Uchodźcy z Ukrainy objęci w Niemczech ochroną czasową mogą pojechać na krótko do ojczyzny i zachować świadczenie z Jobcenter. Warunkiem jest wcześniejsza zgoda urzędu na nieobecność; bez ważnego powodu zwykły limit wynosi łącznie trzy tygodnie w roku kalendarzowym. Prawo do odwiedzin nie oznacza jednak nieograniczonej wypłaty pieniędzy podczas pobytu za granicą.
Odwiedziny w Ukrainie nie oznaczają stałego powrotu
O możliwości takich podróży napisał 4 listopada „WELT”, powołując się na odpowiedź niemieckiego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych na zapytanie frakcji AfD. Resort wyjaśnił, że osoby korzystające z ochrony czasowej na podstawie paragrafu 24 ustawy o pobycie mogą czasowo odwiedzać Ukrainę, na przykład bliskich, a następnie wrócić do Niemiec.
Oficjalny portal Germany4Ukraine potwierdza możliwość krótkich wyjazdów. Podkreśla przy tym, że powód podróży musi mieć charakter tymczasowy. Wyjazd związany z rozpoczęciem nauki lub długotrwałą opieką nad krewnym może zostać oceniony inaczej niż krótkie odwiedziny i mieć konsekwencje dla zezwolenia na pobyt.
Przed podróżą należy również sprawdzić ważność dokumentu pobytowego. Sama możliwość powrotu do Niemiec nie rozstrzyga, przez jaki czas urząd będzie wypłacał świadczenie.
Jobcenter musi wcześniej zatwierdzić nieobecność
Bundesagentur für Arbeit wyjaśnia, że osoby otrzymujące Grundsicherungsgeld muszą co do zasady pozostawać dostępne dla Jobcenter. Powinny móc reagować na pisma urzędu, stawić się na spotkanie czy rozmowę o pracę. Wyjazd, który to uniemożliwia, trzeba uzgodnić przed podróżą.
Bez ważnego powodu dopuszczalna nieobecność wynosi zwykle maksymalnie trzy tygodnie w roku kalendarzowym. W zatwierdzonym okresie świadczenie nadal jest wypłacane, a Jobcenter opłaca składki zdrowotne. Przy dłuższym wyjeździe do limitu wlicza się także weekendy i święta. Ważny powód, na przykład zalecona przez lekarza rehabilitacja, może uzasadniać dłuższą zgodę.
Urząd ocenia, czy planowana podróż nie koliduje z poszukiwaniem pracy lub szkoleniem. Po powrocie trzeba poinformować Jobcenter o ponownej obecności w miejscu zamieszkania. Bundesagentur posługuje się obecnie nazwą Grundsicherungsgeld; w części oficjalnych materiałów nadal występuje wcześniejsze określenie Bürgergeld.
Bez zgody można stracić prawo do wypłaty
Nieuzgodniona nieobecność może oznaczać brak prawa do świadczenia i konieczność zwrotu nadpłaconych pieniędzy. Z utratą uprawnienia może też wiązać się koniec obowiązkowego ubezpieczenia zdrowotnego i pielęgnacyjnego finansowanego w tym trybie.
Zasad Jobcenter nie można automatycznie przenosić na wszystkie świadczenia i wszystkich uchodźców. Germany4Ukraine rozróżnia pomoc z Jobcenter, pomoc społeczną z Sozialamt oraz świadczenia na podstawie ustawy o pomocy osobom ubiegającym się o azyl. Uprawnienia zależą od sytuacji danej osoby. Krótka, dozwolona wizyta w Ukrainie i przeprowadzka na stałe to różne sytuacje — zarówno pod względem pobytu, jak i prawa do dalszych wypłat.
Źródła: WELT, Bundesagentur für Arbeit, Germany4Ukraine
