzić bibliotekę opactwa St. Gallen. Została założona w 719 roku i jest najstarszą biblioteką w Szwajcarii. Posiadając pulę 2100 rękopisów i łącznie około 170 000 książek i innych dzieł, jest jedną z najważniejszych bibliotek historycznych na świecie. Biblioteka klasztorna jest jedną z nielicznych, których zbiory z VIII wieku przetrwały w dużej mierze nienaruszone. Dziś biblioteka jest zarówno muzeum, jak i nadal działającą wypożyczalnią.

Adres: Stiftsbezirk St. Gallen, Klosterhof 6D, 9001 St. Gallen, Szwajcaria

Godziny otwarcia: codziennie od 10:00 do 17:00

Ceny biletów: bilet normalny: 18 CHF, bilet ulgowy 12 CHF

Strona internetowa: www.stiftsbezirk.ch

Wodospad na Renie

Będąc w Szwajcarii w okolicy Jeziora Bodeńskiego, nie można pominąć tej atrakcji – wodospad Renu w pobliżu Szafuzy. Jest to największy i jeden z najpiękniejszych wodospadów w Europie. Każdego roku odwiedza go ponad 2 miliony turystów z całego świata. Ma 150 metrów szerokości i około 15 000 lat.

Masy wody Jeziora Bodeńskiego zanurzają się na 23 metry w głąb, wodospad mieści średnio około 700 000 litrów wody na sekundę. To niesamowite zjawisko można oglądać na różne sposoby. Obejść jezioro i przejść przez most nad wodospadem na drugą stronę do zamku Laufen, a stamtąd udać się na platformę widokową „Känzeli”. Do doskonałe miejsce na pamiątkowe zdjęcie.

Wycieczkę można także zacząć o zamku Laufen i schodzić nad Ren. Ścieżka prowadzi schodami i tunelem do różnych platform widokowych, aż do portu. Na miejscu organizowane są także wycieczki łodzią, a dla spragnionych adrenaliny istnieje możliwość podpłynięcia łodzią wycieczkową niemal pod sam wodospad.

Adres: Rheinfall, Rheinfallquai, 8212 Neuhausen am Rheinfall, Szwajcaria

Strona internetowa: www.rheinfall.ch

Źródło: www.voucherwonderland.de

16 najciekawszych atrakcji turystycznych w Hamburgu, które musisz zobaczyć!

Mieszkańcy Hamburga uwielbiają swoje miasto i zdecydowanie mają ku temu powody. Drugie co do wielkości miasto w Niemczech jest pełne historycznych, ekscytujących miejsc i znanych na całym świecie atrakcji – takich jak kościół główny św. Michała, ulica czerwonych latarni, kompleks portowy czy filharmonia.

Poniżej przedstawiamy najciekawsze atrakcje Hamburga – również te dla dzieci – w których najlepiej czuć wyjątkową atmosferę Hamburga.

Reeperbahn

Adres: S-Bahnhof Reeperbahn

Wstęp: bezpłatny

Strona internetowa: www.reeperbahn.de

Jedną z najważniejszych atrakcji Hamburga jest Reeperbahn w dzielnicy St. Pauli. Reeperbahn i Große Freiheit pełne są barów, klubów ze striptizem, pubów, teatrów rewiowych, dyskotek i barów z pokazami burleski. Nie bez powodu nosi tytuł „Grzeszna mila Niemiec” (niem. Sündigste Meile Deutschlands) i jest najbardziej znana ze swojego erotycznego, prowokującego charakteru. Chociaż region ten był kiedyś znany głównie z przestępczości i prostytucji, teraz jest bardziej rozrywkową częścią miasta, która wydaje się zaskakująco spokojna w ciągu dnia.

Najbardziej znane wieczorne lokale wokół Reeperbahn to „Zur Ritze”, „Safari”, „Dollhouse”, „Molotow” i „Susis Show Bar”.

Reeperbahn w swojej ofercie ma nie tylko seks i imprezy, ale także kulturę – swoje siedziby mają tu znane teatry, takie jak „Schmidts Tivoli” lub Operettenhaus. Große Freiheit tworzyło historię muzyki w latach 60. To właśnie tutaj pierwszy raz w Niemczech pojawili się Beatlesi.

Schanzenviertel i Karoviertel

Adres: S-Bahnhof Hamburg-Sternschanze

Wstęp: bezpłatny

Strona internetowa: brak

Najlepszą alternatywą dla bardziej turystycznych miejsc takich jak Reeperbahn są modne dzielnice Sternschanze i Karoviertel. Oprócz Reeperbahn, Schanzenviertel jest jedną z największych atrakcji w Hamburgu, idealną dla młodych ludzi.

W centrum Schanzenviertel znajduje się dawny teatr „Rote Flora”, w którym dziś odbywają się wydarzenia polityczne i kulturalne. Wśród małych uliczek znajdują się przytulne kawiarnie, bary i restauracje, które warto odwiedzić zarówno w ciągu dnia, jak i wieczorem. „Schanze” znane jest również ze sklepów muzycznych i modnych butików.

Wskazówka: Fani szefa kuchni Tima Mälzera mogą odwiedzić mistrza w swojej restauracji „Bullerei” bezpośrednio na stacji kolei miejskiej S-Bahn Sternschanze. Aby trochę odpocząć od zgiełku, można wybrać się do pobliskiego parku Schanzenpark.

W ciągu ostatnich kilku lat Karoviertel – dawna „dzielnica biednych ludzi” stawała się coraz bardziej modną dzielnicą z licznymi kawiarniami, butikami, restauracjami i sklepami, dzięki czemu ​​staje się konkurencją dla wspomnianej Schanzenviertel. Szczególnie latem to idealne miejsce do spacerów, zakupów czy relaksu przy kawie.

Landungsbrücken

Adres: St. Pauli 1, 20359 Hamburg

Wstęp: bezpłatny

Strona internetowa: www.hamburg.de/landungsbruecken

Jednym z najważniejszych zabytków w porcie w Hamburgu są mosty w dzielnicy St. Pauli. Pierwszą rzeczą, która przykuwa uwagę odwiedzających, jest duży budynek terminalu przy mostach. Hala o długości 205 metrów z charakterystycznymi kopułami i wieżami została zbudowana w latach 1907–1909 i została wpisana na listę zabytków w 2003 roku.

St. Pauli Landungsbrücken to duża stacja wodna i przystań dla statków, a przede wszystkim punkt startu dla wielu parowców i łodzi, które rozpoczynają stąd wycieczki po porcie. Okolica mostów znana jest również ze Starego Tunelu Łaby, który istnieje od 1911 r. Z daleka widać wejście w postaci kwadratowej kopuły. Stamtąd piesi i rowerzyści najpierw wsiadają do windy, która zjeżdża na głębokość 24 metrów, a następnie pokonują pieszo około 426 metrów poniżej Łaby do Steinwerder, gdzie dopiero można zobaczyć światło dzienne.

Wskazówka: przejście przez Stary Tunel Łaby jest bezpłatne dla pieszych i rowerzystów i jest otwarte przez całą noc.

Speicherstadt

Adres: między Baumwall i Überseequartier, 20457 Hamburg

Wstęp: bezpłatny

Strona internetowa: www.hamburg.de/speicherstadt

Speicherstadt w Hamburgu jest na 40. miejscu światowego dziedzictwa Niemiec i jest jednym z najczęściej odwiedzanych zabytków w Hamburgu. Dzielnica magazynowa w Hamburgu o powierzchni ponad 26 hektarów jest największym kompleksem magazynowym na świecie. Zbudowany w latach 1883–1920 na tysiącach dębowych stosów na wodach Łaby obszar, przez który przebiegają małe kanały, tak zwane floty. Wiele budynków służyło jako magazyny przypraw, kawy, kakao, herbaty i innych zagranicznych specjałów. Dziś Speicherstadt jest bardziej znane jako jedna z najpopularniejszych atrakcji Hamburga.

W Speicherstadt w Hamburgu znajdują się poniższe, warte odwiedzenia miejsca:

  • Hamburg Dungeon – atrakcja turystyczna zapewniająca „podróż w czasie”
  • Miniatur Wunderland – największa makieta modelarstwa kolejowego na świecie
  • Internationales Maritimes Museum – muzeum, w którym znajduje się kolekcja modeli statków, planów budowy, mundurów i sztuki morskiej
  • Spicy’s Gewürzmuseum – muzeum przypraw
  • Automuseum Prototyp – muzeum motoryzacyjne specjalizujące się w niemieckich samochodach sportowych i wyścigowych opracowanych po II wojnie światowej.
  • Kaffeerösterei – palarnia kawy

Speicherstadt jest popularnym celem wycieczek portowych i nie powinno go zabraknąć podczas żadnej wyprawy po Hamburgu.

Miniatur Wunderland

Adres: Kehrwieder 2, 20457 Hamburg – Speicherstadt

Wstęp: 15 € (normalny), 7,50 € (ulgowy)

Strona internetowa: www.miniatur-wunderland.de

Miniatur Wunderland w Speicherstadt jest najbardziej popularną wśród hamburskich atrakcji. Świat w skali 1:87 – oto Miniatur Wunderland Hamburg. Lub jak nazywają to twórcy: Największa modelowa kolej na świecie.

Miniatur Wunderland składa się z prawie 1500 metrów kwadratowych powierzchni modelowej, 263 000 figurek, 9250 samochodów, 1040 pociągów, 389 000 diod LED, 4340 budynków, a jego budowa trwała 795 000 godzin. Mini-świat od 2000 roku stale rośnie. Oprócz mini-Hamburga i fantastycznego miasteczka „Knuffingen” w Miniatur Wunderland znajdują się teraz miniatury z środkowych Niemiec, Austrii, Szwajcarii, Skandynawii, USA i Włoch. W 2018 r. dodano nawet małą Wenecję, a mini Monako z Prowansją jest już w fazie planowania.

„MiWuLa” oferuje również specjalne imprezy tematyczne, w tym wieczorną wizytę lub kulinarną wycieczkę po świecie. Miniatur Wunderland jest szczególnie polecany jako atrakcja w Hamburgu podczas brzydkiej pogody lub zimą.

Port w Hamburgu

Adres: S-Bahnhof Landungsbrücken

Wstęp: bezpłatny

Strona internetowa: www.hafen-hamburg.de

Najważniejszym zabytkiem Hamburga jest z pewnością port. Port w Hamburgu jest największym portem w Niemczech i drugim co do wielkości w Europie. Nie bez powodu mieszkańcy Hamburga są bardzo dumni ze swojej „bramy do świata”, jak często nazywany jest port. Ponad 13 000 statków z całego świata ląduje w porcie w Hamburgu każdego roku. Zatrzymał się tu między innymi statek wycieczkowy „Queen Mary 2”.

Port jest pełen historycznych i nowoczesnych statków, promenada przyciąga stoiskami z międzynarodowymi specjałami, muzyką na żywo i wieczornymi fajerwerkami. Sam port jest ogromnym obszarem – obejmuje 14 dzielnic – a wiele atrakcji Hamburga znajduje się w porcie lub w bezpośrednim sąsiedztwie. Jest to więc idealna baza wypadowa do długiej wycieczki po wszystkich zabytkach Hamburga.

Port jest jedną z niewielu atrakcji w Hamburgu, które są bezpłatne.

Rynek rybny (Fischmarkt)

Adres: Große Elbstraße 9, 22767 Hamburg

Wstęp: bezpłatny

Strona internetowa: www.hamburg.de/altona/fischmarkt

Klasyk wśród zabytków w Hamburgu: targ rybny. W każdą niedzielę od 5 rano Aale Dieter, Hering Heinz lub Dorsch Werner krzyczą: „Chodź, zapakuję jeszcze 2 makrele!”. „Krzykacze” to niekwestionowana atrakcja hamburskiego rynku rybnego. Rywalizują o względy kupujących ze sprzedawcami owoców, warzyw, kwiatów i lokalnych pamiątek.

Dla rannych ptaszków, którzy dopiero rozpoczynają zwiedzanie Hamburga, a także nocnych sów, targ rybny jest idealnym miejscem do naładowania akumulatorów czymś smacznym. Można tu znaleźć świeże owoce, warzywa, ser, kiełbasę, chleb i oczywiście ryby. Dla mieszkańców targ rybny to przede wszystkim miejsce spotkań w niedziele, aby coś przekąsić przy kawie i kanapkach z rybami, a następnie zrobić cotygodniowe zakupy.

Jeśli nadal nie masz dość po imprezie o świcie, to pobliska sala sprzedaży ryb jest właśnie dla Ciebie. Tutaj możesz zatańczyć do muzyki na żywo wcześnie rano..

Wizyta na targu rybnym i w Hamburgu jest kompletna dopiero po zjedzeniu oryginalnej bułki rybnej. A gdzie byłaby ona lepsza niż na targu rybnym?

Elbphilharmonie i Hafencity

Adres: Platz der Deutschen Einheit, 20457 Hamburg

Wstęp: bezpłatnie

Strona internetowa: www.elbphilharmonie.de

Filharmonia, która została ukończona w 2017 roku zdecydowanie jest dumą Hamburga. Jej budowa okazała się dużo droższa niż zakładano i została ukończona po terminie. Obecnie stała się jedną z najpopularniejszych atrakcji Hamburga.

Ze swoim futurystycznym designem i platformą widokową między dwoma elementami budynku, z której roztacza się wspaniały widok na Hamburg – filharmonia to nowy symbol Hamburga.

Sala koncertowa nie bez powodu znajduje się dokładnie w tym miejscu. Do czasu zniszczenia go podczas II wojny światowej znajdował się tutaj Kaispeicher A, znany również jako Kaiserspeicher, ogromny budynek, który szybko stał się symbolem miasta. Miał zostać odbudowany po wojnie, jednak plan został zrealizowany tylko częściowo. Ta część stanowi podstawę nowego budynku. Jednak filharmonia jest tylko częścią czegoś znacznie większego:

Hafencity, to zupełnie nowa dzielnica w Hamburgu. Do 2025 r. ma tu powstać około 40% nowej przestrzeni miejskiej z mieszkaniami i miejscami pracy. To tutaj można już zobaczyć przyszłość Hamburga.

Michel

Adres: Englische Planke 1, 20459 Hamburg

Wstęp: 5 € (normalny), 4 € lub 3,50 € (ulgowy)

Strona internetowa: www.st-michaelis.de

Hamburski Michel – właściwie główny kościół św. Michała – jest najbardziej znanym kościołem w mieście. Dzięki swojej 132-metrowej wieży Michel dominuje nad miastem i można go zobaczyć z daleka. Nie bez powodu jest uważany za wizytówkę Hamburga – zaraz obok nowej Elbphilharmonie.

Dzisiejszy Michel jest trzecim, wybudowanym w tym miejscu kościołem. Pierwszy budynek kościoła w tym miejscu powstał w XVII wieku. Jednak w 1750 r. piorun uderzył w wieżę, a kościół spłonął doszczętnie. Drugi Michel został odbudowany, ale także nie przetrwał próby czasu. Budynek spłonął całkowicie w 1906 roku. W tym samym roku Hamburg postanowił zbudować swojego Michela po raz trzeci. Tym razem jednak wykonano go ze stali ogniotrwałej zamiast drewna. W 1912 roku został ukończony. Został częściowo zniszczony podczas II wojny światowej, ale szybko go odrestaurowano.

Kościół ten słynie także z największego zegara wieżowego w Niemczech i jednych z największych organów w kraju. Regularne koncerty organowe przyciągają tu fanów muzyki. Codziennie o godzinie 12.00 organista gra krótki, około 15-minutowy koncert.

Dziś Michel jest szczególnie popularny jako punkt widokowy. Z platformy o wysokości 82 metrów – lub 452 stopni – można podziwiać przepiękny widok na Hamburg. Jednak wnętrze Michela jest również warte zobaczenia. Wykonana w całości z bieli i złota nawa emanuje elegancją i nordyckim klimatem.

Jungfernstieg i Mönckebergstraße

Adres: Jungfernstieg 1, 20095 Hamburg

Wstęp: bezpłatny

Strona internetowa: brak

Jungfernstieg i Mönckebergstraße w Hamburgu to dwa reprezentacyjne obszary handlowe. W szczególności Jungfernstieg jest znany poza granicami Hamburga jako jedna z najpiękniejszych i najstarszych promenad w Niemczech. Położone bezpośrednio przy rzece Alster, dają możliwość robienia zakupów w wyjątkowej atmosferze. Można wybrać się tu na miły spacer lub po prostu napić się kawy i popatrzeć na wodę Alster.

Alsterhaus to wyjątkowy budynek tuż przy Jungfernstieg. Dom towarowy otwarty w 1912 roku jest jednym z najbardziej luksusowych w Niemczech. Również najstarszy pasaż handlowy – Hamburger Hof – znajduje się bezpośrednio przy Jungfernstieg.

Ceny w Jungfernstieg są dość wysokie. Ci, którzy szukają tańszych, ale nie mniej pięknych atrakcji, znajdą coś dla siebie na równie popularnej Mönckebergstrasse. Położona niedaleko Jungfernstieg, Mönckebergstraße oferuje przede wszystkim znane sklepy przy ulicy handlowej, takie jak H&M, Douglas, Görtz, Esprit, Deichmann lub dm. Są również tu również duże domy towarowe: Peek & Cloppenburg, Karstadt i Galerie Kaufhof.

Außenalster i Binnenalster

Adres: Jungfernstieg 1, 20095 Hamburg

Wstęp: bezpłatny

Strona internetowa: www.hamburg.de/alster

Jeśli jesteście już na Jungfernstieg, zdecydowanie nie powinniście pominąć Außenalster i Binnenalster. Oprócz Łaby, Alster jest drugą rzeką w Hamburgu. Tak zwane „Jezioro Alster” składające się z dużego zewnętrznego Alster (Außenalster) i mniejszego wewnętrznego Alster (Binnenalster) jest tu bardzo popularne.

Außenalster jest szczególnie popularne wśród spacerowiczów i biegaczy. Liczne tereny zielone i łąki, mniejsze parki i szlaki turystyczne stanowią przyjemny kontrast dla zgiełku dużego miasta. Ponadto wiele kawiarni i restauracji zaprasza na przerwę na kawę. Zimą, gdy Alster zamarza, a lód ma więcej niż 20 cm grubości, można również jeździć na łyżwach na Außenalster.

Binnenalster ma nieco inną twarz niż Außenalster. Znajdują się tutaj sklepy, tradycyjne domy, kawiarnie, bary i restauracje. Krótko mówiąc: jest nieco bardziej gwarny, ale nie mniej uroczy.  Wyjątkowym miejscem w Binnenalster jest Fontanna Alster, która ma ponad 60 metrów wysokości. Tryska nieprzerwanie każdego lata i jest po prostu częścią miasta Hamburg.

W Binnenalster i na ulicach wokół niego odbywa się co roku pod koniec sierpnia „Alster Pleasure”. Festiwal ludowy z muzyką i fajerwerkami każdego wieczoru. Außenalster i Binnenalster oferują również wycieczki po rzece. Parowce Alster wyruszają z różnych miejsc wokół Alster i zabytków Hamburga.

Tierpark Hagenbeck

Adres: Lokstedter Grenzstraße 2, 22527 Hamburg

Wstęp: 20 € (normalny), 15 € (ulgowy)

Strona internetowa: www.hagenbeck.de

Jedną z atrakcji w Hamburgu dla dzieci jest zoo Hagenbeck. Zoo Hagenbeck istnieje od ponad 100 lat i jest prowadzone przez siódme pokolenie rodziny Hagenbeck. Jest to jeden z najstarszych ogrodów zoologicznych w Niemczech i pierwszy bez klatek dla zwierząt. Ponad 1800 zwierząt i ponad 200 gatunków można podziwiać na około 19 hektarach w naturalnych zagrodach i zabytkowych budynkach.

Przede wszystkim młode tygrysy urodzone w 2017 r., jedno z największych stad słoni w Europie, orangutany, mini zoo i lemury sprawiają, że zoo Hagenbeck jest jedną z najlepszych atrakcji w Hamburgu.

Morsy, niedźwiedzie polarne, rekiny i pingwiny również czują się jak w domu w wyjątkowo głębokich zbiornikach na terenie kompleksu. Istnieje również możliwość karmienia żyraf, słoni i uczestniczenia w karmieniu zwierząt.

Cmentarz Ohlsdorf

Adres: Fuhlsbüttler Str. 756, 22337 Hamburg

Wstęp: bezpłatny

Strona internetowa: www.friedhof-hamburg.de/die-friedhoefe/ohlsdorf/

Cmentarz Ohlsdorf to największy na świecie cmentarz parkowy, znajdujący się na północy Hamburga. Dzięki całkowitej powierzchni 389 hektarów, 17 kilometrom sieci ścieżek i dróg, w tym tras autobusowych, około 235 000 miejsc pochówku, 1,4 miliona pochówków od momentu otwarcia w 1877 r. i ponad 1,2 miliona odwiedzających rocznie, cmentarz Ohlsdorf stanowi prawdziwą gratkę wśród zabytków Hamburga.

Nie bez powodu cmentarz Ohlsdorf uznany jest za największy teren zielony w Hamburgu. Warto tu zajrzeć, by odpocząć i podziwiać 30 000 drzew, ogród różany, kilka stawów, 800 rzeźb i wyjątkową architekturę ogrodową.

Jest to również miejsce spoczynku osobistości kina, telewizji, polityki i sztuki, takich jak Hans Albers, Heinz Erhardt, Inge Meysel, Roger Cicero, James Last, Helmut Schmidt czy Roger Willemsen.

Hamburger Kunsthalle

Adres: Glockengießerwall 5, 20095 Hamburg

Wstęp: 14 € (normalny), 8 € (ulgowy)

Strona internetowa: www.hamburger-kunsthalle.de/

Dzięki Hali Sztuki (niem. Kunsthalle) Hamburg oferuje jedną z najważniejszych dostępnych publicznie kolekcji sztuki. Ponad 700 dzieł, od sztuki średniowiecza do współczesności jest na stałe dostępnych dla odwiedzających. Kolekcje skupiają się głównie na malarstwie niemieckim i holenderskim.

Znajdują się tu między innymi obrazy Lucasa Cranacha, Caspara Davida Friedricha, Adolpha Menzela, Maxa Liebermanna, Paul Klee, Edvard Munch lub Ernst Ludwig Kirchner.

Warto również zobaczyć różne wystawy specjalne, które okazjonalnie pojawiają się w Kunsthalle.

Planten un Blomen

Adres: Gorch-Fock-Wall 3, 20354 Hamburg

Wstęp: bezpłatny

Strona internetowa: www.plantenunblomen.hamburg.de/

Park Planten un Blomen to idealne miejsce dla miłośników przyrody i „zielonych płuc” miasta. Planten un Blomen, pełen angielskich roślin i kwiatów, jest parkiem w centrum Hamburga i często nazywany jest ogrodem botanicznym. Rozciąga się na terenie byłych murów obronnych i prowadzi od jarmarku hamburskiego przez Stephansplatz do St. Pauli. Na obszarze ponad 47 hektarów znajdują się między innymi: ogród róż, ogród japoński wraz z herbaciarnią, ogród tropikalny, szklarnie, pole do minigolfa, lodowisko (zimą, największe lodowisko w Niemczech), zjeżdżalnie wodne i park wspinaczkowy, place zabaw, scena teatralna na powietrzu.

Biorąc pod uwagę liczbę atrakcji można tu spędzić cały dzień, nie nudząc się nawet przez chwilę. Latem odbywają się tu również koncerty, pokazy fontanny, wspólne czytanie i przedstawienia teatralne. Ta atrakcja Hamburga jest idealna dla najmłodszych.

Planetarium

Adres: Linnering 1 (Stadtpark), 22299 Hamburg

Wstęp: w zależności od wydarzenia

Strona internetowa: www.planetarium-hamburg.de/

Planetarium w Hamburgu od 1929 roku znajduje się w dawnej wieży ciśnień na środku parku miejskiego Winterhude. To bardzo nowoczesne miejsce zostało wyremontowane w 2017 roku. Największą atrakcją nowo zaprojektowanego planetarium jest z pewnością Star Hall.

Dzięki dużej 360-stopniowej kopule projekcyjnej i specjalnym systemom projekcji można tu odtworzyć gwiaździste niebo, które wiernie i szczegółowo oddaje rzeczywistość – i to wszystko w technologii 3D. Droga Mleczna, planety czy spadające gwiazdy również są idealnie odwzorowane.

Istnieją również produkcje dźwiękowe 3D, pokazy świetlne i laserowe. Nie bez powodu planetarium nazywane jest „teatrem gwiazd”. Poza tym w Planetarium organizowane są różne pokazy i wydarzenia. To z pewnością miejsce idealne dla dzieci. Od czasu modernizacji jest to najczęściej odwiedzane planetarium w Niemczech.

Wskazówka: Dzięki karcie Hamburg Card można otrzymać zniżkę podczas zwiedzania wielu zabytków. Jest to również bilet komunikacji miejskiej w Hamburgu.

Zbieranie grzybów w Niemczech – dozwolone ilości i obowiązujące regulacje!

Na jesieni, od września do października, zaczyna się okres grzybobrania. Jest to czas, w którym w lasach pojawia się najwięcej grzybów, szczególnie jeśli lato było stosunkowo wilgotne. Polacy są miłośnikami grzybobrania. Zdarzyło się, że za swoje hobby w Niemczech zostali ukarani grzywną. W Niemczech zbieranie grzybów jest uregulowane prawnie, co oznacza, że nie można zbebrać dowolnej ilości grzybów. Osoby, które nie zastosują się do obowiązujących przepisów i wyniosą z lasu więcej, niż dozwoloną ilość grzybów, dopuszczają się wedle niemieckiego prawa kradzieży i mogą zostać ukarane grzywną w wysokości do 5.000 euro!

Grzybobranie w Niemczech

Zacznijmy od grzybów chronionych – w tym wypadku w Niemczech nie obowiązują ograniczenia wagowe, lecz ilościowe. Do grzybów chronionych zalicza się w Niemczech między innymi koźlarza pomarańczowożółtego, smardza jadalnego, pieprznika jadalnego (kurka) oraz borowika. Te zgodnie z prawem mogą być zbierane wyłącznie w niewielkich ilościach i tylko na własny użytek. W zależności od regionu, niewielka ilość oznacza tyle, ile wystarczy na jeden lub dwa posiłki. Bardzo rzadkie grzyby, takie jak trufla czy gąska zielonka, nie mogą być w Niemczech zbierane wogóle.

Generalnie, przed pójściem w Niemczech na grzyby, zalecamy zapoznać się z dozwolonymi ilościami grzybów na stronach internetowych danej gminy.

Zbieranie grzybów w Niemczech – dozwolona ilość na jedną osobę

Ilość grzybów, która może zostać zebrana w Niemczech przez jedną osobę na dzień, jest różna w zależności od landu i w większości przypadków wynosi pomiędzy kilogramem do dwóch kilo grzybów na osobę na dzień. Te nie moga być jednak zbierane w celach komercyjnych, lecz wyłącznie na własny użytek.

W Hesji, w wielu miejscach dopuszcza się zbiory grzybów w ilości do kilograma na osobę na dzień. Podobnie wygląda to w Saksonii-Anhalt i Brandenburgii. W razie wątpliwości należy się poinformować w odpowiedzialnym nadleśnictwie.

Podobnie w Nadreni-Północnej Westfalii, w zależności od regionu, obowiązują różne przepisy dotyczące zbierania grzybów. Okręg Euskirchen przykładowo podaje na swojej stronie 2 kilo, jako dopuszczalną ilość zebranych grzybów.

Zakaz komercyjnego zbierania grzybów w Niemczech

Zbieranie grzybów może być bardzo opłacalne. Restauracje w Niemczech płacą do 50 euro za kilogram borowików. Nie wszyscy grzybiarze zdają sobie jednak z tego sprawę, iż komercyjne zbieranie grzybów w Niemczech jest w przypadku braku pozwolenia zabronione. Nie ma przy tym znaczenia, czy grzyby są sprzedawane na stoisku targowym, czy bezpośrednio restauracjom.

W niemieckich lasach prywatnych grzybobranie wyłącznie ze zwoleniem

Grzybiarze w Niemczech muszą również przestrzegać prawa własności. Zbieranie grzybów w lasach prywatnych jest dozwolone wyłącznie za zgodą właściciela. Zakaz zbierania grzybów (i innych owoców leśnych) obowiązuje w parkach publicznych, rezerwatach przyrody, parkach narodowych oraz lasach, gdzie prowadzona jest wycinka drzew. W Niemczech obowiązuje ogólna zasada, która mówi, iż do lasu można wchodzić, jeśli ten nie jest ogrodzony albo świeżo zasadzony.

Więcej o tym, kto jest właścicielem lasów w Niemczech przeczytacie tutaj: Las w Niemczech – jak rozpoznać czy las jest prywatny i czy mimo wszystko mogę do niego wejść?

Zbieranie jagód, orzechów i roślin w Niemczech

Ograniczenia dotyczą nie tylko zbierania grzybów, ale także jagód, orzechów i roślin. Zgodnie ze Związkiem Ochrony Przyrodu (Naturschutzbund, w skrócie NABU), dozwolone jest zebranie bukietu kwiatów, składającego się ze znanych i powszechnie występujących gatunków. Bukiet nie może być jednak zbyt duży, i powinien się zmieścić w dłoni, trzymany pomiędzy kicukiem i palcem wskazującym.

Podobne regulacje dotyczą zbierania jagód w Niemczech: dozwolone jest zbieranie dzikich jagód wyłącznie na własny użytek, a ich ilość nie może przekroczyć pełnej miski, wystarczającej do zrobienia przykładowo marmolady. Osoby, które zbierają jagody w celach komercyjnych, żeby sprzedać wyprodukowaną marmoladę, również musza posiadać odpowiednie pozwolenie.

źródło: strony internetowe NABU i inne

Piwo, wino i papierosy – jaki jest wiek uprawniający do korzystania z używek w Niemczech?

Rodzice, którzy emigrują razem z dziećmi do Niemiec, stają przed wieloma wyzwaniami. Jednym z nich jest kultura picia alkoholu w Niemczech, a przede wszystkim bardziej zrelaksowane podejście Niemców do alkoholu oraz jego konsumpcji przez młodzież oraz w miejscach publicznych. Młodzi ludzie wyglądający w przybliżeniu na około 16-18 lat z butelką piwa w ręce, niektórzy z papierosem, siedzący w słoneczny dzień na ławce w parku, w ogródku piwnym lub knajpce to często spotykany widok. Niektórych Polaków nawet dziwi fakt, że ani służby porządkowe, czyli Ordnungsamt, ani policja zupełnie nie reagują w takich sytuacjach. No chyba, że osoby te awanturują się lub służby porządkowe mają podstawy do przypuszczenia, że są one zbyt młode, aby móc konsumować napoje alkoholowe lub palić papierosy.

Wbrew przypuszczeniom, niemiecka kultura picia oraz luźne podejście do alkoholu nie oznaczają, że w Niemczech dozwolone jest wszystko. Wyznacznikiem tego, co wolno młodzieży jest niemiecka Ustawa o Ochronie Młodzieży, czyli Jugendschutzgesetz (JuSchG). Ustawa ta jest pod tym względem jednoznaczna i wyraźnie definiuje, kto w jakim wieku, co i kiedy może. W naszym artykule streszczamy krótko zawarte w niej regulacje. Serdecznie zapraszamy Was do lektury!

Dzieci i młodzież według niemieckiego ustawodawstwa

Według §1 Jugendschutzgesetz (JuSchG) jako dzieci definiowani są wszyscy poniżej 14-go roku życia. Z kolei jako młodzież określane są osoby między 14 a 18 rokiem życia. W zależności od wieku prawodawstwo niemieckie przewiduje odpowiednie regulacje względem dzieci i młodzieży dotyczące palenia i sprzedaży papierosów, produktów tytoniowych, innych wyrobów i artykułów zawierających nikotynę. Ustawa reguluje także dopuszczalność sprzedaży oraz konsumpcji napojów alkoholowych wysokoprocentowych, czyli wódki, spirytusu, napojów zawierających wódkę (branntweinhaltige Mischgetränke, pojęcie „Branntwein” nie ma nic wspólnego z winem), oraz innych napojów średnio- i niskoalkoholowych, takich jak wina (Wein), szampan i wina musujące (Sekt, Prosecco, Perlwein, Schaumwein), koktajle alkoholowe oraz piwo.

Jaki jest wiek uprawniający do palenia papierosów w Niemczech?

Jeżeli chodzi palenie papierosów oraz o kupno wyrobów tytoniowych czy też produktów zawierających nikotynę, prawodawstwo niemieckie jest pod tym względem jednoznaczne. Palenie papierosów przez osoby poniżej 18 roku życia jest w Niemczech zakazane ustawowo i od tej reguły nie ma żadnych wyjątków. Podobnie ma się rzecz ze sprzedażą wyrobów tytoniowych oraz innych artykułów zawierających nikotynę. Oznacza to, że nie tylko sprzedaż papierosów osobom nieletnim jest zabroniona. Ograniczenie to dotyczy także sprzedaży cygar, tytoniu fajkowego, tabaki do wąchania i do żucia (Schnupftabak, Kautabak), plastrów nikotynowych oraz gum do żucia zawierających nikotynę dostępnych w aptekach (wyjątkiem jest recepta od lekarza). Zabroniona jest także sprzedaż papierosów elektrycznych, liquidów do e-papierosów oraz innych dodatków i artykułów z tej branży.

Jaki jest wiek uprawniający do picia alkoholu w Niemczech?

W Niemczech istnieje bezwzględny zakaz sprzedaży i spożywania alkoholu oraz napojów alkoholowych osobom poniżej 14 roku życia, definiowanym przez JuSchG jako dzieci. Dodatkowo w Niemczech istnieje bezwzględny zakaz sprzedaży i konsumpcji alkoholi mocnych, czyli wódki, napojów zawierających wódkę, spirytusu oraz napojów spirytusowych osobom poniżej 18 roku życia. Dotyczy to także koktajli i innych napojów mieszanych na bazie alkoholi wysokoprocentowych. Supermarkety, kioski, sklepy z napojami, restauracje oraz zakłady gastronomiczne mają obwiązek sprawdzania, czy osoba kupująca ma rzeczywiście ukończone 18 lat. Za sprzedaż alkoholi wysokoprocentowych osobom nieletnim obowiązują w Niemczech surowe kary.

Sprzedaż alkoholi i napojów alkoholowych średnio- i niskoprocentowych takich, jak piwo, wino, wino musujące jest zakazane dla młodzieży poniżej 16 roku życia. Wyjątkiem są sytuacje, gdy osoba taka znajduje się w towarzystwie rodziców lub opiekunów prawnych, na przykład podczas wspólnych zakupów w sklepie.

Konsumpcja alkoholu w miejscach publicznych w Niemczech

Co obowiązuje, gdy razem z Waszym dzieckiem (lub dziećmi będącymi w różnym wieku) dostaliście zaproszenie od niemieckich przyjaciół lub kierownika z pracy na imprezę urodzinową w restauracji? Albo na grilla do ogródka piwnego? Lub na przysłowiową działkę? Jak się zachować, aby nie popełnić gafy w stosunku do gospodarza imprezy lub obecnych na niej kolegów? W zależności od wieku Waszej latorośli i rodzaju spożywanego napoju alkoholowego (wysoko-, średnio- i niskoprocentowe) prawodawstwo niemieckie przewiduje następujące regulacje.

Napoje alkoholowe nisko- i średnioprocentowe, czyli piwo, wino i wino musujące, szampan, oraz napoje mieszane np. piwo z coca colą, radler, Tinto Verano (czerwone wino z colą), itd.:

  • Dzieci poniżej 14 roku życia – konsumpcja zabroniona,
  • Dzieci 14-15 lat – konsumpcja dozwolona, gdy są one pod opieką rodziców lub opiekunów prawnych,
  • Młodzież 16-17 lat – konsumpcja jest dozwolona,
  • Młodzież po 18 roku nie podlega żadnym ograniczeniom.

Napoje wysokoalkoholowe oraz koktajle i drinki z ich dodatkiem, wódki, nalewki, likiery, whisky, Burbon, wódki smakowe, itd.:

  • Dzieci i młodzież do 18 roku życia – konsumpcja zabroniona,
  • Młodzież po 18 roku – konsumpcja jest dozwolona.

Konsumpcja alkoholu podczas prywatnych imprez

Na imprezach prywatnych, urządzanych we własnym domu odpowiedzialność za konsumpcję alkoholu ponoszą rodzice osób niepełnoletnich lub właściciele mieszkania, w którym odbywa się impreza. Oni też mają obowiązek dopilnowania, aby ich niepełnoletnie dzieci lub ich niepełnoletni goście nie wykroczyły przeciwko prawu i zachowały umiar w konsumpcji napojów alkoholowych. W takim momencie każdy zada sobie pytanie: „W jaki sposób policja lub służby porządkowe dowiedzą się o tym, co dzieje się u mnie w domu lub w mieszkaniu?” W jaki sposób w ogóle może dojść do interwencji ze strony organów porządkowych czy też policji? Wystarczy, że któryś z sąsiadów zadzwoni na policję i poinformuje o zbyt głośnej imprezie. Jeżeli policja przyjmie zgłoszenie, musi zostać ono sprawdzone. W przypadku, gdy urzędnicy policji przyjadą na miejsce imprezy, i stwierdzą, że młodzież spożywa mocne alkohole, może skończyć się do dla rodziców, opiekunów prawnych lub właścicieli mieszkania, gdzie odbywa się prywatka, upomnieniem i/lub dość wysoką karą pieniężną.

Kary i sankcje w Niemczech za sprzedaż alkoholu nieletnim

W przypadku naruszenia regulacji prawnych wynikających z niemieckiego ustawodawstwa grożą dość wysokie kary. Oprócz kar przewidywanych na poziomie federalnym każdy z bundeslandów ma tutaj własne regulacje.

Przykładowo w Hamburgu w przypadku, gdy właściciel kiosku lub sklepu sprzeda osobie poniżej 18 roku życia papierosy, wyroby tytoniowe lub inne artykuły zawierające nikotynę, może zostać ukarany grzywną pieniężną w wysokości od 75 do 2.000 euro. Podobna kara grozi posiadaczom restauracji, knajp lub zakładów gastronomicznych w Hamburgu, którzy umożliwią nabycie i palenie papierosów przez osoby niepełnoletnie. W Berlinie za podobne wykroczenie płaci się kary w wysokości 750 do 1.000 euro.

W przypadku, gdy osoba dorosła poczęstuje osobę nieletnią papierosem, może skończyć się to dla niej równie nieprzyjemnie. W Hamburgu grozi za to kara pieniężna od 50 do 1.000 euro, w Berlinie 150 do 200 euro.

Wyższe kary grożą za sprzedaż alkoholu i napojów alkoholowych osobom niepełnoletnim. Przykładowo w Badenii Wirtembergii właścicielom lokali gastronomicznych za sprzedaż dzieciom do 14 roku życia alkoholi wysokoprocentowych, napojów lub produktów zawierających mocne alkohole grozi kara w wysokości od 1.000 do 3.000 euro, w przypadku młodzieży w wieku 14-18 lat kara ta wynosi 700 do 2.000 euro. Karalne jest także pokazywanie filmów reklamowych lub audycji reklamujących napoje alkoholowe przed godziną 18.00, za to grozi grzywna w wysokości 1.000 euro. Jeżeli osoba dorosła poczęstuje dziecko alkoholem, może zostać za to ukarana grzywną od 300 do 1.000 euro.

Dodatkowo warto wiedzieć, że w przypadku, gdy właściciel lokalu notorycznie „podpada” służbom porządkowym, może się to dla niego skończyć karą pieniężną w wysokości 50.000 euro, a nawet utratą koncesji na prowadzenie lokalu i jego zamknięciem. W niektórych miastach policja organizuje tak zwane „Alkohol-Razzia” lub aranżuje „Testkäufe” przez podstawione niepełnoletnie osoby, aby stwierdzić, czy właściciele zakładów gastronomicznych rzeczywiście przestrzegają obowiązującej ustawy.

Pierwszy urlop bez opieki rodziców: Na co zwracać uwagę w Niemczech?

Dla polskich rodziców, wychowanych w tradycyjny sposób i przyzwyczajonych do innej rzeczywistości, samodzielność niemieckich nastolatków jest trudna do zrozumienia. Prawdziwym wyzwaniem dla nich może być sytuacja, gdy ich nieletnie dziecko przyjdzie po szkole do domu i oznajmi, że chciałoby jechać na urlop bez rodziców. W tym momencie warto wiedzieć, że dla większości niemieckich nastolatków urlop razem z rodzicami to prawdziwy obciach. Polskich rodziców sytuacja ta stawia przed nie lada dylematem. Zabronić? Pozwolić? To trudna decyzja. Zabronienie wyjazdu 16- lub 17-latkowi może ośmieszyć go oczach jego niemieckich kolegów i koleżanek. A z kolei pozwolenie na samodzielny urlop to prawdziwy akt rodzicielskiego ryzyka i ogromny kredyt zaufania z ich strony. Jeżeli ufacie swojemu dziecku i uważacie, że jest samodzielne i dojrzałe emocjonalnie, to dlaczego nie? Zanim jednak ostatecznie wyrazicie zgodę na wojaże waszego dziecka, warto wiedzieć, jakie regulacje obowiązują w Niemczech oraz w docelowych krajach urlopowych. Serdecznie zapraszamy do lektury artykułu!

Urlop bez rodziców a niemieckie prawodawstwo

Samodzielny urlop osób niepełnoletnich nie jest uregulowany w niemieckim prawodawstwie. Oznacza to, że decyzja czy dziecko lub nastolatek może pojechać sam na urlop, zależy wyłącznie od rodziców. Warto też wiedzieć, że na terenie Niemiec obowiązują postanowienia niemieckiej Ustawy o Ochronie Dzieci i Młodzieży, czyli Jugendschutzgesetz. Na terenie innych krajów obowiązując specyficzne dla nich regulacje prawne.

Samodzielny urlop czy wyjazd zorganizowany przez biuro podróży?

Samodzielnie organizowany urlop z rówieśnikami to prawdziwe wyzwanie dla rodziców. Jeżeli jesteście zdania, że wasze dziecko (bez względu na jego wiek) nie jest aż tak samodzielne, to najlepszym rozwiązaniem jest wyjazd zorganizowany. W Niemczech istnieje całe mnóstwo biur podróży i agencji turystycznych specjalizujących się w organizacji wyjazdów dla dzieci i nastolatków. Oferują one różnego rodzaju wyjazdy: urlop sportowy, dla osób pasjonujących się nurkowaniem, spływy kajakowe, urlop na plaży lub wyjazdy wypoczynkowe połączone z nauką języka obcego. Jeżeli zdecydujecie się na taką ofertę i na wysłanie waszego dziecka na wyjazd zorganizowany, to na co powinniście zwrócić szczególną uwagę jako rodzice?

Przede wszystkich ważne jest, czy organizator oferuje odpowiednią dla wieku opiekę (altersgerechte Betreuung) na zasadzie 24/7 (24 godziny przez siedem dni w tygodniu), nowoczesny i bezpieczny transport, zdrowe i obfite wyżywienie oraz różnorodny i kreatywny program rozrywkowo-rekreacyjny. Jest też niezmiernie istotne, ilu opiekunów przypada na ilu podopiecznych. Idealna liczba to 1 opiekun na 10 podopiecznych. Warto także zapytać, czy opiekunowie i opiekunki mają ukończone szkolenie z pierwszej pomocy (Erste Hilfe Schulung) oraz kurs na ratownika wodnego (Rettungsschwimmabzeichen).

Vollmacht, czyli pełnomocnictwo w przypadku urlopu bez rodziców

W przypadku, gdy osoby niepełnoletnie wyjeżdżają na urlop bez opieki rodziców, w niektórych krajach konieczne jest posiadanie oficjalnego pełnomocnictwa udzielonego w formie pisemnej przez rodziców lub ich prawnych opiekunów. W zależności od kraju, dokument taki jest może być potrzebny zarówno wtedy, gdy dziecko lub nastolatek podróżuje w towarzystwie innego członka rodziny (tylko jeden rodzic, dziadkowie, ciocia, wujek) lub pod opieką organizacji (wyjazd zorganizowany przez biuro podróży, agencję turystyczną, klub sportowy, organizacje harcerskie (Pfadfinder) lub kościelno-wyznaniowe). Kraje, w których takie pełnomocnictwo podczas urlopu jest potrzebne, to Bośnia i Hercegowina, Grecja, Wielka Brytania, Chorwacja, Północna Macedonia, Słowenia i Serbia. W Bośni i Hercegowinie, Serbii, Północnej Macedonii i Grecji dodatkowo dokument ten musi uwierzytelniony (amtliche Beglaubigung), zalecane jest też posiadanie kopii metryki dziecka (Geburtsurkunde).

W przypadku wyjazdów organizowanych przez biura podróży lub agencje turystyczne rodzice nie muszą martwić się o tego typu formalności, gdyż ich załatwienie należy do usługi serwisowej organizatora.

Wiza, paszport i dokument tożsamości dla dziecka

Dzięki otwartym granicom podróżowanie na obszarze Unii Europejskiej jest niezmiernie łatwe. Tutaj wystarczy dowód osobisty, który w Niemczech otrzymują już szesnastolatki. Ale co w przypadku osób niepełnoletnich poniżej 16 roku życia, które wyjeżdżają na urlop bez opieki rodziców? W takim przypadku konieczne jest wyrobienie paszportu. W Niemczech koszt wyrobienia paszportu dla dziecka (Kinderreisepass) poniżej 12 roku życia wynosi 13 euro. Dla osób, które ukończyły 12 lat, konieczne jest wyrobienie kosztującego 37,50 euro paszportu elektronicznego (ePass). W przypadku, gdy wasze dziecko wyjeżdża na samodzielny urlop poza granice Unii Europejskiej, na przykład do Stanów Zjednoczonych, Kanady lub Chin, konieczne jest uzyskanie wizy. W przypadku organizowanych organizator wyjazdu informuje rodziców o związanych z tym formalnościach oraz składa konieczne wnioski do ambasady lub konsulatu w waszym imieniu.

Jeżeli mieszkacie w Niemczech, a wasze dziecko ma obywatelstwo polskie, to w Niemczech macie możliwość wyrobienia paszportu w jednym z polskich konsulatów.

Dziecko na wyjeździe a alkohol i papierosy

Rodzice, którzy pozwolili swojemu dziecku na wyjazd urlopowy, zazwyczaj martwią się, czy będzie mu się dobrze działo i nikt nie zrobi mu krzywdy. Druga myśl jest związana z obawą, czy dziecko (lub nastolatek) będzie umieć mądrze korzystać z danej mu wolności i odpowiednio się zachowywać. Aby chronić swoje pociechy przed niepotrzebnym ryzykiem rodzice chcieliby przede wszystkim wiedzieć, jakie regulacje dotyczące palenia papierosów i spożywania alkoholu dotyczą krajów, w których przebywają ich pociechy. Jeżeli w Niemczech spożywanie alkoholi nisko- i średnioprocentowych jest dozwolone, nie oznacza to, że jest tak też w innych krajach.

We wszystkich krajach istnieje zakaz sprzedaży wyrobów tytoniowych i zawierających nikotynę. Dodatkowo osobom poniżej 18-go roku życie nie wolno palić papierosów oraz używać innych produktów zawierających nikotynę.

Spożywanie alkoholu przez osoby niepełnoletnie na urlopie

Europa

Hiszpania i Baleary to prawdziwy raj urlopowy. W tym kontekście warto wiedzieć, że w Hiszpanii obowiązuje bezwzględny zakaz zakupu i spożywania alkoholu wszelkiego rodzaju osobom poniżej 18 roku życia. Dla nastolatków przyzwyczajonych do niemieckiej swobody kupna i spożywania napojów alkoholowych oznacza to, że na czas urlopu będą oni musieli zrezygnować z piwa, wina, win musujących i szampana. Dodatkowo niektóre regiony wprowadziły restrykcyjne przepisy dotyczące picia alkoholu w miejscach publicznych. Na przykład w Madrycie zakazana jest konsumpcja wszelkich napojów alkoholowych na ulicy i w miejscach publicznych.

Można by pomyśleć, że we Francji, znanej ze światowej produkcji wina i szampana, istnieją nawet mniej restrykcyjne przepisy niż w Niemczech. Niestety, nic bardziej mylnego. Niepełnoletni urlopowicze, spędzający wolny czas na Francuskiej Riwierze czy też w Paryżu, muszą liczyć się ze sporymi ograniczeniami. Od 2009 we Francji zostały wprowadzone bardziej restrykcyjne przepisy dotyczące spożycia napojów alkoholowych oraz ich sprzedaży osobom niepełnoletnim. Osoby w wieku 16-18 lat mogą spożywać niskoprocentowe napoje alkoholowe takie, jak wino i piwo, wyłącznie wtedy, gdy znajdują się w towarzystwie rodziców lub opiekunów prawnych. Sprzedaż napojów alkoholowych osobom poniżej 18 roku życia jest zakazana.

Trzy lata później za przykładem Francji poszły Włochy. W 2012 roku w tym kraju zostały wprowadzone zaostrzone przepisy antyalkoholowe przewidujące bezwzględny zakaz sprzedaży wszelkiego rodzaju napojów alkoholowych osobom poniżej 18 roku życia. Ustawa zabrania także konsumpcji napojów alkoholowych przez osoby niepełnoletnie, nawet jeżeli znajdują się one w towarzystwie rodziców lub opiekunów prawnych. Należy także koniecznie wziąć pod uwagę, że w wielu włoskich miastach i regionach turystycznych nie wolno spożywać alkoholu w miejscach publicznych w godzinach nocnych. Za nieprzestrzeganie zakazów związanych z konsumpcją i sprzedażą alkoholu mogą grozić kary pieniężne do 2000 euro.

USA

W Stanach Zjednoczonych wolno kupować i spożywać alkohol dopiero od 21 roku życia. Zabronione jest także picie napojów alkoholowych w miejscach publicznych. Zakaz ten doprowadził to tego, że osoby, które zakupiły napoje alkoholowe, nie mogą nawet pokazywać na ulicy butelki zawierającej alkohol. To spowodowało, że sklepy pakują alkohole w specyficzne papierowe torebki w kolorze brązowym. Dodatkowo osoby prowadzące samochód muszą transportować alkohol w bagażniku, co zapobiega podejrzeniu o jego spożycie w przypadku kontroli policyjnej.

Kraje azjatyckie

W Turcji, kraju leżącym na pograniczu dwóch kontynentów, europejskiego i azjatyckiego, sprzedaż i spożycie alkoholu dozwolone jest dopiero od 18 roku życia. Dodatkowo istnieją ograniczenia związane z konsumpcją napojów alkoholowych w miejscach publicznych.

Chiny to także jedna z ulubionych destynacji urlopowych dla nastolatków szukający innego typu urlopu niż na plaży lub w górach. Jeżeli chodzi o alkohol, to jego sprzedaż jest absolutnie zakazana w stosunku do osób niepełnoletnich. Kwestia spożywania alkoholu przez osoby poniżej 18 roku życia nie jest jednoznacznie uregulowana, a prawodawstwo chińskie stwierdza, że rodzice mają obowiązek troski o trzeźwość swoich dzieci. Nie jest jednoznaczne, jakie kary grożą za nieprzestrzeganie tego zakazu.

W 2008 roku w Tajlandii został podniesiony wiek pozwalający na zakup i spożycie napojów alkoholowych z 18 na 20 lat. Istnieją też ograniczenia w konsumpcji alkoholu miejscach publicznych oraz całkowity zakaz jego spożywania w parkach i na terenie świątyń.

Co dzieje się z emeryturą osób, które wyemigrowały z Niemiec?

Lato, słońce, no i wreszcie czas dla siebie – coraz więcej seniorów cieszy się emeryturą poza granicami Niemiec. Jeśli również zastanawiacie się nad tym, powinniście wiedzieć, że może to mieć wpływ na uprawnienia emerytalne. Jeśli chcecie uniknąć przykrych niespodzianek, koniecznie przeczytajcie ten artykuł. Wyjaśniamy w nim, czy przebywanie za granicą będzie miało wpływ na wysokość emerytury, jakie aspekty podatkowe należy wziąć pod uwagę i o czym trzeba poinformować zakład ubezpieczeń emerytalnych.

Emerytura za granicą: na co należy zwrócić uwagę?

Zależy to przede wszystkim od tego, czy pobieracie emeryturę za granicą na stałe, czy tylko przez pewien czas. Jeśli spędzacie poza granicami Niemiec mniej niż sześć miesięcy w roku, nic się dla Was nie zmienia. Ubezpieczenie emerytalne będzie nadal normalnie wypłacać Wam pełną emeryturę.

Takie same zasady obowiązują, jeśli przeprowadzicie się na stałe do kraju Unii Europejskiej, Islandii, Liechtensteinu, Norwegii lub Szwajcarii. Mogą być jednak dokonane potrącenia, jeśli Wasze prawo do emerytury w Niemczech obejmuje również okresy, w których pracowaliście za granicą. Najlepiej jest przed przeprowadzką zasięgnąć porady w tej sprawie w Deutsche Rentenversicherung (pol. Niemieckie Ubezpieczenie Emerytalno-Rentowe).

Jeśli przeprowadzicie się na okres dłuższy niż sześć miesięcy do kraju nie będącego członkiem Unii Europejskiej lub do kraju, z którym Niemcy nie zawarły umowy o zabezpieczeniu społecznym, Wasza emerytura może ulec zmniejszeniu (więcej na ten temat w dalszej części artykułu).

Poinformujcie o zmianie adresu i numeru konta

Aby mieć pewność, że otrzymacie swoją emeryturę na czas, także wtedy gdy przebywacie za granicą, powinniście co najmniej dwa miesiące przed przeprowadzką poinformować Renten Service Deutsche Post lub Waszą instytucję ubezpieczenia emerytalnego o nowym adresie i danych konta bankowego (więcej na temat konta bankowego poniżej).

Co równie istotne, przeprowadzka za granicę na stałe pociąga za sobą konsekwencje podatkowe. Jednakże Niemcy zawarły z wieloma krajami tzw. umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania (zob. poniżej).

Pobyt za granicą może mieć także znaczenie jeśli chodzi o ubezpieczenie zdrowotne i pielęgnacyjne. Najlepiej jest zasięgnąć informacji w tej sprawie u swojego ubezpieczyciela. Z reguły Wasze dotychczasowe członkostwo będzie kontynuowane, jeśli:

  • korzystacie z państwowego ubezpieczenia zdrowotnego,
  • pobieracie tylko emeryturę z niemieckiego ubezpieczenia emerytalnego,
  • przeprowadzacie się do innego kraju UE,
  • i nie przysługuje Wam tam żadne prawo do świadczeń.

Każdego roku Renten Service Deutsche Post sprawdza, czy emeryci przebywający za granicą jeszcze żyją. W tym celu otrzymacie tzw. Lebensbescheinigung (zaświadczenie o pozostawaniu przy życiu), które możecie potwierdzić we wszystkich urzędach, zakładach ubezpieczeń emerytalnych, bankach i niemieckich placówkach dyplomatycznych za granicą. W niektórych krajach nie potrzebujecie zaświadczenia, ponieważ odpowiednie organy automatycznie informują o śmierci. Dotyczy to Austrii, Belgii, Finlandii, Izraela, Włoch, Luksemburga, Holandii, Polski, Hiszpanii, Szwecji i Szwajcarii.

Czy emerytura wypłacana seniorom przebywającym za granicą ulega obniżeniu?

Może się tak zdarzyć, jeśli Wasza emerytura w całości lub w części wynika z określonych okresów ubezpieczenia: mianowicie tzw. Reichsgebiets-Beitragszeiten (okresów składkowych ukończonych na terytorium Rzeszy Niemieckiej) poza obecnym terytorium Republiki Federalnej Niemiec lub okresów wymienionych w Fremdrentengesetz (ustawie o prawach emerytalnych nabytych za okresy składkowe za granicą), która reguluje emerytury osób wypędzonych i tzw. Spätaussiedler (przesiedleńców przybywających do Niemiec po 1 stycznia 1993 r.).

Rekompensata za te okresy jest możliwa tylko wtedy, gdy pobieracie swoją emeryturę w Niemczech, innym kraju UE, Islandii, Norwegii lub Szwajcarii.

Jeśli Wasze uprawnienia emerytalne są częściowo regulowane przez Umowę między Republiką Federalną Niemiec a Polską Rzecząpospolitą Ludową o zaopatrzeniu emerytalnym i wypadkowym z dnia 9 października 1975 r., to pobierane przez Was świadczenie również będzie niższe niż to, które otrzymalibyście w Niemczech, innym kraju Unii Europejskiej, Islandii, Liechtensteinie, Norwegii lub Szwajcarii. Więcej informacji na ten temat znajdziecie w broszurze Niemieckiego Ubezpieczenia Emerytalnego.

Renta z tytułu częściowej niezdolności do pracy

Istnieją również ograniczenia dotyczące renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy zarobkowej (niem. Erwerbsminderungsrente). Jeśli przyznano Wam to świadczenie nie tylko z powodów medycznych, ale także dlatego, że nie byliście w stanie znaleźć odpowiedniej pracy ze względu na swoją obniżoną zdolność do pracy zarobkowej, stały pobyt za granicą spowoduje, że Wasza renta zostanie zmniejszona lub w ogóle nie będzie wypłacana.

Jeśli natomiast z powodów zdrowotnych nie jesteście już w ogóle zdolni do pracy, to rentę z tego tytułu otrzymacie również również za granicą i to w pełnej wysokości.

Jak wygląda sytuacja podatkowa emerytów i rencistów przebywających za granicą?

Także i w tej kwestii dużo zależy od tego, czy przebywacie za granicą tymczasowo czy na stałe. Jeśli przebywacie za granicą przez okres krótszy niż sześć miesięcy, nic się dla Was nie zmienia w kwestii opodatkowania. Nadal podlegacie nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu w Niemczech.

Jeśli mieszkacie na stałe za granicą, podlegacie w Niemczech ograniczonemu obowiązkowi podatkowemu. Oznacza to, że nie przysługuje Wam podstawowa kwota wolna od podatku. Opodatkowaniu podlega więc cały Wasz dochód. W dodatku nie możecie już korzystać z możliwości wspólnego opodatkowania małżonków i nie możecie wykazywać wydatków nadzwyczajnych, takich jak koszty leczenia.

Możecie jednak tego uniknąć, jeśli ponad 90% Waszych dochodów uzyskujecie z Niemiec i złożycie we właściwym urzędzie skarbowym wniosek o nieograniczony obowiązek podatkowy. Wówczas będziecie mogli znów skorzystać z podstawowej kwoty wolnej od podatku.

Organem właściwym do rozpatrywania spraw osób pobierających renty i emerytury za granicą jest Urząd Skarbowy w Neubrandenburgu. Wszystkie potrzebne formularze i dane kontaktowe znajdziecie na jego stronie internetowej. Wyjątkiem jest sytuacja, gdy oprócz emerytury osiągacie w Niemczech inne dochody podlegające opodatkowaniu – na przykład z wynajmu. Wówczas jest nim urząd skarbowy właściwy dla miejsca, w którym znajduje się nieruchomość lub prowadzona jest działalność.

Jednak to, w którym kraju będziecie zobowiązani do zapłaty podatku zależy również od tego, czy Niemcy zawarły umowę o unikaniu podwójnego opodatkowania z Waszym krajem zamieszkania. Umowy te przewidują nieco inne zasady dla emerytur państwowych, prywatnych i pracowniczych. Bliższe informacje na ten temat można znaleźć na stronie internetowej Federalnego Ministerstwa Finansów.

Jakie konto bankowe jest potrzebne w przypadku pobierania emerytury za granicą?

Możecie sami zdecydować, czy ubezpieczenie emerytalne ma przekazywać Waszą emeryturę na konto w Niemczech czy za granicą. Wszystko czego potrzebuje to międzynarodowy kod banku (BIC), międzynarodowy numer rachunku bankowego (IBAN) oraz oświadczenie o płatności, na którym również bank potwierdza dane rachunku bankowego.

Koszty przelewu są wprawdzie ponoszone przez zakład ubezpieczeń emerytalnych, ale w zależności od kraju, w którym mieszkacie, możecie ponieść opłaty bankowe i straty z tytułu różnic kursowych.

Tak założysz firmę w Niemczech! Instrukcja krok po kroku

Niemcy to jedna z największych gospodarek świata. Produkt krajowy brutto Niemiec, który w roku 2024 wyniósł 4,66 mld $, jest najwyższy w całej Europie i plasuje naszych zachodnich sąsiadów na trzecim miejscu na świecie. Pozytywna koniunktura oraz stosunkowo bogate społeczeństwo sprzyjają zatem założeniu w Niemczech firmy.

Jeśli mieszkacie w Niemczech i planujecie otworzyć własny salon fryzjerski, zacząć handel internetowy, podjąć pracę jako samodzielna opiekunka do osób starszych, bądź zacząć jakąkolwiek inną pracę na własny rachunek, nie obejdzie się bez zgłoszenia własnej działalności gospodarczej.

Całość wydaje się na pierwszy rzut oka nieco skomplikowana, lecz jeśli odpowiednio podejdziecie do tematu, to nie powinno Wam to sprawić większych problemów. Jakby to powiedział Niemiec „Aller Anfang ist schwer”, czyli początki są zawsze trudne, ale o tyle większa satysfakcja, jeśli uda się zrealizować Wasze zawodowe marzenie. Aby pomóc Wam przy zakładaniu działalności gospodarczej w Niemczech, przygotowaliśmy dla Was kilka podstawowych informacji na ten temat. Zanim jednak zaczniecie je czytać,  chcielibyśmy zwrócić Waszą uwagę na poradniki, które mogą okazać się pomocne podczas zakładania w Niemczech firmy:

Kiedy jest się w Niemczech zobowiązanym do zgłoszenia działalności?

Osoby pracujące w Niemczech na własny rachunek zobowiązane są do zgłoszenia własnej działalności gospodarczej i rozliczenia się z urzędem skarbowym (niem. das Finanzamt). Wyjątek stanowią tutaj osoby wykonujące tak zwany „wolny zawód” (niem. Freiberuf), o czym więcej poniżej. Działalność gospodarczą reguluje w Niemczech ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych (niem. das Einkommensteuergesetz). Paragraf 15 ustęp 2 ustawy definiuje pojęcie działalności gospodarczej. Ten stanowi, że działalność gospodarcza ma miejsce, kiedy:

  • Działalność jest wykonywana samodzielnie oraz na własną odpowiedzialność
  • Działalność ma charakter długofalowy i długoterminowy (jeśli przykładowo jednorazowo sprzedajemy coś w internecie, to czynność ta nie podlega ustawie o podatku dochodowym)
  • Obecny jest zamiar osiągnięcia zysku
  • Wykonując daną działalność bierzemy aktywny udział w kształtowaniu gospodarki rynkowej, np. sprzedając towary, bądź oferując usługi

W niektórych przypadkach działalność gospodarcza może zostać stwierdzona również wtedy, kiedy nie zostały spełnione wszystkie wyżej wymienione punkty. Należy to jednak do rzadkości.

Gdzie i jak założyć firmę w Niemczech? Instrukcja krok po kroku!

W celu zgłoszenia działalności gospodarczej w Niemczech (niem. Gewerbe) należy:

  1. W pierwszej kolejności należy się udać do urzędu ds. gospodarki (niem. das Gewerbeamt), który mieści się najczęściej w urzędzie miasta (niem. das Bürgeramt), bądź ratuszu (niem. das Rathaus). Informacje znajdziecie w internecie korzystając przykładowo z wyszukiwarki Google.
  2.  Następnie w urzędzie należy wypełnić odpowiedni formularz. Najczęściej jest tak, że urzędnik zadaje pytania dotyczące Waszej osoby (imię, nazwisko, adres, data urodzenia, itp.) oraz działalności (jakiego rodzaju jest to działalność, czym chcemy się zajmować), a odpowiedzi wpisuje w systemie na swoim komputerze. Po zapisaniu ich otrzymacie wydruk, który powinniście skontrolować (czy wszystkie informacje są poprawne?), a następnie podpisać.
  3. Na koniec należy uiścić niewielką opłatę meldunkową (około 20-30 euro w zależności od miasta). Można tego dokonać na miejscu lub przelewem, na rachunek bankowy urzędu (urzędnik Wam go wskaże, jeśli zdecydujecie się na tą formę płatności).

Podczas rejestrowania firmy w Niemczech konieczne jest okazanie ważnego dowodu tożsamości oraz ewentualnie meldunku. Wykonywanie niektórych zawodów, głównie rzemieślniczych (Handwerk), uzależnione jest od posiadania dyplomu mistrzowskiego. Listę zawodów objętych tą regulacją oraz z niej wyjętych znajdziecie tutaj:

Lista zawodów rzemieślniczych w Niemczech

Co zrobić jeśli nie posiadam dyplomu mistrzowskiego, a moje kwalifikacje zdobyłem/am w Polsce?

Jeśli posiadacie odpowiednie kwalifikacje zawodowe zdobyte w Polsce, wystarczy przedłożyć odpowiedni dokument przetłumaczony na język niemiecki, bądź jego uwierzytelnioną kopię (kopie dokumentów można za niewielką dopłatą uwierzytelnić w każdym urzędzie miasta). Regulacje tę można „obejść” przedkładając zaświadczenie o sześcioletnim doświadczeniu zdobytym w danym zawodzie. Jako potwierdzenie może służyć na przykład świadectwo pracy.

Jeśli działalność gospodarcza dotyczy któregoś zawodu z listy A (patrz powyższy link), możliwe jest jej zgłoszenie również wtedy, jeśli sami nie posiadacie odpowiednich kwalifikacji zawodowych (dyplom mistrzowski, bądź odpowiednie doświadczenie). W tym celu konieczne jest zatrudnienie osoby posiadającej dyplom mistrzowski. W przypadku firm taksówkarskich i gastronomicznych potrzebne jest dodatkowe pozwolenie (o tym poniżej).

Które niemieckie urzędy muszę poinformować o założeniu firmy?

O zgłoszeniu działalności gospodarczej informowane są automatycznie niektóre niemieckie urzędy. Należą do nich między innymi izba przemysłowo-handlowa (IHK – kliknij tutaj, aby dowiedzieć się więcej o IHK), izba rzemieślnicza (niem. die Handwerkskammer) oraz urząd skarbowy. Przynależność do izby przemysłowo-handlowej lub rzemieślniczej jest w zależności od wykonywanego zawodu obowiązkowa i wiąże się ze składkami członkowskimi. O tym zostaniecie jednak poinformowani w osobnych pismach, przez poszczególne instytucje.

Z odprowadzania składek zwolnione są jednak firmy, których dochód roczny nie przekracza 5.200 euro oraz firmy w pierwszym oraz drugim roku działalności, jeśli ich dochód roczny nie przekracza granicy 25.000 euro (w przypadku izby rzemieślniczej w drugim roku działalności płaci się połowę składki). Po zgłoszeniu działalności gospodarczej urząd skarbowy prześle Wam odpowiedni formularz, który należy bezwzględnie wypełnić i odesłać. W niektórych przypadkach formularz ten dostaniecie od razu przy zgłaszaniu działalności. W odpowiedzi urząd skarbowy przesyła numer identyfikacji podatkowej niezbędny do rozliczenia podatkowego.

Jakie podatki płaci przedsiębiorca w Niemczech?

Osoby prowadzące własną działalność gospodarczą w Niemczech muszą obok podatku dochodowego zapłacić również podatek od działalności gospodarczej. Więcej na temat podatków dla osób zakładających w Niemczech firmę znajdziecie tutaj: Jakie podatki płaci przedsiębiorca w Niemczech?.

Oprócz tego, w temacie podatków dla firm w Niemczech, warto zapoznać się z następującym artykułem: 5 pułapek podatkowych przy zakładaniu firmy w Niemczech.

Jakie branże i zawody wymagają w Niemczech posiadania specjalnego pozwolenia?

W przypadku niektórych rodzajów działalności gospodarczej, w Niemczech wymagane jest posiadanie odpowiednich pozwoleń. Należą do nich:

  • Pośrednictwo pracy: zgodnie z niemiecką ustawą o delegowaniu pracowników, wymagana jest zgoda Krajowego Urzędu Pracy, jeśli pośrednik wysyła pracowników tymczasowych do wykonywania pracy zarobkowej.
  • Handel detaliczny: wykonywanie działalności zarobkowej w handlu detalicznym, związanym z mięsem mielonym, lekami, kręgowcami, bronią palną i amunicją wymaga uzyskania zgody.
  • Przewóz towarów: zgodnie z ustawą o przewozie towarów, przewóz towarów pojazdami, których łączna waga przekracza 3,5 tony, wymaga zgody odpowiedniego urzędu komunikacji. W przypadku transportu towarów za granicę, ale w ramach UE i państw należących do Europejskiej Wspólnoty Gospodarczej (Norwegia, Islandia i Liechtenstein) konieczna jest tzw. licencja wspólnotowa (niem. EG-Lizenz). Pozwolenia w branży przewozu towarów udzielane są tylko przy spełnieniu konkretnych wymagań. Wnioskodawca musi wykazać odpowiednie kwalifikacje zawodowe związane z wykonywaną przez niego działalnością lub przedstawić zaświadczenia zdania specjalistycznych egzaminów. Dodatkowo sprawdzana jest też jego wiarygodność i możliwości finansowe zakładu.
  • Rzemiosło (niem. Handwerk): Zgodnie z § 1 ustawy o rzemiośle, wpis do rejestru rzemieślników jest konieczny, aby prowadzić samodzielny zakład rzemieślniczy jako działalność gospodarczą. Z kolei, aby uzyskać wpis do rejestru rzemieślników niezbędny jest egzamin mistrzowski lub pozwolenie wyjątkowe. Wpis do rejestru rzemieślników nie jest potrzebny, jeśli chodzi o zakład „przemysłowy”. Cechami charakterystycznymi takiego zakładu jest np. wysoki stopień automatyzacji, produkcja ze stanami magazynowymi, ponadregionalny rynek zbytu oraz seryjny proces produkcji.
  • Przewóz osób: zgodnie z ustawą o przewozie osób, odpłatny przewóz osób pojazdami takimi jak autobusy czy samochody osobowe, wymaga uzyskania zezwolenia. Zezwoleń na przewóz osób (transport liniowy, okolicznościowy) udziela organ właściwy w zależności od zasięgu tych przewozów (np. burmistrz lub prezydent miasta). Urzędy udzielające zezwoleń w transporcie wypożyczonymi  samochodami i taksówkami to wydziały komunikacyjne niższego szczebla. Firma bądź osoba zajmująca się przewozem pasażerskim (taxi, wypożyczalnia samochodów), musi udowodnić  wykorzystanie samochodów w tym właśnie celu. Może to uczynić za pomocą:

– specjalistycznego egzaminu z ramienia odpowiedniej izby przemysłowo-handlowej (niem. IHK)
– udokumentowanej, minimum trzyletniej działalności w firmie zajmującej się drogowym transportem osobowym
– specjalnego egzaminu końcowego w cenionym zawodzie, wymagającym określonych szkoleń (np. przewoźnik drogowy) albo dalszego kształcenia w tym kierunku

Z jakimi kosztami należy się liczyć otwierając w Niemczech firmę?

Każdy, kto w ramach głównego zatrudnienia prowadzi w Niemczech firmę, jest od 1.01.2009 zobowiązany do opłacania ubezpieczenia zdrowotnego. Może to być prywatne ubezpieczenie zdrowotne lub państwowe. Wysokość prywatnego ubezpieczenia zdrowotnego obliczana jest przez ubezpieczalnię między innymi na podstawie aktualnego stanu zdrowia oraz wybranej taryfy. W przypadku państwowego ubezpieczenia, ceny składek ustalane są prawie w całości ustawowo. Szczegółowe informacje na temat ubezpieczeń zdrowotnych w Niemczech znajdziecie na następującej stronie: Ubezpieczenia zdrowotne w Niemczech.

Oprócz tego należy uwzględnić koszty ubezpieczenia emerytalnego, które w przypadku państwowego ubezpieczenia wynosi w bieżacym roku 2025 minimum 103,42 euro oraz maksymalnie 1.497,30 euro. Dodatkowo istnieje możliwość opłacenia ubezpieczenia na wypadek bezrobocia, które aktualnie wynosi 97,37 euro.

Pozostałe wydatki, które należy uwzględnić podczas zakładania w Niemczech firmy, to koszty ponoszone na życie, reklamę czy dodatkowe ubezpieczenia, jak na przykład ubezpieczenie na wypadek niezdolności do pracy (więcej tutaj), czy ubezpieczenie od kosztów związanych z ochroną interesów prawnych (Rechtsschutzverischerung) – więcej tutaj.

Otwarcie firmy w Niemczech – jaka forma prawna?

Zgłaszając w Niemczech własną działalność gospodarczą musimy zdecydować się na konkretną formę prawną. Poniżej najpopularniejsze formy prawne oraz ich cechy charakterystyczne.

Przedsiębiorstwo jednoosobowe (Einzelunternehmer)

Przedsiębiorstwo jednoosobowe to jedna z najpopularniejszych form prawnych wśród osób prowadzących własną działalność gospodarczą w Niemczech. Forma ta zapewnia dużą swobodę w podejmowaniu decyzji, a dodatkową zaletą jest fakt, iż w większości przypadków na początek wystarczy złożyć w ramach oświadczenia podatkowego rachunek z nadwyżki przychodów (przy zyskach mniejszych niż 60.000 euro i obrocie nie większym niż 600.000 euro). Korzystając z tej formy prawnej trzeba w stosunkach handlowych zawsze podawać swoje imię i nazwisko (nazwa firmy nie wystarczy). Przy obrocie łącznym mniejszym niż 25.000 euro w poprzednim roku kalendarzowym i 100.000 euro w bieżącym, można skorzystać z regulacji dla przedsiębiorców drobnych (Kleinunternehmerregelung). Wtedy nie trzeba płacić podatku od towarów i usług (VAT), równocześnie nie można go też potrącać i odliczać. Aby skorzystać z tej regulacji, należy podczas zgłoszenia działalności gospodarczej (formularz od urzędu skarbowego – patrz wyżej) poinformować o tym urząd skarbowy. Więcej na ten temat przeczytacie tutaj: Wszystko o niemieckiej regulacji dla drobnych przedsiębiorców (Kleinunternehmerregelung)!.
Odpowiedzialność cywilna: majątek prywatny
Księgowość: rachunek z nadwyżki przychodów
Rejestr handlowy: nieobowiązkowy

Handlowiec (Kaufmann)

Zarejestrowanym handlowcem jest według prawa ten, kto prowadzi „przedsiębiorstwo utworzone na wzór handlowy”. Do tego zaliczają się sklepy, restauracje, itp. Będąc zarejestrowanym handlowcem jest się teoretycznie darzonym większym zaufaniem przez potencjalnych partnerów biznesowych, szczególnie, że w korespodencji handlowej można posługiwać się nazwą firmy.
Odpowiedzialność cywilna: majątek prywatny
Księgowość: reguła podwójnego zapisu
Rejestr handlowy: obowiązkowy

Osoba wykonująca wolny zawód (Freiberufler)

Osoby wykonujące „wolny zawód” (jeśli ten zostanie uznany jako taki przez urząd skarbowy) są traktowane podobnie jak przedsiębiorstwa jednoosobowe
Odpowiedzialność cywilna: majątek prywatny
Księgowość: reguła podwójnego zapisu
Rejestr handlowy: nieobowiązkowy

Spółka cywilna (Gesellschaft bürgerlichen Rechts)

Ta forma prawna jest opcją dla osób wykonujących „wolny zawód”, bądź prowadzących własną działalność gospodarczą, które chcą założyć firmę wraz ze wspólnikiem.
Odpowiedzialność cywilna: majątek prywatny (odpowiedzialność również za wspólnika)
Księgowość: reguła podwójnego zapisu
Rejestr handlowy: nieobowiązkowy

Spółka partnerska (Partnerschaftsgesellschaft)

Forma ta została stworzona dla osób wykonujących „wolne zawody”, jest jednak używana stosunkowo rzadko.
Odpowiedzialność cywilna: majątek prywatny (odpowiedzialność również za wspólnika, jednak gdy któryś z nich popełni błąd, ten drugi zwolniony jest z odpowiedzialności za niego)
Księgowość: reguła podwójnego zapisu
Rejestr handlowy: obowiązkowy

Spółka jawna (Offene Handelsgesellschaft)

Spółka jawna to spółka partnerska dla handlowców.
Odpowiedzialność cywilna: majątek prywatny
Księgowość: reguła podwójnego zapisu
Rejestr handlowy: obowiązkowy

Spółka przedsiębiorców z ograniczoną odpowiedzialnością (Unternehmergesellschaft)

Spólka ta, zwana również „mini spółką z.o.o.”, to stosunkowo młoda forma prawna. Jej dużą zaletą jest możliwość ograniczenia odpowiedzialności cywilnej. Jako kapitał początkowy wystarczy 1 euro. Jej wadą jest konieczność nadmienia ograniczonej odpowiedzialności, co może odstraszać potencjalnych partnerów handlowych.
Odpowiedzialność cywilna: majątek spółki
Księgowość: reguła podwójnego zapisu
Rejestr handlowy: obowiązkowy

Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością (Gesellschaft mit beschränkter Haftung)

Ta forma prawna może być stosowana zarówno przez osoby prowadzące własną działalność gospodarczą, jak i wykonujące „wolny zawód”. Niezbędny jest kapitał zakładowy w wysokości min. 25.000 euro.
Odpowiedzialność cywilna: majątek spółki
Księgowość: reguła podwójnego zapisu
Rejestr handlowy: obowiązkowy

Jak uporządkować dokumenty handlowe w razie kontroli Finanzamt?

Zgodnie z niemieckimi przepisami, osoby prowadzące firmę są zobowiązane do rejestracji zdarzeń gospodarczych w taki sposób, aby pozwoliły odpowiedniej osobie trzeciej ocenić stan faktyczny przedsiębiorstwa. Zdarzenia handlowe i relacje pomiędzy nimi powinny pozostać czytelne. Dane na temat przedsiębiorstwa należy przechowywać nawet do 10 lat wstecz.

Na dokumencie handlowym powinny się znaleźć:
• dane kontrahenta
• informacje o produkcie i stawce podatkowej
• numer podatkowy.

Numeracja faktury ma za zadanie umożliwić identyfikację dokumentu handlowego. Faktury powinny być zapisane w taki sposób, aby wszystkie późniejsze modyfikacje były zarejestrowane w systemie. Niepoprawnie wystawione faktury, które zostały już zatwierdzone, muszą zostać anulowane (Storno).

O tym jak w Niemczech prawidłowo wystawić fakturę przeczytacie tutaj: Jak prawidłowo wystawić fakturę w Niemczech.

Jak zamknąć firmę w Niemczech?

Jak przebiega zamknięcie firmy w Niemczech opisaliśmy w osobnym artykule:

Zamknięcie Gewerby

Integrationskurs – czyli wszystko o kursie integracyjnym w Niemczech!

Brak rąk do pracy w Niemczech stał się zjawiskiem wręcz legendarnym, zwłaszcza po nagłośnieniu kryzysu związanego z imigrantami z Syrii i słynnego „Wir schaffen das” Angeli Merkel. Niezależnie od ogólnej oceny tamtej sytuacji, faktem jest, że szczególnie wśród rzemieślników, instalatorów i pomocników zapotrzebowanie na siłę roboczą jest ogromne. Niestety, posiadanie nawet najlepszych fachowców na nic się nie zda, jeśli znajomość języka stoi na zbyt niskim poziomie, aby porozumieć się z klientem lub chociaż przekazać wytyczne. Dlatego państwo chętnie inwestuje w naukę języka wśród ludzi, którzy wiążą z pobytem w Niemczech plany na swoją zawodową i prywatną przyszłość.

Podstawowym narzędziem w rękach Urzędu Migracji i Uchodźców (Bundesamt für Migration und Flüchtlinge) jest Integrationskurs, czyli w wolnym tłumaczeniu kurs integracyjny. Składa się on z dwóch głównych części: kursu językowego i kursu orientacyjnego, który ma przybliżyć przybyszom ogólne zasady zachodnioeuropejskiej kultury oraz podstawy życia w Niemczech.

Integrationskurs: Nauka języka z nastawieniem na praktykę

Kurs językowy jest skonstruowany w taki sposób, aby w pierwszej kolejności umożliwić uczestnikom bezproblemowe funkcjonowanie w społeczeństwie. Dlatego większość materiału i ćwiczeń jest oparta na sytuacjach z życia codziennego, takich jak czytanie i pisanie listów czy maili, wypełnianie formularzy i formułowanie zwięzłych i zrozumiałych odpowiedzi, załatwianie podstawowych spraw, komunikaty w mediach, czy ubieganie się o pracę. Przed rozpoczęciem kursu kandydat odbywa tzw. Einstufungstest, który ma za zadanie ustalić aktualny poziom znajomości języka.

Jeśli ustalony zostanie poziom A1, oznacza to, że uczestnik zaczyna kurs od absolutnych podstaw (dzień dobry, nazywam się… itd.) i uczęszcza na zajęcia w pełnym wymiarze czasowym. Kurs obejmuje wtedy 600 jednostek lekcyjnych po 45 minut. W wyjątkowych przypadkach może on zostać rozszerzony do 900 godzin lekcyjnych, istnieje również intensywna wersja kursu zakładająca 400 lekcji o podwyższonym „stężeniu” materiału. Jeśli stwierdzony zostanie poziom A2, kurs rozpoczyna się od drugiej części, co oznacza redukcję godzin o mniej więcej połowę. Wyższy poziom znajomości języka oznacza, że kandydat opanował już materiał nauczany na kursie, nie ma więc potrzeby uczęszczania na część językową Integrationskurs.

Kurs ma na celu nie tylko podwyższenie zdolności praktycznych posługiwania się językiem, ale jest również przygotowaniem do Testu Języka Niemieckiego dla Imigrantów (Deutsch-Test für Zuwanderer). Test można zdać na dwóch poziomach: A2 oraz B1. Poziom B1 oznacza wypełnienie wytycznych prawodawcy, poza tym, łącznie z zaliczeniem testu „Leben in Deutschland” umożliwia ubieganie się o niemieckie obywatelstwo po siedmiu latach pobytu na terenie Niemiec – o rok szybciej niż standardowo. W przypadku uzyskania wyniku będącego poniżej poziomu A2 uczestnik otrzymuje jedynie zaświadczenie o uzyskanym wyniku, nie zostaje jednak wystawiony żaden certyfikat.

Orientierungskurs: Zasady życia w Niemczech i kulturze europejskiej

Drugą – mniejszą objętościowo, ale równie istotną – częścią kursu jest Orientierungskurs, czyli coś w rodzaju „kursu życia w Niemczech”. Podczas obejmującego 100 jednostek lekcyjnych (po 45 minut, 30 jednostek w wersji intensywnej) bloku przedstawiane są ogólne zasady obowiązujące w niemieckim prawie, wartości wyznawane i pielęgnowane przez niemieckie społeczeństwo czy dopuszczalne formy tworzenia wspólnot i związków. Nakreślony zostaje przy tym rys historyczny Niemiec, z największym naciskiem na II Wojnę Światową, nazizm oraz podział na Republikę Federalną Niemiec i Niemiecką Republikę Demokratyczną po zakończeniu wojny. Rys historyczny płynnie przechodzi w objaśnienie niemieckiej sceny politycznej wraz z najważniejszymi partiami oraz osobami pełniącymi w państwie najważniejsze funkcje.

Imigrantom z krajów takich jak Polska kurs może wydawać się, przynajmniej częściowo, stratą czasu. Polska i Niemcy mają w wielu miejscach wspólną historię, więc tematy dotyczące Hitlera, nazizmu oraz II Wojny Światowej znamy bardzo dobrze ze szkoły i regularnego funkcjonowania w polskim społeczeństwie. Należy jednak mieć na uwadze, że przybysze np. z Afryki bądź Dalekiego Wschodu posiadają na ten temat zdecydowanie mniej wiedzy – zwykle kojarzą Hitlera z nazizmem, ale nie wiedzą już, że wojna zaczęła się od ataku na Polskę.

Innymi ważnymi aspektami, o które oparty jest Orientierungskurs, są tolerancja, wolność i równość. Tutaj znowu imigrantom z Unii Europejskiej może się to wszystko wydawać oczywiste lub wręcz banalne, istnieją jednak kultury, w których np. kategoryczny zakaz bicia dzieci czy posiadania więcej niż jednej żony dalej należy do rzeczy niezrozumiałych lub przynajmniej nieoczywistych. Podobnie sprawa wygląda z równouprawnieniem kobiet.

Kurs zostaje zwieńczony testem „Leben in Deutschland” (życie w Niemczech). Obejmuje on 33 pytania zamknięte pojedynczego wyboru – jedna z czterech odpowiedzi jest prawidłowa. 33 pytania są wybierane z puli 310 pytań, których treść jest powszechnie znana i dostępna np. w Internecie. 300 pytań nie różni się na terenie całego kraju, pozostałe 10 zależą od landu, w którym przeprowadzany jest egzamin. Egzamin jest uznany za zaliczony, jeśli 15 na 33 odpowiedzi jest poprawnych – jeśli uczestnik dodatkowo ubiega się o niemieckie obywatelstwo, wymagane jest 17 prawidłowych odpowiedzi. Jako, że pytania są ogólnodostępne, zwykle największą trudność sprawia samo ich zrozumienie – jeśli nie stanowi to już problemu, kilkukrotne przeczytanie całego katalogu pytań zwykle wystarcza, aby spokojnie zaliczyć test. Pytania niejednokrotnie powtarzają się, są tylko inaczej sformułowane.

Jak uzyskać zwolnienie z kosztów za kurs integracyjny w Niemczech?

Standardowa cena kursu to 2,29 euro za godzinę lekcyjną. Jeśli weźmiemy pod uwagę 600 lekcji języka i 100 „lekcji życia w Niemczech”, koszty opiewają na 1603 euro. W szczególnych przypadkach można uzyskać zwolnienie z kosztów. Taki przywilej dotyczy np. przesiedleńców i osób pobierających pomoc socjalną (Arbeitslosengeld II, znane jako Hartz IV). Możliwe jest to również w przypadku niskich dochodów wnioskodawcy – jest to wtedy rozpatrywane indywidualnie i wymaga przedłożenia odpowiednich zaświadczeń o dochodach. Ważne jest, aby złożyć wniosek o zwolnienie z kosztów kursu jeszcze przed jego rozpoczęciem – w przeciwnym razie wniosek może być rozpatrzony jedynie od dnia jego złożenia. Za wszystkie dni kursu od jego rozpoczęcia do momentu złożenia wniosku uczestnik musi więc zapłacić sam.

Nawet, jeżeli żaden z tych przypadków nie dotyczy uczestnika kursu, może on ubiegać się o zwrot połowy kosztów po odbyciu egzaminu. Warunkiem jest udokumentowana regularna obecność na zajęciach oraz zaliczenie egzaminu w ciągu dwóch lat od wydania uprawnienia do udziału w kursie.

Co po kursie integracyjnym?

Sam Integrationskurs jeszcze nie oznacza możliwości wykonywania każdego wyuczonego zawodu. Zwłaszcza ludzie z wykształceniem medycznym, poza samym ubieganiem się o uznanie zagranicznego dyplomu, muszą wykazać się umiejętnościami językowymi na poziomie wyższym, niż oferuje to Integrationskurs. W tym celu stworzony został specjalny egzamin dla pracowników medycznych na poziomie B2/C1. Istnieje możliwość uzyskania zwrotu kosztów takiego kursu i egzaminu – należy zgłosić się do Urzędu Pracy (Agentur für Arbeit), przypadki są rozpatrywane indywidualnie. O zwrot kosztów można się również ubiegać w przypadku uczęszczania na inny kurs językowy na poziomie wyższym niż Integrationskurs. Procedura wygląda podobnie, jak w przypadku kursów języka medycznego – niemiecki Urząd Pracy rozpatruje każdy przypadek indywidualnie. Jeżeli odbycie kursu i egzaminu na poziomie B2 lub C1 zdecydowanie podwyższy szanse kandydata na uzyskanie stanowiska pracy odpowiadającego jego kwalifikacjom, z reguły wystawiany jest tzw. Berechtigungsschein, czyli dokument upoważniający do udziału w kursie i egzaminie na koszt państwa.

FSJ – Freiwilliges Soziales Jahr, czyli dobrowolny rok socjalny w Niemczech

Frewilliges Soziales Jahr, czyli dobrowolny rok socjalny, w skrócie nazywany FSJ, to wolontariat w dziedzinach socjalnych. Jest to oferta skierowana w Niemczech do młodzieży i młodych dorosłych, którzy wypełnili już swój obowiązek szkolny, a nie skończyli jeszcze 27 roku życia. Często osoby te odbywaja dobrowolny rok socjalny w celu „zabicia czasu” w oczekiwaniu na miejsce na uczelni. Inni chcą popracować jakiś czas w danym zawodzie, aby się przekonać, czy jest to rzeczywiście to, co chcieliby robić w przyszłości. Wszystkie założenia dotyczące FSJ znajdują się w Ustawie o Wolontariacie Młodzieży. W skrócie używa się określenia „FSJ-Gesetz”.

FSJ regulowane jest na poziomie landów. Obok FSJ istnieje też na szczeblu federalnym BFD, czyli Wolontariat Federalny. Powstał jako substytut dla służby zastępczej i skierowany jest również do starszych osób.

Podstawy prawne FSJ

Jak już wspomnieliśmy na początku artykułu, od 1 czerwca 2008, wszystko reguluje Ustawa o FSJ. Wolontariuszy z prawnego punktu widzenia można porównać do praktykantów. Ustawa nie zmienia tutaj nic w instytucji FSJ. Dobrowolny rok socjalny nie jest stosunkiem pracy, ale sytuacja prawna wolontariusza zbliżona jest do osoby odbywającej praktyki zawodowe. Uzupełniająco stosuje się przepisy prawa pracy, szczególnie te dotyczące stosunku pracy w okresie nauki zawodu.

Tło historyczne FSJ

Dobrowolny Rok Socjalny ma swoje korzenie w kościele katolickim i ewangelickim. Prowadzący ośrodek diakonis w Neuendettelsau i późniejszy biskup Bawarii apelował w roku 1954 do żeńskiej, katolickiej młodzieży, aby odbywała dobrowolny diakoniczny rok. Młode kobiety powyżej 18. roku życia miały świadczyć służbę w zakresie opieki nad chorymi bądź osobami starszymi. W zamian otrzymywały „kieszonkowe” oraz wyżywienie. Od roku 1961 już w całych Niemczech istniał tzw. katolicki rok dla kościoła.

W roku 1962 powołana została ze strony ewangelickiej, też w Bawarii, „służba Filadelfilska” (niem. Philadelphischer Dienst). Maturzystki mogły jeszcze przed podjęciem studiów odbyć dobrowolny socjalny rok, traktując to jako możliwość sprawdzenia się i ukierunkowania, zarówno zawodowo jak i prywatnie. Było to coś całkiem nowego. Służba socjalna istniała dotąd tylko w  formie „Zivildienst” dla mężczyzn i w dodatku była obowiązkowa. „Philadelphischer Dienst” stał się wzorem dla rok później wprowadzonego w całych Niemczech dobrowolnego roku socjalnego. Tak właśnie powstało FSJ.

Zarobki / kieszonkowe w przypadku dobrowolnego roku socjalnego

Wynagrodzenie określa się w przypadku FSJ często mianem „kieszonkowego”. Do tego dochodzi jeszcze wyżywienie, nocleg oraz zwrot kosztów dojazdu. Wysokość kieszonkowego jest bardzo zróżnicowana i zależy od placówki. Różnice zdarzają się też w obrębie jednej placówki, ale na różnych stanowiskach. Jeśli wolontariusz nie otrzyma wyżywienia i noclegu, wtedy przysługuje mu za to ekwiwalent finansowy. Niektóre placówki, jak np. przedszkola, nie są zobligowane do zapewnienia noclegu. W konsekwencji nie muszą też oferować ekwiwalentu pieniężnego.

Zakres działania w ramach FSJ

FSJ obejmuje działania w obszarze socjalnym i służącym dobru powszechnemu. Ustawa o FSJ została kilka lat temu znowelizowana i obszary działania w ramach FSJ zostały poszerzone. Od tamtej pory można też odbyć dobrowolny rok społeczny w zakresie sportu, ochrony zabytków, polityki czy kultury. Jednak w dalszym ciągu główną dziedziną pozostaje obszar socjalny.

W jakich placówkach można odbyć w Niemczech dobrowolny rok socjalny?

FSJ można przykładowo odbyć w następujących placówkach: szpital, dom opieki, dom starców, ambulatoryjna służba pielęgniarska, urząd ds. ochrony zabytków, miejsce pamięci, klub sportowy, związek sportowców, przedszkole, placówka dziennej opieki nad dziećmi, placówka dla osób z upośledzeniami, służba ratownicza lub wspólnota kościelna. W dziedzinie kultury może to być z kolei: teatr, muzeum, radiostacja, stacja telewizyjna czy stowarzyszenie ds. kultury. FSJ można też odbyć w jakimś stowarzyszeniu ds. młodzieży, w tzw. „poprawczaku”, w szkole czy w młodzieżowej straży pożarnej. Możliwe są również kombinacje kilku obszarów działania.

FSJ za granicą

Możliwe jest też odbycie dobrowolnego roku socjalnego za granicą. Jednak odkąd nie ma już obowiązkowej służby wojskowej, państwo nie wspiera tego finansowo. Wcześniej możliwe było odbycie FSJ w ramach zastępstwa za służbę wojskową. Od tej pory FSJ za granicą bardzo straciło na znaczeniu, jeśli chodzi o formę prawną. Za to Ministerstwo ds. Rodziny, Seniorów, Kobiet i Młodzieży wprowadziło międzynarodową dobrowolną służbę młodzieży jako zastępstwo za FSJ za granicą. Jednak pojęcie „FSJ za granicą” potocznie i tak uważane jest za synonim dobrowolnej służby zagranicznej.

Dobrowolny rok socjalny w dziedzinie kultury

Pod pojęciem „FSJ Kultur” rozumiany jest zupełnie standardowy dobrowolny rok socjalny, świadczony w instytucjach kulturalnych.

FÖJ – dobrowolny rok ekologiczny

Dobrowolny rok socjalny można też odbyć w ramach dobrowolnego roku ekologicznego, w skrócie nazywanego FÖJ.

FSJ kultura i edukacja

„FSJ w sferze kultury” znane jest także w niektórych landach pod określeniem „wolontariat w dziedzinie kultury i edukacji” (w skrócie FWD).

Regulacje dot. służby zastępczej

Zgodnie z § 14c Ustawy o Służbie Cywilnej, dobrowolny rok socjalny uznawany jest za służbę zastępczą.

  • 14c Ustawy o Służbie Cywilnej: „Odmawiający odbycia służby wojskowej nie muszą odbywać służby cywilnej, o ile zadeklarowali się do odbycia dobrowolnej służby zgodnie z ustawą o FSJ. Służbę należy rozpocząć najpóźniej rok po podjęciu zobowiązania oraz przed ukończeniem 23. roku życia. Mowa tu o całodziennej działalności polegającej na niesieniu pomocy przez przynajmniej 12 miesięcy włącznie z opieką pedagogiczną trwającą 25 dni i urlopem wynoszącym 26 dni.”

W związku z tym, że służba wojskowa nie została zniesiona tylko wstrzymana, to ta regulacja nie straciła mocy prawnej, ale w obecnej sytuacji jest właściwie bez znaczenia.