Syria prosi Niemcy: Nie odsyłajcie nam ich tylu na raz, bo zagrażają bezpieczeństwu!

Apel o ostrożność w polityce powrotów

Syria zaapelowała do niemieckiego rządu o większą ostrożność w kwestii deportacji i dobrowolnych powrotów syryjskich uchodźców do ojczyzny. Według komunikatu opublikowanego w ubiegłym tygodniu w stolicy kraju, zbyt szybki i masowy powrót obywateli mógłby dodatkowo pogłębić już i tak trudną sytuację humanitarną w Syrii.

Syryjski rząd argumentuje, że struktury państwowe i społeczne w wielu regionach pozostają nadal osłabione, a system opieki zdrowotnej oraz infrastruktura publiczna nie zostały w pełni odbudowane. W jego ocenie masowy napływ powracających obywateli mógłby przeciążyć instytucje państwowe i doprowadzić do nowych napięć wewnętrznych.

Berlin pod presją polityczną i ideologiczną

Informacje napływające z Berlina wskazują, że część niemieckich polityków, zwłaszcza z partii CDU oraz jej frakcji parlamentarnej, nadal zdecydowanie opowiada się za konsekwentnym egzekwowaniem deportacji i powrotów osób uznanych za nieuprawnione do dalszej ochrony międzynarodowej. W ich ocenie po obaleniu reżimu Baszara al-Assada w wielu przypadkach status uchodźcy mógł formalnie wygasnąć.

Alexander Throm, rzecznik ds. polityki wewnętrznej frakcji CDU/CSU w Bundestagu, podkreślił w rozmowie z tygodnikiem „Focus”, że decyzje dotyczące przyznania bądź utrzymania prawa pobytu powinny opierać się wyłącznie na obowiązujących kryteriach ochrony międzynarodowej, a nie na stanowisku władz państw pochodzenia. Jednocześnie zaznaczył, że niektóre regiony Syrii mogą już zostać uznane za obszary bezpieczne, co otwierałoby drogę do realizacji deportacji.

Podobne stanowisko prezentują niektórzy politycy na szczeblu landowym. Minister sprawiedliwości i migracji Badenii-Wirtembergii, Marion Gentges (CDU), wyrażała sceptycyzm wobec odkładania w czasie działań zmierzających do wydalenia z kraju osób uznanych za stanowiące zagrożenie dla bezpieczeństwa publicznego. W swoich wypowiedziach podkreślała, że Niemcy mają obowiązek egzekwować prawo wobec tych, którzy nie spełniają warunków legalnego pobytu.

Różne stanowiska w niemieckiej debacie publicznej

Debata w Niemczech na temat przyszłości ponad miliona syryjskich uchodźców mieszkających w kraju od wielu lat staje się coraz bardziej spolaryzowana. Obok polityków opowiadających się za szybkim rozpoczęciem deportacji i powrotów pojawiają się również głosy wzywające do większej ostrożności — zarówno w partiach opozycyjnych, jak i wśród przedstawicieli SPD.

Przewodniczący grupy parlamentarnej ds. relacji niemiecko-tureckich, Serdar Yüksel (SPD), który niedawno odwiedził Syrię, podkreślał, że kraj ten odbudowuje się bardzo powoli i wciąż zmaga się z poważnymi brakami w kluczowych obszarach funkcjonowania państwa. Wskazywał między innymi na niedostateczny dostęp do edukacji, ograniczoną opiekę zdrowotną oraz zniszczoną infrastrukturę wodno-kanalizacyjną. W jego ocenie właśnie dlatego syryjskie władze apelują o więcej czasu na stabilizację sytuacji oraz stworzenie warunków umożliwiających bezpieczne i godne powroty obywateli.

W tym kontekście część polityków SPD postuluje wprowadzenie tzw. „podróży rozpoznawczych” — krótkich wizyt w Syrii, które nie skutkowałyby automatyczną utratą prawa pobytu w Niemczech. Zdaniem zwolenników tego rozwiązania mogłoby to zwiększyć gotowość Syryjczyków do podjęcia decyzji o ewentualnym, trwałym powrocie do ojczyzny.

Stan światła politycznego i humanitarnego

Choć stanowisko władz w Damaszku nie ma charakteru formalnego dokumentu negocjacyjnego skierowanego do Berlina, ma istotne znaczenie polityczne. Sygnalizuje bowiem, że Syria nadal nie dysponuje wystarczającą stabilnością instytucjonalną ani zapleczem infrastrukturalnym, aby przyjąć masowy napływ powracających obywateli. Ostrzeżenie to ukazuje, jak złożonym i wielowymiarowym zagadnieniem pozostaje kwestia powrotów uchodźców po latach wojny i głębokiej destrukcji państwa.

Debata w Niemczech odzwierciedla szerszy dylemat polityczny i prawny: w jaki sposób pogodzić standardy ochrony praw człowieka oraz zobowiązania wynikające z międzynarodowego prawa azylowego z rosnącą presją społeczną i polityczną dotyczącą kontroli migracji oraz zapewnienia bezpieczeństwa wewnętrznego. Zdaniem wielu ekspertów konieczne jest wypracowanie rozwiązania, które w równym stopniu uwzględni interesy państwa przyjmującego, jak i realne warunki panujące w kraju pochodzenia osób objętych ochroną.

źródło: jungefreiheit.de