Berlin mierzy się z alarmującymi wynikami najnowszego „Barometru Przemocy”. Wyniki badań przeprowadzonych w berlińskich szkołach nie pozostawiają złudzeń: placówki edukacyjne zmagają się z rosnącą falą agresji, antysemityzmu oraz silnym naciskiem o podłożu religijnym.
Najnowsze dane, opublikowane przez berliński Senat, rzucają cień na stan niemieckiej oświaty. Badanie, przeprowadzone w okresie od listopada 2025 do stycznia 2026 roku, objęło 14 tysięcy uczniów oraz 2600 przedstawicieli kadry pedagogicznej. Wyniki opracowane przez ekspertów z Instytutu Demoskopii Allensbach, prof. Marca Grimma (Uniwersytet w Wuppertalu) oraz prof. Ullricha Bauera (Uniwersytet w Bielefeld) są jednoznaczne: sytuacja wymaga natychmiastowej reakcji.
Religijny prym nad szkolną ławką
Jednym z najbardziej niepokojących wniosków płynących z raportu jest kwestia lojalności uczniów wobec norm prawnych i szkolnych. Według danych, aż 40 procent muzułmańskich uczniów klas dziewiątych uważa, że zasady religijne (szariat) są ważniejsze niż przepisy obowiązujące w szkole.
Co ciekawe, zjawisko to nie dotyczy wyłącznie jednej grupy wyznaniowej – podobny pogląd wyraziło 33 procent uczniów deklarujących się jako chrześcijanie oraz 18 procent uczniów ateistycznych. Łącznie co dziesiąty uczeń (od klas 9. do 12.) przyznaje, że odczuwa presję, aby podporządkować się rygorom religijnym, dotyczącym np. sposobu ubierania się czy diety.
Przemoc i antysemityzm – codzienność w klasie
Raport wskazuje, że edukacja w wielu berlińskich szkołach jest poważnie zagrożona. Aż 57 procent nauczycieli ocenia przemoc w swoich placówkach jako problem „duży” lub „bardzo duży”. Co trzeci uczeń dziewiątej klasy skarży się, że nie może spokojnie uczestniczyć w zajęciach, ponieważ proces nauczania jest nieustannie zakłócany przez akty agresji.
Nauczyciele wskazują również na ogromne wyzwania ideologiczne. Co trzeci pedagog uważa antysemityzm za poważne zagrożenie, a co czwarty wskazuje na rosnący problem islamizmu w szkołach. Senat otwarcie przyznaje, że „religijny i społeczny nacisk” stał się zjawiskiem „auffällig” (zauważalnym/niepokojącym).
Senator pod ostrzałem krytyki
W obliczu tak dramatycznych danych, berlińska senator ds. edukacji, Katharina Günther-Wünsch, określiła wyniki badania jako „wyraźny sygnał ostrzegawczy”. Podkreśliła, że szkoła musi pozostać miejscem bezpieczeństwa i szacunku, a przemoc nie może być akceptowana jako „element szkolnej codzienności”.
Jednak polityka senator Günther-Wünsch budzi spore kontrowersje. W ubiegłym roku znalazła się ona w ogniu krytyki po tym, jak ujawniono jej niejasne działania w sprawie homofobicznego mobbingu, którego dopuszczali się muzułmańscy uczniowie wobec nauczyciela homoseksualisty w szkole Carl-Bolle-Schule. Zarzucano jej wówczas brak pomocy i niespójność w zeznaniach dotyczących momentu, w którym zapoznała się ze skargami poszkodowanego.
To nie był jedyny przypadek, gdy zarzucano władzom bezczynność. Na początku 2025 roku senator była krytykowana za opieszałość wobec sytuacji w szkole Friedrich-Bergius-Schule. Nauczyciele, którzy w akcie desperacji wysłali pod koniec 2024 roku „list pożarowy” (Brandbrief), alarmowali o swojej bezradności wobec agresywnych uczniów, jednak reakcja urzędu miała nadejść zbyt późno.
Co dalej z berlińską oświatą?
Berliński Senat deklaruje chęć niesienia wsparcia tam, gdzie jest ono najbardziej potrzebne. Pozostaje jednak pytanie: czy deklaracje polityków wystarczą, by zatrzymać postępującą radykalizację i falę przemocy? Wyniki „Barometru Przemocy” wyraźnie pokazują, że berlińskie szkoły są obecnie polem walki o wartości i bezpieczeństwo, a rosnące wpływy religijnego konformizmu mogą na trwałe zmienić oblicze niemieckiego systemu edukacji.
źródło: bild.de
