Ubóstwo w Niemczech jest znacznie bardziej rozpowszechnione niż na początku lat 90., choć różnice płac pracowników od połowy poprzedniej dekady zmalały. Tak wynika z raportu WSI 2026, opisanego przez FOCUS. Najnowsze dane o dochodach pochodzą z 2024 roku. Raport pokazuje długoterminowy wzrost ubóstwa; nie oznacza to, że każdy jego wskaźnik rośnie w ostatnich latach.
Wyższa płaca to tylko część domowego budżetu
Badacze oddzielają wynagrodzenie pojedynczego pracownika od dochodu całego gospodarstwa. Na pieniądze dostępne na życie wpływają również liczba przepracowanych godzin, dochody pozostałych domowników, podatki, składki i świadczenia.
Jak wyjaśnia WSI, mniejsze różnice płac nie muszą więc przekładać się na mniejsze nierówności dochodowe. W analizowanym okresie szczególnie zyskały osoby na szczycie rozkładu dochodów.
Co dziesiąta osoba z bardzo niskim dochodem gospodarstwa
W 2024 roku 10,4 proc. osób żyło w gospodarstwach z dochodem rozporządzalnym poniżej połowy mediany, wobec 5,9 proc. w 1992 roku. Chodzi o względne ubóstwo dochodowe mierzone z uwzględnieniem wielkości gospodarstwa. To odsetek osób, a nie gospodarstw, jak podano w relacji FOCUS.
Ważne jest również porównanie z ostatnimi latami: ten wskaźnik osiągnął szczyt 11,5 proc. w 2020 roku, a następnie lekko spadał. Szersza miara ubóstwa, obejmująca dochody poniżej 60 proc. mediany, wyniosła w 2024 roku 17,3 proc. Obydwu progów nie należy utożsamiać.
Dlaczego sama podwyżka nie wystarcza?
Według badaczy osłabła wyrównująca rola podatków i świadczeń. Znaczenie ma także praca w niepełnym wymiarze, często związana z brakiem opieki nad dziećmi. WSI postuluje lepszą dostępność takiej opieki, wzmocnienie układów zbiorowych i świadczeń społecznych. Są to rekomendacje autorów raportu, a nie ogłoszone decyzje rządu.
Źródła: FOCUS, WSI / Hans-Böckler-Stiftung
