Rekordowy wzrost liczby świadczeniobiorców
Liczba osób korzystających z tzw. podstawowego zabezpieczenia na starość (Grundsicherung im Alter) w Niemczech znacząco wzrosła w ostatnich latach. W grudniu 2025 roku świadczenie to pobierało około 764 tysiące osób, czyli o blisko 200 tysięcy więcej niż w 2020 roku.
Oznacza to wzrost o około 35% w ciągu pięciu lat – wynika z danych niemieckiego urzędu statystycznego.
Wyraźna różnica między Niemcami a cudzoziemcami
Dynamika wzrostu liczby świadczeniobiorców jest jednak bardzo nierównomierna:
- liczba niemieckich emerytów korzystających z pomocy wzrosła z ok. 412 tys. do 489 tys. (ok. +19%),
- liczba cudzoziemców wzrosła z ok. 152 tys. do 275 tys. (ok. +81%).
W efekcie udział cudzoziemców wśród wszystkich beneficjentów zwiększył się z 27% w 2020 roku do 36% w 2025 roku. Oznacza to, że obecnie ponad co trzeci odbiorca tego świadczenia nie ma niemieckiego obywatelstwa.
Rosnące koszty dla państwa
Wraz ze wzrostem liczby świadczeniobiorców rosną także wydatki publiczne:
- w 2020 roku wynosiły ok. 3,3 mld euro,
- w 2023 roku – 4,2 mld euro,
- w 2024 roku – około 5,1 mld euro.
Dane za 2025 rok nie są jeszcze dostępne, jednak trend wskazuje na dalszy wzrost.
Największe wzrosty wśród wybranych grup
Szczególnie widoczny wzrost dotyczy niektórych grup narodowościowych:
- liczba obywateli Ukrainy pobierających świadczenie wzrosła z ok. 19,5 tys. w 2020 roku do ponad 104 tys. w 2025 roku (ponad pięciokrotny wzrost),
- liczba beneficjentów z tzw. głównych krajów azylowych wzrosła z ok. 23,9 tys. do 36,3 tys. (ok. +52%).
W grudniu 2025 roku największe grupy stanowili:
- Syryjczycy – 14 385 osób,
- Afgańczycy – 9 170,
- Irańczycy – 5 105,
- Irakijczycy – 5 085.
Dodatkowo około 24 tys. osób z Turcji pobierało to świadczenie.
Duże różnice w skali korzystania ze świadczeń
Istotne różnice widać także w odsetku osób korzystających z pomocy:
- wśród niemieckich emerytów świadczenie pobiera około 2,8%,
- wśród cudzoziemców aż 25,7% (czyli około co czwarty emeryt).
Dla porównania – w 2020 roku było to 17,2%, co oznacza znaczący wzrost w ostatnich latach.
Czym jest „Grundsicherung im Alter”?
Podstawowe zabezpieczenie na starość to świadczenie socjalne dla osób, które osiągnęły wiek emerytalny (w Niemczech od 65 do 67 lat), ale ich dochody nie wystarczają na utrzymanie.
Świadczenie to:
- nie jest częścią systemu emerytalnego,
- wypłacane jest przez urzędy socjalne,
- przysługuje również osobom, które nie odprowadzały składek w Niemczech.
Przyczyny wzrostu
Na wzrost liczby świadczeniobiorców wpłynęło kilka czynników:
- zmiany w przepisach (m.in. wprowadzenie tzw. dodatku do emerytury od 2021 roku, który umożliwił większej liczbie osób ubieganie się o świadczenie),
- rosnąca liczba migrantów uprawnionych do pomocy,
- rozszerzenie prawa do świadczeń dla obywateli Ukrainy od 2022 roku.
Spór polityczny
Dane wywołują debatę polityczną na temat przyszłości systemu socjalnego w Niemczech. Część polityków wskazuje na rosnące obciążenie finansowe i konieczność zmian, inni podkreślają znaczenie wsparcia dla osób w trudnej sytuacji życiowej.
Wnioski
System podstawowego zabezpieczenia na starość w Niemczech obejmuje coraz większą liczbę osób, a jego koszty rosną. Jednocześnie struktura beneficjentów zmienia się, co staje się przedmiotem intensywnej debaty publicznej i politycznej.
źródło: n-tv.de
