Jak uzyskać niemieckie obywatelstwo? Obszerny poradnik!

0
811

Osoby żyjące kilka lub kilkanaście lat w Niemczech zapewne zastawiają się, czy nie warto starać się o niemieckie obywatelstwo, które może znacznie ułatwić życie. Jest to wygodne rozwiązanie, tym bardziej jeśli chcemy starać się o niektóre niemieckie zasiłki. Ponadto, jeśli lubimy zwiedzać to niemiecki paszport umożliwia podróżowanie do wielu krajów, w tym do USA, bez wizy. Jak podaje najnowszy ranking „Visa Restrictions Index 2016”, stworzony przez brytyjską firmę Henley & Partners, niemiecki paszport jest najpotężniejszy na świecie, gdyż jego posiadacze mogą bez wizy wjechać aż do 177 krajów!

Co należy zrobić, aby uzyskać niemieckie obywatelstwo?

Są różne drogi otrzymania niemieckiego obywatelstwa. Pierwsza to przez wykazanie, iż w naszej rodzinie byli niemieccy przodkowie – jest to najprostszy sposób. Jeśli żaden krewny nie był Niemcem, to pozostaje inne rozwiązanie, a mianowicie udowodnienie długoletniego (legalnego) pobytu na terenie Niemiec oraz wykazanie, iż łączy nas z tym krajem tzw. żywotny interes związanym z tym krajem (rodzina, dom, firma).

Uzyskanie obywatelstwa poprzez stwierdzenie pochodzenia

Tak jak już wcześniej wspominaliśmy najszybciej i najłatwiej można uzyskać niemieckie obywatelstwo wykazując, iż nasi przodkowie mieli niemieckie obywatelstwo i nieprzerwanie je posiadali. W momencie gdy ojciec lub matka jest Niemcem, to takie samo obywatelstwo otrzymuje też dziecko bez konieczności składania dodatkowych dokumentów. Nie bez znaczenia jest też fakt, czy potomek (a zarazem osoba starająca się o nadanie niemieckiego obywatelstwa) jest ślubnym czy nieślubnym dzieckiem. Bardziej skomplikowana jest sytuacja w przypadku, gdy chcemy wykazać, iż np. nasz pradziadek czy prapradziadek był z pochodzenia Niemcem. Wtedy też musimy w urzędzie przedstawić nie tylko akt urodzenia tego krewnego, ale także przedstawić całą linię pokrewieństwa z nami: dostarczyć akt ślubu dziadka, następnie urodzenia naszych rodziców, ich akt ślubu i dopiero nasz akt urodzenia. Dotarcie do tych wszystkich dokumentów może zajmie sporo czasu i będzie nas co nieco kosztować (nieznaczne opłaty skarbowe za wydanie odpisów tych dokumentów, a następnie należy je przetłumaczyć u tłumacza przysięgłego), ale wysiłek ten z pewnością będzie się nam opłacał.

Pamiętajmy, iż w przypadku stwierdzenia pochodzenia, istotną kwestią jest również data urodzenia. Jeśli o obywatelstwo stara się osoba urodzona przed 1 stycznia 1975, to można je uzyskać tylko w linii po ojcu. Dzieci nieślubne, które urodziły się przed 1 lipca 1993 otrzymują obywatelstwo po matce. Osoby urodzone po danie 1 lipca 1975 również mogą się starać o otrzymanie obywatelstwa po ojcu, ale tylko wtedy, gdy zostaną spełnione następujące warunki:

  1. Ojciec jest Niemcem,
  2. Przeprowadzono badania potwierdzające ojcostwo (badania muszą być przeprowadzone w Niemczech),
  3. Uznanie ojcostwa miało miejsce przed osiągnięciem przez dziecko wieku 23 lat.

Inne okoliczności

Jeśli chcemy ustalić obywatelstwo przodków urodzonych na terenach należących przed II Wojną Światową do Rzeczypospolitej Polskiej lub mówimy o przypadku zamieszkiwania na tych terenach, to wychodzi się z założenia, że w dniu 01.09.1939 roku rodzina posiadała obywatelstwo polskie, a nie niemieckie. Wówczas w celu uzyskania obywatelstwa niemieckiego należy udokumentować, że ojciec lub dziadek zostali włączeni na tak zwaną niemiecką „Volkslistę”.

Sam fakt przynależności do niemieckiego Wehrmachtu nie jest wystarczającym dowodem posiadania obywatelstwa niemieckiego. Podobnie wygląda sytuacja, gdy rodzice byli w czasie II wojny światowej w Niemczech robotnikami przymusowymi – na tej podstawie nie możemy uzyskać obywatelstwa niemieckiego. W tamtym okresie urodzenie się w Niemczech nie świadczyło o uzyskaniu obywatelstwa niemieckiego, zatem dzieci urodzone w tym czasie w Niemczech, nie uzyskały wyłącznie w ten sposób obywatelstwa niemieckiego.

Niemieckie obywatelstwo ze względu na miejsce zamieszkania

W przyznaniu obywatelstwa ogromne znaczenie może odgrywać miejsce zamieszkania. Podczas przyznawania obywatelstwa Niemcy biorą pod uwagę także historyczne granice, co może okazać się istotne w przypadku osób starszych.

Nadanie niemieckiego obywatelstwa

Procedura ta dotyczy osób, które nie posiadają niemieckich „korzeni”, ale w Niemczech założyły rodzinę i czują się z tym państwem w jakiś sposób związane. Należy przebywać i pracować na terenie Niemiec od dłuższego czasu, niemieckie obywatelstwo możemy także uzyskać (po spełnieniu dodatkowych wymagań, o których później wspomnimy), gdy nasz małżonek jest Niemką/Niemcem.

Niemieckie obywatelstwo poprzez małżeństwo z obywatelem Niemiec

Ułatwieniem w zdobyciu niemieckiego obywatelstwa bez wątpienia będzie zawarcie związku małżeńskiego z Niemcem/Niemką. Należy zauważyć, iż nie może to być fikcyjne małżeństwo, zawarte tylko w celu uzyskania niemieckich dokumentów. W czasie całej procedury starania się o niemieckie obywatelstwo nie może być mowy o trwającym, wszczętym lub planowanym procesie rozwodowym. Kiedy można się starać o niemieckie obywatelstwo? Może to mieć miejsce dopiero dwa lata po zawarciu związku małżeńskiego. Istotne jest także, by osoba będąca w związku małżeńskim i starająca się o nadanie obywatelstwa, nie może przebywać na terenie Niemiec krócej niż 3 lata.

Samo zawarcie małżeństwa nie zwalnia nas ze sprawdzenia sprawności komunikowania się w języku niemieckim (egzamin), znajomości niemieckiej kultury i historii (Einbürgerungstest).

Osoba starająca się o niemieckie obywatelstwo musi zobowiązać do przestrzegania niemieckiego porządku prawnego i społecznego. Należy również przedstawić przed właściwym urzędem dokumenty potwierdzające naszą sytuację zawodową oraz wykazać, iż w razie problemów (strata pracy) będziemy w stanie utrzymać także współmałżonka/małżonkę oraz że nie korzystamy z pomocy społecznej. Jak łatwo się domyśleć, niepowodzeniem okaże się złożenie dokumentów o uzyskanie obywatelstwa przez osoby świeżo poślubione.

Niemieckie obywatelstwo ze względu na długotrwały pobyt na terenie Niemiec

Osoba starająca się o nadanie niemieckiego obywatelstwa nie może przebywać na terenie Niemiec krócej niż 8 lat oraz powinna doskonale władać językiem niemieckim, ponieważ ta umiejętność zostanie sprawdzona podczas egzaminu. Musimy również pozytywnie zdać egzamin ze znajomości kultury, historii, zwyczajów i systemu politycznego Niemiec. Należy również udowodnić, iż jesteśmy w stanie samodzielnie zapewnić sobie byt na terenie Niemiec, nie korzystając z pomocy socjalnej (tutaj są pewne wyjątki dla osób, które mają poniżej 23 lat).

Z nadaniem obywatelstwa nie wiąże się obowiązek zrzeczenia się polskiego obywatelstwa. O niemieckich obywatelstwie mogą zapomnieć osoby, które w przeszłości były karane lub podejrzane o popełnienie przestępstwa.

Otrzymanie niemieckiego obywatelstwa przez dziecko

Jeśli przynajmniej jedno z rodziców jest Niemcem to dziecko jest automatycznie obywatelem Niemiec. Troszkę inaczej przedstawia się sytuacja, gdy dziecko urodziło się w Niemczech, ale jego rodzice lub jeden z rodziców nie jest Niemcem. Takie dziecko jednakże może uzyskać niemieckie obywatelstwo, zgodnie z prawem z 01.01.2000 roku. Jest jednak jeden warunek: jeden z rodziców musi przebywać na terenie Niemiec od 8 lat. Jeśli zostanie to spełnione to w momencie ukończenia 18 roku życia otrzyma niemieckie obywatelstwo.

Rodzice czy też samo dziecko powinni pamiętać, iż w momencie osiągnięcia przez dziecko pełnoletności musi ono złożyć pisemne oświadczenie (ma na to czas tylko do ukończenia 23 roku życia), czy chce ono zachować obywatelstwo niemieckie, czy też innego kraju. Gdyby dana osoba zdecydowała się na zachowanie niemieckiego obywatelstwa, to musi przedstawiać dokumenty świadczące o zrzeczeniu się lub utracie obywatelstwa innego kraju lub też tak jak to ma miejsce w przypadku polskiego obywatelstwa – może posiadać oba. Gdyby do 23 roku taki krok nie został poczyniony, to niemieckie obywatelstwo przepada.

Dzieci, które urodziły się na terenie Niemiec przed rokiem 01.01.2000 nie uzyskają obywatelstwa tylko na podstawie samego faktu urodzenia.

Uzyskanie obywatelstwa niemieckiego przez adopcję

Dzieci mogą uzyskać także niemieckie obywatelstwo, gdy zostały adoptowane przez Niemca na mocy adopcji ważnej według niemieckiego prawa. W jej momencie dziecko nie może jeszcze ukończyć 18 roku życia. Jeśli adopcja została przeprowadzona w Polsce to konsulat radzi potwierdzić ją w Niemczech.

Złożenie wniosku o niemieckie obywatelstwo

Wszystkie dokumenty, które są niezbędne przy staraniu się o przyznanie niemieckiego obywatelstwa można pobrać ze stron internetowych konsulatów generalnych Niemiec w Polsce lub ze stron internetowych urzędu miasta, które zamieszkujemy – zazwyczaj strony internetowe mają zakładkę związaną z prawem przyznawania obywatelstwa, dokumentami, itp. Wniosek należy wypełnić w języku niemieckim! Wniosek (wraz z wymaganymi dokumentami) można złożyć osobiście lub za pośrednictwem ambasady czy konsulatu generalnego lub też bezpośrednio w ratusz zamieszkiwanego przez nas miasta.

Pamiętajmy, iż jeśli dołączamy jakiekolwiek dokumenty do wniosku i są one sporządzone w języku polskim, należy dokonać ich tłumaczenia na język niemiecki. Tłumaczenie musi być dokonane przez tłumacza przysięgłego!

W przypadku zaginionych dokumentów (legitymacje o podpisaniu „Volkslisty”) warto wiedzieć, iż z reguły nie mogę one zostać odtworzone, gdyż niemieckie archiwach nie dysponują odpowiednią dokumentacją, na podstawie której można by tego dokonać.

Opłaty związane z procesem nadania/uznania niemieckiego obywatelstwa

Naturalizacja w momencie gdy staramy się o nią na podstawie naszego pobytu czy też przez małżeństwo (nie przez przodków) kosztuje 255 euro od osoby. Jeśli o obywatelstwo starają się dzieci wraz ze swoimi rodzicami to ta opłata wynosi 55 euro. Dzieci, które samodzielnie (bez rodziców) ubiegają się o niemieckie obywatelstwo muszą zapłacić pełną kwotę 255 euro. W momencie gdy dana osoba ma niski dochód lub kilkoro dzieci ubiegających się o naturalizację (razem z rodzicem lub samodzielnie), to istnieje możliwość zredukowanie tej kwoty lub płatności w ratach.

Złożony wniosek może zostać również rozpatrzony negatywnie. W takiej sytuacji opłata wynosi 10 euro. W przypadku pozytywnie rozpatrzonego wniosku musimy zapłacić 25 euro – tyle też wynosi opłata jeśli wniosek składa osoba starająca się o obywatelstwo po przodkach.

Udowodnienie wystarczającej znajomości języka niemieckiego

Wcześniej wspominaliśmy, iż aby nasz wniosek o przyznanie obywatelstwa został pozytywnie rozpatrzony trzeba udowodnić swoją znajomość języka niemieckiego. Potwierdzi to:

  1. Das Zertifikat Deutsch (zdany na poziomie przynajmniej B1, ustnie i pisemnie) lub inny porównywalny dyplom językowy,
  2. Ukończenie, uczęszczanie z powodzeniem przez 4 lata do niemieckojęzycznej szkoły (promocja, przejście do następnej klasy)
  3. Ukończenie szkoły głównej (Hauptschulabschluss) lbo przynajmniej porównywalne niemieckie ukończenie szkoły
  4. Dalsze kontynuowanie nauki w 10 klasie w innej, niemieckojęzycznej szkole (Realschule- szkoła realna, Gimnazjum, Gesamtschule – zespół szkół ponadpodstawowych)
  5. Z powodzeniem ukończenie studiów w niemieckojęzycznej szkole wyższej (Hochschule) albo wyższej szkole zawodowej (Fachhochschule) lub zdobycie niemieckojęzycznego wykształcenia zawodowego (Berufsausbildung).

Wspomniane dokumentu są konieczne, aby wykazać swoją znajomość języka, jeśli będzie to niewystarczające, umiejętności językowe mogą zostać sprawdzone przez urzędnika zajmującego się rozpatrzeniem wniosku. Pamiętajmy, iż wymagania egzaminu Zertifikat Deutsch (ISBN 3-933908-175) są odpowiednim, miarodajnym kryterium.

Oprócz egzaminu językowego należy pozytywnie zdać egzamin Leben in Deutschland (od 1.04.2013 w ramach kursu integracyjnego – IntegrationKurses) lub Einbürgerungstest – opłata za przystąpienie do tego testu wynosi 24 euro.

Staramy się o obywatelstwo niemieckie – wymagane dokumenty

W przypadku starania się o stwierdzenie obywatelstwa po przodkach należy, oprócz wypełnionego wniosku dołączyć:

  • Swój akt urodzenia
  • Akt urodzenia ojca/ matki lub dziadka/ babci (osoby, po której dziedziczymy obywatelstwo)
  • Akt ślubu rodziców lub dziadków
  • Niemiecki dowód osobisty/paszport tego krewnego
  • Dokument nadania niemieckiego obywatelstwa naszemu przodkowi
  • Nasz dowód osobisty lub paszport
  • Księgę rodzinną (Stammbuch)
  • Dokumenty potwierdzające zameldowanie przodka na terenie Niemiec,
  • Poświadczenie dla imigrantów pochodzenia niemieckiego przybyłych z krajów Europy Wschodniej do Niemiec
  • Nasze dwa zdjęcia paszportowe

Urzędnik na miejscu skopiuje dokumenty.

W przypadku starania się o niemieckie obywatelstwo, które chce uzyskać przez długoletni pobyt lub małżeństwo należy do wniosku dołączyć:

  • Swój dowód osobisty, paszport, dwa zdjęcia paszportowe
  • Swój życiorys – w przypadku osób powyżej 16 roku życia, zawierający ogólne dane o sobie, ukończonych szkołach czy wykształceniu
  • Niemiecki akt urodzenia osoby ubiegającej się o obywatelstwo albo ewentualnie akt urodzenia dzieci/dziecka, które razem z dana osobą się stara o naturalizację, lub zagraniczny akt urodzenia danej osoby z tłumaczeniem przysięgłym
  • Akt ślubu (zagraniczny akt ślubu z tłumaczeniem)
  • Księgę rodzinną (Familienbuch, Stammbuch – od 2009 roku nie wydaje się takich książek przy zawieraniu związku małżeńskiego w niemieckim USC)
  • Dokumenty potwierdzające rozwiązanie wcześniejszego małżeństwa – jeśli takie zostało zawarte (akt zgonu, orzeczenie rozwodu)
  • Uprawnienia do opieki nad małoletnim dzieckiem – w przypadku dzieci
  • Dokumenty potwierdzające niemieckie obywatelstwo męża/żony
  • Orzeczenie wystawione przez szkołę/ przedszkole o poziomie znajomości języka niemieckiego, który jest dostosowany do wieku dziecka ubiegającego się naturalizację
  • 1 świadectwo końcowe lub 4-letnie świadectwa

Lub:

  • Świadectwo ukończenia szkoły zawodowej
  • Zaświadczenie o dochodach (np. aktualny Lohnabrechnung – rachunek pokazujący wysokość naszej pensji, Einkommensteuerbescheid – decyzję o wymiarze podatku dochodowego lub orzeczenie o przyznaniu renty)
  • Aktualny przebieg ubezpieczenia rentowego z niemieckiej kasy rentowej – swój i męża/żony
  • Dokument poświadczający przynależność do niemieckiej kasy chorych
  • Zaświadczenie od pracodawcy o długości zatrudnienia
  • Dla osób prowadzących własną działalność gospodarczą (Selbststaendige): potwierdzenie zabezpieczenia na starość, w razie choroby oraz w przypadku niezdolności do pracy zarobkowej
  • Gospodarczą ekspertyzę doradcy podatkowego dotyczącą zysków w ubiegłych latach i przewidywanych zysków w następnym roku

W momencie gdy nie ukończyło się niemieckiej szkoły, czy też nie zdobyło się niemieckiego wykształcenia zawodowego (Ausbildung) warto uczestniczyć w kursie integracyjnym, dzięki któremu nie tylko lepiej nauczymy się języka, ale także poznamy niemiecką kulturę, zwyczaje oraz będziemy mieli możliwość zdawania egzaminu z języka i „Leben in Deutschland”.

Składając wniosek o nadanie obywatelstwa musimy być przygotowany na żmudną procedurę. Niemcy muszą dokładnie przeanalizować wszystkie dokumenty, ale jesteśmy przekonani, że gdy w końcu otrzymacie wymarzone obywatelstwo to Wasza radość będzie ogromna!

Rodzaje ubezpieczeń zdrowotnych w Niemczech
PODZIEL SIĘ

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Napisz komentarz!
Tutaj wpisz Twoją nazwę użytkownika