Emerytura w Niemczech – wiek, wysokość i minimalna niemiecka emerytura

    Kwestie związane z niemiecką emeryturą są dość skomplikowane. Wynika to między innymi z tego, że niemiecki system emerytalny przechodził wiele reform. Poniżej przedstawiamy jak temat emerytur jest regulowany pomiędzy Polską oraz Niemcami. Prawo do emerytury dla Polaków mieszkających w Niemczech regulowane jest w ramach następujących umów:

    • Polsko-niemieckie porozumienie w sprawie ubezpieczenia społecznego z 09.10.1975 (w skrócie porozumienie emerytalne z 1975 r.). Zgodnie z tym porozumieniem, emerytura wypłacana jest na podstawie wszystkich składek płaconych w Niemczech i w Polsce, ale tylko przez jedno państwo – to, w którym emeryt mieszka.
    • Prawo emerytalne Unii Europejskiej (UE). W Unii Europejskiej obecnie obowiązuje zasada tzw. koordynacji emerytur. Oznacza to, że do emerytury wliczają się okresy prac ze wszystkich państw Unii, w których pracowaliśmy, bez względu na to, gdzie pracowaliście i niezależnie od tego, gdzie będziecie pobierać emeryturę. W Unii Europejskiej składki emerytalne są odprowadzane w kraju, w którym pracujemy, zaś emerytura jest wypłacana w miejscu zamieszkania w momencie uzyskania prawa do świadczenia emerytalnego.

    Co to oznacza dla Polaków, którzy starają się w Niemczech o emeryturę?

    O tym, która regulacja będzie Was dotyczyła, decyduje zatem data Waszej przeprowadzki do Niemiec:

    • Przeprowadziliście się do Niemiec przed 31.12.1990 roku – będzie Was dotyczyło porozumienie emerytalne z 1975 roku
    • Przeprowadziliście się do Niemiec po 01.01.1991 roku – będzie Was dotyczyło prawo emerytalne Unii Europejskiej

    Niemiecka emerytura dla osób, które osiedliły się w Niemczech przed 31.12.1990

    Osoby, które przeprowadziły się do Niemiec przed 31.12.1990 roku i do dziś tam mieszkają (nieprzerwanie), podlegają porozumieniu emerytalnemu z 1975 roku.

    Zgodnie z tym porozumieniem, emerytura jest wypłacana na podstawie całego naszego stażu pracy, czyli wszystkich składek, które były płacone zarówno w Niemczech, jak i w Polsce. Jeśli więc pracowaliśmy i w Polsce, i w Niemczech, do emerytury zostaną wzięte pod uwagę lata pracy z obydwu tych państw. Emeryturę wypłaca tylko jedno państwo — to, w którym mieszka emeryt.

    Wyjątki 

    Porozumienie z 1975 r. obejmuje tylko okresy składkowe „zaliczone“ w polskim systemie pracowniczym. Jeśli pracowaliście w Polsce też jako rolnik, żołnierz zawodowy lub mieliście własną działalność gospodarczą, możecie zgodnie z prawem unijnym rościć sobie prawa do emerytury z polskiego systemu specjalnego. W takiej sytuacji, niemiecki ubezpieczyciel płaci emeryturę zgodnie z porozumieniem emerytalnym z 1975 r. Natomiast polski ubezpieczyciel „od zadań specjalnych” wypłaca emeryturę do Niemiec za ten czas, w którym płacone były składki, ale czas pracy nie został zarejestrowany w standardowym systemie pracowniczym. Przesiedleńcy mogą mieć taki specjalny czas pracy wyliczony i uznany na podstawie ustawy o emeryturze zagranicznej. Wtedy przy wypłacie polskiej emerytury następuje wliczenie tej kwoty do emerytury niemieckiej. Jeśli mielibyście jakieś dodatkowe pytania związane z tą tematyką, to najlepiej zwrócić się z nimi do niemieckiego ubezpieczyciela emerytalnego.

    Emerytura dla osób, które osiedliły się w Niemczech po 01.01.1991

    Osoby, które przyjechały do Niemiec po 01.01.1991 r. objęte są prawem Unii Europejskiej. Oznacza to, że polski ubezpieczyciel wypłaca emeryturę polską do Niemiec (łącznie ze wszystkimi dodatkami, które przysługują zgodnie z polskim prawem). Niemiecki ubezpieczyciel wypłaci Wam emeryturę, a prawo Unii Europejskiej jest tak skonstruowane, że na pewno nie będziecie poszkodowani, jeśli chodzi o wyliczenie emerytury.

    Jeśli zostaliście w Niemczech uznani jako wysiedleniec lub emigrant, wtedy Wasza polska emerytura zostanie obliczona zgodnie z ustawą o emeryturze zagranicznej (niem. Fremdrentengesetz, w skrócie FRG). Oznacza to, że emerytura przysługująca Wam za czas przepracowany w Polsce, zostaje wyliczona tak, jak byście ją wypracowali sobie w Niemczech. Aby uniknąć podwójnego naliczenia (z polskiego i z niemieckiego ubezpieczenia emerytalnego), Wasza polska emerytura zostanie wypłacona (cała lub przynajmniej częściowo) w ramach Waszej zagranicznej emerytury. Nie wliczają się w to jednak specjalne dodatki: dodatek opiekuńczy czy dodatek za prace przymusowe po II wojnie światowej. Te dodatki zostaną wypłacone w ramach polskiej emerytury.

    Jakie warunki należy spełnić, aby otrzymać niemiecką emeryturę?

    Podsumowując, aby mieć prawo do niemieckiej emerytury muszą zostać następujące warunki:

    • Zgodnie z prawem unijnym, składki na ubezpieczenie emerytalne powinny być opłacane w kraju aktualnego zatrudnienia, w tym wypadku w Niemczech
    • Aby otrzymać niemiecką emeryturę należy być w obowiązku pracy przez okres minimum 12 miesięcy oraz spełnić warunek minimalnego 5 letniego czasu oczekiwania („Wartezeit”)
    • W sytuacji kiedy pracownik przepracował mniej niż 12 miesięcy w danym kraju lub nie spełnił warunków niezbędnych do otrzymania emerytury w tym państwie, okres składkowy zostanie doliczony do emerytury w kraju zamieszkania
    • W przypadku wdów i wdowców, emerytura przysługuje im, tylko w sytuacji jeśli zmarły/zmarła, w dniu śmierci spełniał wszystkie warunki potrzebne do uzyskania świadczenia
    • „Wartezeit” to czas w którym opłacane były minimalne składki na ubezpieczenie emerytalne. Okres ten obejmuje również między innymi okres, w którym pracownik otrzymywał zasiłek dla bezrobotnych, zasiłek chorobowy oraz czas poświęcony na wychowywanie dziecka (10 lat na każde dziecko dla obydwojga rodziców)

    Ile wynosi wiek emerytalny w Niemczech?

    Obecnie wiek emerytalny w Niemczech uzależniony jest od roku urodzenia. Aktualnie (2024) wynosi on 65 lat i 11 miesięcy.

    Rok urodzeniaWiek emerytalny
    przed 1947 rokiem65 lat
    1947-195865 i 1 m-c
    195866 lat
    1959-196366 i 2 m-ce
    po 196467 lat

    Do 2031 roku wiek emerytalny będzie stopniowo podwyższany o jeden miesiąc, a od roku 2031 wiek emerytalny w Niemczech zostanie ujednolicony i będzie wynosił 67 lat, zarówno dla kobiet, jak i dla mężczyzn.

    Jest od tego jeden wyjątek: jeśli urodziliście się przed 1947 rokiem, pracowaliście 45 lat i spełniacie wszystkie warunki, aby otrzymać niemiecką emeryturę, możecie przejść na emeryturę w wieku 65 lat.

    Więcej na temat wieku emerytalnego w Niemczech przeczytacie tutaj: Wiek emerytalny w Niemczech: Odpowiedzi na często zadawane pytania.

    Ile wynosi emerytura w Niemczech?

    Średnia emerytura dla mężczyzny w Zachodnich Niemczech w 2024 wynosi 1179 euro i 1249 euro we Wschodnich Niemczech. Średnia emerytura dla kobiety w Zachodnich Niemczech wynosi 741 euro i 1065 w Niemczech Wschodnich.

    Wysokość niemieckiej emerytury zależy od kilku czynników:

    • Wysokości naszych zarobków
    • Wysokości składek odprowadzonych na ubezpieczenie
    • Stażu pracy
    • Współczynnika momentu przejścia na emeryturę. Jeśli przechodziciena emeryturę w regularnym wieku emerytalnym, współczynnik ten wynosi 1,0. Za każdy miesiąc przedterminowego przejścia na emeryturę współczynnik ten jest zmniejszany o 0,3%. Przy ustalaniu wysokości emerytury wszystkie zgromadzone punkty (Entgeltpunkte) mnożone są przez współczynnik wartości emerytury (Rentenwert) i współczynnik momentu przejścia na emeryturę.
    • Zebranych punktów emerytalnych, niem. „Entgeltpunkte”. Każdemu w Niemczech są przyznawane punkty emerytalne w zależności od wysokości rocznych zarobków, są to właśnie tzw. „Entgeltpunkte”. Jeden punkt odpowiada średniemu rocznemu wynagrodzeniu w Niemczech, które wynosi w 2024 roku 45 358 euro. Oznacza to, że jeśli w 2024 roku zarobicie kwotę 45 358, otrzymasz 1 punkt emerytalny.
    • Współczynnika wartości emerytury, niem. „Rentenwert”. Rentenwert to wartość punktu zarobków w niemieckim ustawowym ubezpieczeniu emerytalnym, wyrażona w euro. Wartość ta zmienia się co roku. W 2024 roku wynosi 39,32 euro.

    Przykładowe wyliczenie emerytury w Niemczech

    Załóżmy, że osoba przechodząca na emeryturę ma 67 lat, pracowała przez 40 lat i zarabiała zawsze średnią krajową. Czyli przez 40 lat pracy zgromadziła 40 punktów (1 średnia krajowa = 1 punkt). Wysokość jej emerytury w Niemczech (w uproszczeniu) wyniesie: 40×31,89 = 1275,6 euro.

    Kalkulator emerytalny niemieckiej emerytury

    Przy szacunkowym wyliczaniu wysokości niemieckiej emerytury można skorzystać z naszego kalkulatora: kalkulator niemieckiej emerytury.

    Co z dodatkami emerytalnymi z Polski?

    W polskim prawie istnieją różne dodatki, które niezależnie od czasu trwania ubezpieczenia, doliczane są miesięcznie do świadczenia emerytalnego. Chodzi tutaj o następujące dodatki:

    – dodatek opiekuńczy

    – dodatek dla sierot

    – dodatek kombatancki

    – dodatek za potajemne nauczanie podczas okupacji

    – dodatek za prace przymusowe (np. w górnictwie).

    Dodatkowo kolejarzom i górnikom przysługuje w pewnych dłuższych odstępach czasowych świadczenie pieniężne za deputaty.

    Uwaga, ważne! Wyżej wymienione dodatki przysługują tylko osobom, które otrzymują emeryturę bezpośrednio od polskiego ubezpieczyciela. Polski ubezpieczyciel decyduje zgodnie z prawem polskim i prawem Unii Europejskiej, czy do emerytury wypłacanej w Niemczech można doliczyć jeszcze taki dodatek emerytalny. Osoby, które zgodnie z porozumieniem emerytalnym z 1975 r. otrzymują całą emeryturę od niemieckiego ubezpieczyciela, nie mają prawa do wypłaty dodatków emerytalnych do Niemiec przez polskiego ubezpieczyciela.

    Jak wnioskować o niemiecką emeryturę?

    Jeśli wnioskujecie o uznanie Waszego polskiego okresu składkowego, np. w ramach wnioskowania o emeryturę, wtedy polski ubezpieczyciel, czyli ZUS potwierdza ten okres składkowy w odpowiedzi na zapytanie niemieckiego ubezpieczyciela. Wasz ubezpieczyciel w Niemczech też może to ustalić we własnym zakresie. Aby móc udokumentować Wasz okres składkowy z Polski, powinniście wziąć ze sobą do niemieckiego ubezpieczyciela następujące dokumenty:

    • Legitymacja ubezpieczeniowa lub legitymacja tymczasowa
    • Zaświadczenia pracy wystawione przez państwowego pracodawcę, np. zaświadczenie o zatrudnieniu i o rozwiązaniu umowy, jeśli zarówno początek jak i koniec pracy będzie uznany w kontekście okresu składkowego
    • Zaświadczenia z ZUS-u na temat okresu składkowego w przypadku pracowników polskich prywatnych firm. Jeśli nie macie wyżej wymienionych oryginałów, możecie przygotować  następujące dokumenty:

    – umowy o pracę,

    – zaświadczenia na temat urlopów czy wyróżnień, o ile jest tam podany rodzaj zatrudnienia

    – zaświadczenia ze związków zawodowych

    – wpisy w jakichkolwiek dokumentach na temat formy zatrudnienia

    – zaświadczenia o zatrudnieniu i rozwiązaniu umowy oraz legitymacje służbowe

    Zwróćcie uwagę, że wszystkie te dokumenty należy dostarczyć w oryginałach. Jeśli przygotowaliście tłumaczenia poszczególnych pism, możecie je spokojnie dołączyć do pozostałych materiałów. Więcej na temat składania wniosku o emeryturę w Niemczech przeczytacie tutaj: Jak złożyć wniosek o emeryturę w Niemczech?.

    Czy trzeba składać wniosek o emeryturę czy jest ona przyznawana automatycznie?

    Emerytura w Niemczech nie jest przyznawana automatycznie. Aby ją otrzymać, musicie złożyć wniosek. Przy składaniu wniosku będzie Wam potrzebny niemiecki numer ubezpieczenia socjalnego, czyli SV-Nummer („Sozialversicherungsnummer”). Jest on często nazywany odpowiednikiem polskiego numeru PESEL. Numer ten otrzymujecie automatycznie, gdy rozpoczynacie pierwszą legalną pracę w Niemczech. Dla tego numeru prowadzona jest dokumentacja emerytalna, która będzie niezbędna przy przyznawaniu prawa do emerytury.

    Poza tym warto mieć, zbierać i trzymać wszystkie potwierdzenia wypłat naszego wynagrodzenia w Niemczech (czyli tzw. „Lohnabrechnung”), świadectwa pracy, potwierdzenia zgłoszenia do ubezpieczenia i wszystkie inne dokumenty dotyczące naszej pracy i składek, które otrzymujemy od naszego pracodawcy i niemieckich urzędów. Mogą się okazać bardzo pomocne w momencie składania wniosku o emeryturę.

    Kiedy składać wniosek o niemiecką emeryturę?

    Wniosek o przyznanie niemieckiej emerytury warto złożyć przynajmniej na trzy miesiące przed przejściem na planowaną emeryturę. Może się również okazać, że Wasza sytuacja nie jest jasna i klarowna, w związku z tym będziesz musiał załatwić jeszcze kilka spraw przed przejściem na emeryturę. Wówczas możesz złożyć wniosek nawet pół roku wcześniej. Nie musicie robić tego osobiście. Możecie to zrobić online lub może zrobić to ktoś za Was.

    Co dzieje się z emeryturą osób, które wyemigrowały z Niemiec?

    Aby dowiedzieć się, co się dzieje z emeryturą osób, które wyemigrowały z Niemiec, zachęcamy przeczytać nasz obszerny poradnik na ten temat: Niemcy: Co dzieje się z emeryturą osób, które wyemigrowały?.

    Czy emeryci w Niemczech muszą płacić podatki?

    Zwykle w czerwcu i lipcu emeryci w Niemczech otrzymują pocztą zawiadomienie o podwyżce świadczeń. Wyższa kwota emerytury może okazać się jednak niemiłą niespodzianką, a to dlatego, że wielu emerytów nagle musi zacząć płacić podatki. Szczegóły: Czy emeryci w Niemczech muszą płacić podatki?

    Jak podwyższyć kwotę emerytury w Niemczech?

    Aby podwyższyć kwotę emerytury w Niemczech istnieje możliwość zawarcia ubezpieczenia emerytalnego. Więcej na ten temat przeczytacie tutaj: Ubezpieczenie emerytalne w Niemczech.

    Niemcy: czy osoby, które nigdy nie pracowały, mogą liczyć na emeryturę?

    Pracownicy w Niemczech z reguły płacą składkę na niemieckie ubezpieczenie emerytalne. Samozatrudnieni, osoby wykonujące wolne zawody i bezrobotni nie muszą płacić tej składki. Ale jak wysoka jest późniejsza emerytura, jeśli składki nigdy nie były odprowadzane do niemieckiej kasy emerytalno-rentowej? Tego dowiecie się z następującego artykułu: Czy osoby, które nigdy nie pracowały, mogą liczyć w Niemczech na emeryturę?.

    Ile można dorobić do emerytury w Niemczech?

    Wielu emerytów musi lub chce uzupełnić swoją emeryturę pracą w niepełnym wymiarze godzin. O tym ile wynosi limit zarobków dla emerytów w Niemczech przeczytacie tutaj: Oto ile w 2024 roku mogą dorobić emeryci w Niemczech!.

    Obserwuj Dojczland.info i bądź na bieżąco:

    196,377FaniLubię
    24,300ObserwującyObserwuj
    316ObserwującyObserwuj

    14 KOMENTARZE

    Obserwuj
    Powiadom o
    guest

    14 komentarzy
    najstarszy
    najnowszy najpopularniejszy
    Inline Feedbacks
    View all comments
    Piotr

    Gdzie mogę ogłosić ze od 16.04 codziennie wczesnie rano i po poludniu ze Szczecina do Berlina będę jezdzil do pracy tam i z powrotem.chetnie będę zabierac 2 lub 3 osoby.najchętniej zeby to byly stałe osoby pracujace w Berlinie.

    bla bla car

    Się na bla bla car ogłoś

    Ziomowit

    siemka planujemy wrócić do Polski ja tak sobie strzeliłem może szczecin…i jakby tak dojezdzac do pracy np do Berlina ale to duzo kilometrow i wchodze na tą stronę a tu ktoś kto ma podobne myslenie do mnie hehe jakbyś mogł zostawić jakies swoje namiary.Pozdrawiam.

    perkoz

    czy brak meldunku w Niemczech ma znaczenie w przypadku ustalania prawa do emerytury?
    W weekendy jestem w Polsce w domu, natomiast w dni pracujace noclegi zapewnia pracodawca, zasadniczo co tydzien gdzie indziej – montaz elementow stalowych.

    andzia

    Witam,
    mam kilka podstawowych pytań na które do tej pory nie znalazłam jednoznacznej odpowiedzi, mianowicie:
    1. Ile lat należy pracować w Niemczech, żeby otrzymać emeryturę?
    2. Czy trzeba być zameldowanym w Niemczech, żeby otrzymać emeryturę?
    3. Czy są jakieś dodatkowe wymagania, o których należy pamiętać, żeby otrzymać niemiecką emeryturę?

    Za odpowiedź bądź odesłanie do jakiegoś wiarygodnego źródła, z góry bardzo dziękuję.

    Pozdrawiam
    A

    Jacek

    Ponawiam pytanie ,bo widzę datę wpisu ponad 3 lata temu a do tej pory żadnej odpowiedzi a myślę że wiele osób by było taką informacją zainteresowane ,może redakcja coś odpisze pozdrawiam

    Anna

    Dzień dobry!
    Ile lat należy pracować w Niemczech, żeby otrzymać emeryturę?
    Dziękuję

    AL

    Dzień dobry.
    Mam zupełnie inna sytuację.
    Rok urodzenia 1967.
    W pl mam udokumentowanych 13 lat pracy .
    Od 3 lat pracuję na terenie Niemiec w leift firmie, jest to stała praca ale bez meldunku stałego gdyż ciągle zmieniamy miejsca pracy.
    Mam nadzieję popracować jeszcze długo w tej firmie.
    Rezydencje mam ciągle w pl.
    Jak u mnie będzie z nabyciem praw do enerytury, czy mam występować po osiągnięciu 60 lat w pl i dalej pracować w Niemczech czy mam czekać do osiągnięcia odpowiedniego wieku w Niemczech .
    Pozdrawiam.

    Krystyba

    Mozesz wziasc emeryture w Pl w wieku 60 lat i nadal pracowac w De,ale warunek na dzien przejscia na emeryture w pl musisz zwolnic sie choc na 1 dzien w De,inaczej nie dostaniesz.W De musisz oracowac do 66,7 miesiecy ,chyba ,zena obcieta 63 lata..ale nie licz ,ze dostaniesz kokosy ..minimum 5 lat wartenzeit ,nabywasz praw do emert..

    Pawel

    W kwietniu 2021 kończę 67 lat przepracowałem w Niemczech 12 m-cy, W Polsce pobieram emeryturę. Od września 2020 przechodzę na zasiłek/ nie przedłużona umowa o pracę/ Czy mogę się ubiegać o niemiecką emeryturę i od kiedy?

    Krystyna

    Lepiej dolicz do polskiej emerytury ,,za 12 miesiecy ,nie ma emerytury

    Radosłąw

    W Niemczech wiekiem przejścia na emeryturę mężczyzn jest 67 lat. W Polsce 65 lat. Czy zanim przejdę na emeryturę w Niemczech (mieszkając tam na stałe) dostaję już emeryturę z Polski?

    Stanisław

    Witam. Czy może mi ktoś podpowiedzieć adres/nr telefonu biura w Szczecinie /okolicach które zajmuje się emeryturami i rozliczaniem podatków z Niemiec. Dziękuję i pozdrawiam

    Ostatnio edytowane 2 lat temu przez Stanisław
    Marek

    Dzień dobry. Mam 68 lat. Od 2 lat jestem na emeryturze (w Polsce) po przepracowaniu 45 lat. Wysokość mojej emerytury wynosi ok. 10000 zł brutto. Mam zamiar przenieść się do rodziny ( dzieci ) w Niemczech. Czy jest forma zamiany – przeliczanie emerytury na Niemiecką ? Jak to się ewentualnie odbywa (przelicznik) jakie warunki trzeba ewentualnie spełnić ? np. meldunek w Niemczech itd.
    Dzięki za info i kierunki szukania informacji.

    14
    0
    Co o tym myślisz? Skomentuj!x